MIME-Version: 1.0 Content-Type: multipart/related; boundary="----=_NextPart_01C91807.DAA824A0" Bu belge Web Arşivi olarak da bilinen Tek Dosyalı Web Sayfasıdır. Bu iletiyi görüyorsanız tarayıcınız veya düzenleyiciniz Web Arşivi dosyalarını desteklemiyor demektir. Lütfen Microsoft Internet Explorer gibi Web Arşivlerini destekleyen bir tarayıcı yükleyin. ------=_NextPart_01C91807.DAA824A0 Content-Location: file:///C:/DCA395EB/5271SAYILICMK.htm Content-Transfer-Encoding: quoted-printable Content-Type: text/html; charset="us-ascii" Kanun

CEZA MUHAKEMES= 4; KANUNU

    Kanun Numaras= 05; : 5271

 &= nbsp;  Kanun Kabul Tarihi : 04/12/2004

 &= nbsp;  Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi :17/12/2004

 &= nbsp;  Yayımlandığı Resmi Gazete Sayısı : 256= 73

BİRİNCİ KİTAP: GENEL HÜKÜMLER

BİRİNCİ KISIM: KAPSAM, TANIMLAR, GÖREV VE YETKİ

BİRİNCİ BÖLÜM: KA= PSAM VE TANIMLAR

&nbs= p;   KANUNUN KAPSAMI

&nbs= p;   Madde 1 - (1) Bu Kanun, ceza muhakemesinin nasıl yapılacağı hususundaki kurallar ile bu sürece katılan kişilerin hak, ye= tki ve yükümlülüklerini düzenler.

 &= nbsp;  TANIMLAR

&nbs= p;   Madde 2 - (1) Bu Kanunun uygulanmasında;

 &= nbsp;  a) Şüpheli: Soruşturma evresinde, suç şüphe= si altında bulunan kişiyi,

 &= nbsp;  b) Sanık: Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi,

 &= nbsp;  c) Müdafi: Şüpheli veya sanığın ceza muhakeme= sinde savunmasını yapan avukatı,

 &= nbsp;  d) Vekil: Katılan, suçtan zarar gören veya malen sorumlu kişiyi ceza muhakemesinde temsil eden avukatı,

 &= nbsp;  e) Soruşturma: Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne k= adar geçen evreyi,<= o:p>

 &= nbsp;  f) Kovuşturma: İddianamenin kabulüyle başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi,

 &= nbsp;  g) İfade alma: Şüphelinin kolluk görevlileri veya Cumhuriyet savcısı tarafından soruşturma konusu suçla ilgili olarak dinlenmesini,

 &= nbsp;  h) Sorgu: Şüpheli veya sanığın hâkim veya mahkeme tarafından soruşturma veya kovuşturma konusu suçla ilgili olarak dinlenmesini,

 &= nbsp;  i) Malen sorumlu: Yargılama konusu işin hükme bağlanması ve bunun kesinleşmesinden sonra, maddî ve malî sorumluluk taşıyarak hükmün sonuçlar&= #305;ndan etkilenecek veya bunlara katlanacak kişiyi,

 &= nbsp;  j) Suçüstü:

 &= nbsp;  1. İşlenmekte olan suçu,

 &= nbsp;  2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden he= men sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu,

 &= nbsp;  3. Fiilin pek az önce işlendiğini gösteren eşya ve= ya delille yakalanan kimsenin işlediği suçu,

 &= nbsp;  k) Toplu suç: Aralarında iştirak iradesi bulunmasa da üç veya daha fazla kişi tarafından işlenen suçu,

 &= nbsp;  l) Disiplin hapsi: Kısmî bir düzeni korumak amacıyla yaptırım altına alınmış olan fiil dolayısıyla verilen, seçenek yaptırımlara çevrilemeyen, önödeme uygulanamayan, tekerrüre esas olmayan, şartla salıverilme hükümleri uygulanamayan, ertelenemeyen ve adlî sicil kayıtlarına geçirilmeyen= hapsi, İfade eder.=

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM: GÖREV

&nbs= p;   GÖREV

&nbs= p;   Madde 3 - (1) Mahkemelerin görevleri kanunla belirlenir.

 &= nbsp;  RE'SEN GÖREV KARARI VE GÖREVDE UYUŞMAZLIK

&nbs= p;   Madde 4 - (1) Davaya bakan mahkeme, görevli olup olmadığına kovuşturma evresinin her aşamasında re'sen karar verebilir. 6 ncı Madde hükmü saklıdır.

 &= nbsp;  (2) Görev konusunda mahkemeler arasında uyuşmazlık çıktığında, görevli mahkemeyi ortak yü= ksek görevli mahkeme belirler.

 &= nbsp;  GÖREVSİZLİK KARARI VERİLMESİ GEREKEN HÂL = VE SONUCU

&nbs= p;   Madde 5 - (1) İddianamenin kabulünden sonra; işin, davayı gören mahkemenin görevini aştığı = veya dışında kaldığı anlaşılırsa, mahkeme bir kararla işi görevli mahkemeye gönderir.

 &= nbsp;  (2) Adlî yargı içerisindeki mahkemeler bakımınd= an verilen görevsizlik kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilir.

 &= nbsp;  GÖREVSİZLİK KARARI VERİLEMEYECEK HÂL

&nbs= p;   Madde 6 - (Değişik madde: 06/12/2006 - 5560 S.K.16.md)

 &= nbsp;  (1) Duruşmada suçun hukukî niteliğinin değiştiğinden bahisle görevsizlik kararı verilerek dosya alt dereceli mahkemeye gönderilemez.

 &= nbsp;  GÖREVLİ OLMAYAN HÂKİM VEYA MAHKEMENİN İŞLEMLERİ

&nbs= p;   Madde 7 - (1) Yenilenmesi mümkün olmayanlar dışında, görevli olmayan hâkim veya mahkemece yapılan işlemler hükümsüzdür.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: BAĞLANTILI DAVALAR

&nbs= p;   BAĞLANTI KAVRAMI

&nbs= p;   Madde 8 - (1) Bir kişi, birden fazla suçtan sanık olur veya bir suçta her ne sıfatla olursa olsun birden fazla sanık bulun= ursa bağlantı var sayılır.

 &= nbsp;  (2) Suçun işlenmesinden sonra suçluyu kayırma, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme fiilleri= de bağlantılı suç sayılır.

 &= nbsp;  DAVALARIN BİRLEŞTİRİLEREK AÇILMASI=

&nbs= p;   Madde 9 - (1) Bağlantılı suçlardan her biri değişik mahkemelerin görevine giriyorsa, bunlar hakkında birleştirilmek suretiyle yüksek görevli mahkemede dava açılabilir.

 &= nbsp;  GÖRÜLMEKTE OLAN DAVALARIN BİRLEŞTİRİLMES&#= 304; VE AYRILMASI

&nbs= p;   Madde 10 - (1) Kovuşturma evresinin her aşamasında, bağlantılı ceza davalarının birleştirilmesine veya ayrılmasına yüksek görevli mahkemece karar verilebilir.

 &= nbsp;  (2) Birleştirilen davalarda, bu davaları gören mahkemenin t&= acirc;bi olduğu yargılama usulü uygulanır.

 &= nbsp;  (3) İşin esasına girdikten sonra ayrılan davalara ayn&#= 305; mahkemede devam olunur.

 &= nbsp;  GENİŞ BAĞLANTI SEBEBİYLE BİRLEŞTİRME<= /b>

&nbs= p;   Madde 11 - (1) Mahkeme, bakmakta olduğu birden çok dava arasında bağlantı görürse, bu bağlantı 8 inci Maddede gösterilen türden olmasa bile, birlikte bakmak ve hükme bağlamak üzere bu davaların birleştirilmesine karar verebilir.=

 &= nbsp;  DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: YETKİ

&nbs= p;   YETKİLİ MAHKEME

&nbs= p;   Madde 12 - (1) Davaya bakmak yetkisi, suçun işlendiği = yer mahkemesine aittir.

 &= nbsp;  (2) Teşebbüste son icra hareketinin yapıldığı, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği ve zincirleme suçlarda son suçun işlendiği yer mahkeme= si yetkilidir.

 &= nbsp;  (3) Suç, ülkede yayımlanan bir basılı eserle işlenmişse yetki, eserin yayım merkezi olan yer mahkemesine aittir. Ancak, aynı eserin birden çok yerde basılması durumunda suç, eserin yayım merkezi dışındaki baskısında meydana gelmişse, bu suç için eserin basıldığı yer mahkemesi de yetkilidir.

 &= nbsp;  (4) Soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olan hakaret suçunda eser, mağdurun yerleş= im yerinde veya oturduğu yerde dağıtılmışsa, o y= er mahkemesi de yetkilidir. Mağdur, suçun işlendiği yer = dışında tutuklu veya hükümlü bulunuyorsa, o yer mahkemesi de yetkili= dir.

 &= nbsp;  (5) Görsel veya işitsel yayınlarda da bu Maddenin üçüncü fıkrası hükmü uygulanı= ;r. Görsel ve işitsel yayın, mağdurun yerleşim yerinde= ve oturduğu yerde işitilmiş veya görülmüşse= o yer mahkemesi de yetkilidir.

 &= nbsp;  ÖZEL YETKİ

&nbs= p;   Madde 13 - (1) Suçun işlendiği yer belli değilse, şüpheli veya sanığın yakalandığı ye= r, yakalanmamışsa yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir.

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığın Türkiye'de yerle#= 1;im yeri yoksa Türkiye'de en son adresinin bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.

 &= nbsp;  (3) Mahkemenin bu suretle de belirlenmesi olanağı yoksa, ilk usul işleminin yapıldığı yer mahkemesi yetkilidir.

 &= nbsp;  YABANCI ÜLKEDE İŞLENEN SUÇLARDA YETKİ

&nbs= p;   Madde 14 - (1) Yabancı ülkede işlenen ve kanun hükümleri uyarınca Türkiye'de soruşturulması ve kovuşturulması gereken suçlarda yetki, 13 üncü Maddenin birinci ve ikinci fıkralarına göre belirlenir.

 &= nbsp;  (2) Bununla birlikte Cumhuriyet savcısının, şüphel= inin veya sanığın istemi üzerine Yargıtay, suçun işlendiği yere daha yakın olan yer mahkemesine yetki verebil= ir.

 &= nbsp;  (3) Bu gibi suçlarda şüpheli veya sanık Türkiye'= de yakalanmamış, yerleşmemiş veya adresi yoksa; yetkili mahkeme, Adalet Bakanının istemi ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının başvurusu üzerine Yargıtay tarafından belirlenir

 &= nbsp;  (4) Yabancı ülkelerde bulunup da diplomatik bağış&= #305;klıktan yararlanan Türk kamu görevlilerinin işledikleri suçla= rdan dolayı yetkili mahkeme Ankara mahkemesidir.

 &= nbsp;  DENİZ, HAVA VE DEMİRYOLU TAŞITLARINDA VEYA BU TAŞITL= ARLA İŞLENEN SUÇLARDA YETKİ

&nbs= p;   Madde 15 - (1) Suç, Türk bayrağını taşıma yetki= sine sahip olan bir gemide veya böyle bir taşıt Türkiye dışında iken işlenmişse, geminin ilk uğradığı Türk limanında veya bağlama limanında bulunan mahkeme yetkilidir.

 &= nbsp;  (2) Türk bayrağını taşıma hakkına sahip = olan hava taşıtları ile demiryolu taşıtları hakkında da yukarıdaki fıkra hükümleri uygulan= 5;r.

 &= nbsp;  (3) Ülke içerisinde deniz, hava veya demiryolu taşıtlarında ya da bu taşıtlarla işlenen suçlarda, bunların ilk ulaştığı yer mahkeme= si de yetkilidir. <= /o:p>

 &= nbsp;  (4) Çevreyi kirletme suçu, yabancı bayrağı taşıyan bir gemi tarafından Türk kara suları dışında işlendiği takdirde, suçun işlendiği yere en yakın veya geminin Türkiye'de ilk uğradığı limanın bulunduğu yer mahkemesi yetk= ilidir.

 &= nbsp;  BAĞLANTILI SUÇLARDA YETKİ

&nbs= p;   Madde 16 - (1) Yukarıdaki Maddelere göre her biri deği&#= 351;ik mahkemelerin yetkisi içinde bulunan bağlantılı ceza davaları, yetkili mahkemelerden herhangi birisinde birleştirilerek görülebilir.

 &= nbsp;  (2) Bağlantılı ceza davalarının değişik mahkemelerde bakılmasına başlanmış olursa, Cumhuri= yet savcılarının istemlerine uygun olmak koşuluyla, mahkeme= ler arasında oluşacak uyuşma üzerine, bu davaların hep= si veya bir kısmı bu mahkemelerin birinde birleştirilebilir.

 &= nbsp;  (3) Uyuşulmazsa, Cumhuriyet savcısı veya sanığ= 5;n istemi üzerine ortak yüksek görevli mahkeme birleştirme= ye gerek olup olmadığına ve gerek varsa hangi mahkemede birleştirileceğine karar verir.

 &= nbsp;  (4) Birleştirilmiş olan davaların ayrılması da bu suretle olur.

 &= nbsp;  YETKİDE OLUMLU VEYA OLUMSUZ UYUŞMAZLIK

&nbs= p;   Madde 17 - (1) Birkaç hâkim veya mahkeme arasında olu= mlu veya olumsuz yetki uyuşmazlığı çıkarsa, ort= ak yüksek görevli mahkeme, yetkili hâkim veya mahkemeyi belirl= er.

 &= nbsp;  YETKİSİZLİK İDDİASI

&nbs= p;   Madde 18 - (1) Sanık, yetkisizlik iddiasını, ilk derece mahkemelerinde duruşmada sorgusundan, bölge adliye mahkemelerinde incelemenin başlamasından ve duruşmalı işlerde inceleme raporu= nun okunmasından önce bildirir.

 &= nbsp;  (2) Yetkisizlik iddiasına ilişkin karar, ilk derece mahkemelerinde sanığın sorgusundan önce, bölge adliye mahkemeleri= nde duruşmasız işlerde incelemenin hemen başlangıcında, duruşmalı işlerde inceleme rap= oru okunmadan önce verilir. Bu aşamalardan sonra yetkisizlik iddiasında bulunulamayacağı gibi mahkemeler de bu hususta re= 'sen karar veremez. <= /o:p>

 &= nbsp;  (3) Yetkisizlik kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilir.=

 &= nbsp;  DAVANIN NAKLİ

&nbs= p;   Madde 19 - (1) Yetkili hâkim veya mahkeme, hukukî veya fiilî sebeplerle görevini yerine getiremeyecek hâlde bulunursa; yüksek görevli mahkeme, davanın başka yerde bulunan aynı derecede bir mahkemeye nakline karar verir.

 &= nbsp;  (2) Kovuşturmanın görevli ve yetkili olan mahkemenin bulunduğu yerde yapılması kamu güvenliği iç= in tehlikeli olursa, davanın naklini Adalet Bakanı Yargıtaydan ister.

 &= nbsp;  YETKİLİ OLMAYAN HÂKİM VEYA MAHKEMENİN İŞLEMLERİ

&nbs= p;   Madde 20 - (1) Yetkili olmayan hâkim veya mahkemece yapılan işlemler, sadece yetkisizlik nedeniyle hükümsüz sayılmaz.

 &= nbsp;  GECİKMESİNDE SAKINCA BULUNAN HÂLLERDE YAPILAN İŞLEMLER

&nbs= p;   Madde 21 - (1) Bir hâkim veya mahkeme, yetkili olmasa bile, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, yargı çevresi= içerisinde gerekli işlemleri yapar.

 &= nbsp;  BEŞİNCİ BÖLÜM: HÂKİMİN DAVAYA BAKAMAMASI VE REDDİ

&nbs= p;   HÂKİMİN DAVAYA BAKAMAYACAĞI HÂLLER=

&nbs= p;   Madde 22 - (1) Hâkim;

 &= nbsp;  a) Suçtan kendisi zarar görmüşse,

 &= nbsp;  b) Sonradan kalksa bile şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında evlilik, vesayet veya kayyımlık ilişkisi bulunmuşsa,=

 &= nbsp;  c) Şüpheli, sanık veya mağdurun kan veya kayın hısımlığından üstsoy veya altsoyundan biri is= e,

 &= nbsp;  d) Şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında evlât edinme bağlantısı varsa,

 &= nbsp;  e) Şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında üçüncü derece dahil kan hısımlığı varsa,

 &= nbsp;  f) Evlilik sona ermiş olsa bile, şüpheli, sanık veya mağdur ile aralarında ikinci derece dahil kayın hısımlığı varsa,

 &= nbsp;  g) Aynı davada Cumhuriyet savcılığı, adlî ko= lluk görevi, şüpheli veya sanık müdafiliği veya mağdur vekilliği yapmışsa,

 &= nbsp;  h) Aynı davada tanık veya bilirkişi sıfatıyla dinlenmişse,

 &= nbsp;  Hâkimlik görevini yapamaz.

 &= nbsp;  YARGILAMAYA KATILAMAYACAK HÂKİM

&nbs= p;   Madde 23 - (1) Bir karar veya hükme katılan hâkim, yüksek görevli mahkemece bu hükme ilişkin olarak verile= cek karar veya hükme katılamaz.

 &= nbsp;  (2) Aynı işte soruşturma evresinde görev yapmı#= 1; bulunan hâkim, kovuşturma evresinde görev yapamaz.

 &= nbsp;  (3) Yargılamanın yenilenmesi halinde, önceki yargılamada görev yapan hâkim, aynı işte görev alamaz.

 &= nbsp;  HÂKİMİN REDDİ SEBEPLERİ VE RET İSTEMİ= ;NDE BULUNABİLECEKLER

&nbs= p;   Madde 24 - (1) Hâkimin davaya bakamayacağı hâller= de reddi istenebileceği gibi, tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebeplerden dolay= 5; da reddi istenebilir.=

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı; şüpheli, sanık veya bunların müdafii; katılan veya vekili, hâkimin reddi isteminde bulunabilirler.

 &= nbsp;  (3) Bunlardan herhangi biri istediği takdirde, karar veya hükme katılacak hâkimlerin isimleri kendisine bildirilir.

 &= nbsp;  TARAFSIZLIĞINI ŞÜPHEYE DÜŞÜRECEK SEBEPLERD= EN DOLAYI HÂKİMİN REDDİ İSTEMİNİN SÜRESİ

&nbs= p;   Madde 25 - (1) Tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebeplerden dolayı bir hâkimin reddi, i= lk derece mahkemelerinde sanığın sorgusu başlayıncaya; duruşmalı işlerde bölge adliye mahkemelerinde inceleme raporu ve Yargıtayda görevlendirilen üye veya tetkik hâkimi tarafından yazılmış olan rapor üyelere açıklanıncaya kadar istenebilir. Diğer hâllerde, inceleme başlayıncaya kadar hâkimin reddi istenebilir.

 &= nbsp;  (2) Sonradan ortaya çıkan veya öğrenilen sebeplerle duruşma veya inceleme bitinceye kadar da hâkimin reddi istenebil= ir. Ancak bu istemin, ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde yapılması şarttır.

 &= nbsp;  RET İSTEMİNİN USULÜ

&nbs= p;   Madde 26 - (1) Hâkimin reddi, mensup olduğu mahkemeye verile= cek dilekçeyle veya bu hususta zabıt kâtibine bir tutanak düzenlenmesi için başvurulması suretiyle yapılır.

 &= nbsp;  (2) Ret isteminde bulunan, öğrendiği ret sebeplerinin tümünü bir defada açıklamak ve süresi içinde olguları ile birlikte ortaya koymakla yükümlüdür.

 &= nbsp;  (3) Reddi istenen hâkim, ret sebepleri hakkındaki görüşlerini yazılı olarak bildirir.

 &= nbsp;  HÂKİMİN REDDİ İSTEMİNE KARAR VERECEK MAHK= EME

&nbs= p;   Madde 27 - (1) Hâkimin reddi istemine mensup olduğu mahkemece karar verilir. Ancak, reddi istenen hâkim müzakereye katıla= maz. Bu nedenle mahkeme teşekkül edemezse bu hususta karar verilmesi; =

 &= nbsp;  a) Reddi istenen hâkim asliye ceza mahkemesine mensup ise bu mahkemen= in yargı çevresi içerisinde bulunan ağır ceza mahkemesine,

 &= nbsp;  b) Reddi istenen hâkim ağır ceza mahkemesine mensup ise o y= erde ağır ceza mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı d= aire için (1) numaralı daireye; o yerde ağır ceza mahkemes= inin tek dairesi bulunması hâlinde ise, en yakın ağır = ceza mahkemesine, Aittir.<= o:p>

 &= nbsp;  (2) Ret istemi sulh ceza hâkimine karşı ise, yargı çevresi içinde bulunduğu asliye ceza mahkemesi ve tek hâkime karşı ise, yargı çevresi içerisin= de bulunan ağır ceza mahkemesi karar verir.

 &= nbsp;  (3) Bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin başkan ve üyelerinin reddi istemi, reddedilen başkan ve üye katılmaksızın görevli olduğu dairece incelenerek karara bağlanır.

 &= nbsp;  (4) Ret isteminin kabulü halinde, davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir.

 &= nbsp;  RET İSTEMİ ÜZERİNE VERİLECEK KARARLAR VE BAŞVURULACAK KANUN YOLLARI

&nbs= p;   Madde 28 - (1) Ret isteminin kabulüne ilişkin kararlar kesind= ir; kabul edilmemesine ilişkin kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir. İtiraz üzerine verilen ret kararı hükü= ;mle birlikte incelenir.

 &= nbsp;  REDDİ İSTENEN HÂKİMİN YAPABİLECEĞ= 04; İŞLEMLER

&nbs= p;   Madde 29 - (1) Reddi istenen hâkim, ret hakkında bir karar verilinceye ka= dar yalnız gecikmesinde sakınca olan işlemleri yapar.

 &= nbsp;  (2) Ancak, hâkimin oturum sırasında reddedilmesi hâli= nde, bu konuda bir karar verilebilmesi için oturuma ara vermek gerekse bi= le ara vermeksizin devam olunur. Şu kadar ki, 216 ncı Madde uyarınca tarafların iddia ve sözlerinin dinlenilmesine geçilemez ve ret konusunda bir karar verilmeden reddedilen hâk= im tarafından veya onun katılımıyla bir sonraki oturuma başlanamaz.

 &= nbsp;  (3) Ret isteminin kabulüne karar verildiğinde, gecikmesinde sakınca bulunan hâl nedeniyle yapılmış işlem= ler dışında, duruşma tekrarlanır.

 &= nbsp;  HÂKİMİN ÇEKİNMESİ VE İNCELEME MERCİİ

&nbs= p;   Madde 30 - (1) Hâkim, yasaklılığını gerektiren sebeplere dayanarak çekindiğinde; merci, bir baş= ;ka hâkimi veya mahkemeyi davaya bakmakla görevlendirir.

 &= nbsp;  (2) Hâkim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğin= de, merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir. Çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir baş= ;ka hâkim veya mahkeme görevlendirilir.

 &= nbsp;  (3) Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde yapılan işler hakkında 29 uncu Madde hükmü uygulanır.

 &= nbsp;  RET İSTEMİNİN GERİ ÇEVRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 31 - (1) Mahkeme, kovuşturma evresinde ileri sürül= en hâkimin reddi istemini aşağıdaki durumlarda geri çevirir:<= /o:p>

 &= nbsp;  a) Ret istemi süresinde yapılmamışsa.

 &= nbsp;  b) Ret sebebi ve delili gösterilmemişse.

 &= nbsp;  c) Ret isteminin duruşmayı uzatmak amacı ile yapıldığı açıkça anlaşılıyorsa.

 &= nbsp;  (2) Bu hâllerde ret istemi, toplu mahkemelerde reddedilen hâkim= in müzakereye katılmasıyla, tek hâkimli mahkemelerde de reddedilen hâkimin kendisi tarafından geri çevrilir.

 &= nbsp;  (3) Bu konudaki kararlara karşı itiraz yoluna başvurulabilir= .

 &= nbsp;  ZABIT KÂTİBİNİN REDDİ VEYA ÇEKİNMESİ

&nbs= p;   Madde 32 - (1) Bu Bölümde yazılı hükümler zabıt kâtipleri hakkında da uygulanır.

 &= nbsp;  (2) Zabıt kâtibinin reddi veya kendisinin reddini gerektiren sebepleri bildirerek görevden çekinmesi hâlinde gereken karar, yanında çalıştığı mahkeme başkanı veya hâkim tarafından verilir.

 &= nbsp;  (3) Aynı işte zabıt kâtibinin hâkim ile birlikte reddi istemi hakkında veya çekinmelerine karar verecek merci, hâkime göre belirlenir.

 &= nbsp;  İKİNCİ KISIM: KARARLAR, AÇIKLANMASI VE TEBLİĞİ, SÜRELER VE ESKİ HÂLE GETİRME

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM: KARARLAR, AÇIKLANMASI VE TEBLİĞİ

&nbs= p;   KARARLARIN VERİLMESİ USULÜ

&nbs= p;   Madde 33 - (1) Duruşmada verilecek kararlar, Cumhuriyet savcısı, duruşmada hazır bulunan müdafi, vekil ve diğer ilgililer dinlendikten; duruşma dışındaki kararlar, Cumhuriyet savcısının yazılı veya sözlü görüşü alındıktan sonra verilir.

 &= nbsp;  KARARLARIN GEREKÇELİ OLMASI

&nbs= p;   Madde 34 - (1) Hâkim ve mahkemelerin her türlü karar= 05;, karşı oy dahil, gerekçeli olarak yazılır. Gerekçenin yazımında 230 uncu Madde göz önü= nde bulundurulur. Kararların örneklerinde karşı oylar da gösterilir.=

 &= nbsp;  (2) Kararlarda, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekilleri belirtilir.

 &= nbsp;  KARARLARIN AÇIKLANMASI VE TEBLİĞİ

&nbs= p;   Madde 35 - (1) İlgili tarafın yüzüne karşı verilen karar kendisine açıklanır ve isterse kararın = bir örneği de verilir.

 &= nbsp;  (2) Koruma tedbirlerine ilişkin olanlar hariç, aleyhine kanun yoluna başvurulabilecek hâkim veya mahkeme kararları, ..= . hazır bulunamayan ilgilisine tebliğ olunur.

 &= nbsp;  (3) İlgili taraf serbest olmayan bir kişi veya tutuklu ise tebliğ edilen karar, kendisine okunup anlatılır.

 &= nbsp;  TEBLİGAT VE YAZIŞMA USULÜ

&nbs= p;   Madde 36 - (1) Mahkeme başkanı veya hâkim, her türlü tebligatı, tüm gerçek veya özel hukuk tüzel kişileri veya kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili yazışmaları yapar.

 &= nbsp;  (2) İnfaz edilecek kararlar, Cumhuriyet Başsavcılığına verilir.

 &= nbsp;  TEBLİGAT USULLERİ

&nbs= p;   Madde 37 - (1) Tebligat, bu Kanunda belirtilen özel hükü= mler saklı kalmak koşuluyla, ilgili kanunda belirtilen hüküm= lere göre yapılır.

 &= nbsp;  (2) Uluslararası andlaşmalar, yazılı belgelerin doğrudan doğruya postayla veya diğer iletişim araçlarıyla gönderilmesini kabul ettiğinde; yurt dışına yapılan tebligat, iadeli taahhütlü pos= ta veya diğer iletişim araçları ile gerçekleştirilir.

 &= nbsp;  CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA YAPILAN TEBLİGAT

&nbs= p;   Madde 38 - (1) Cumhuriyet Başsavcılığına yapılan tebligat, tebliği gereken evrakın aslının verilmesi suretiyle olur. Tebliğ ile bir süre işlemeye başlıyorsa verildiği gün, Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından evrakın aslı= ;na yazılır.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM: SÜRELER VE ESKİ HÂ= ;LE GETİRME

&nbs= p;   SÜRELERİN HESAPLANMASI

&nbs= p;   Madde 39 - (1) Gün ile belirlenen süreler, tebligatın yapıldığının ertesi günü işlemeye başlar.

 &= nbsp;  (2) Süre, hafta olarak belirlenmiş ise, tebligatın yapıldığı günün, son haftada isim itibarı= ;yla karşılığı olan günün mesai saati bitimin= de sona erer.

 &= nbsp;  (3) Süre, ay olarak belirlenmiş ise tebligatın yapıldığı günün, son ayda sayı itibarıyla karşılığı olan günün mes= ai saati bitiminde sona erer. Son bulduğu ayda sayı itibarıyla karşılığı olan gün yoksa; süre, ayın son günü mesai saati bitiminde sona erer.

 &= nbsp;  (4) Son gün bir tatile rastlarsa süre, tatilin ertesi gün&uu= ml; biter.

 &= nbsp;  ESKİ HÂLE GETİRME

&nbs= p;   Madde 40 - (1) Kusuru olmaksızın bir süreyi geçirmiş olan kişi, eski hale getirme isteminde bulunabili= r.

 &= nbsp;  (2) Kanun yoluna başvuru hakkı kendisine bildirilmemesi halinde d= e, kişi kusursuz sayılır.

 &= nbsp;  ESKİ HÂLE GETİRME DİLEKÇESİ<= b>

&nbs= p;   Madde 41 - (1) Eski hâle getirme dilekçesi, engelin kalkmasından itibaren yedi gün içinde, süreye uyulduğunda usule ilişkin işlemleri yapacak olan mahkemeye verilir.

 &= nbsp;  (2) Dilekçe sahibi, sürenin geçmesinde kusuru olmadığına ilişkin olguları, varsa belgelerini de ekleyerek açıklar. Dilekçe verildiği anda usule ilişkin yapılamayan işlemler de yerine getirilir.

 &= nbsp;  ESKİ HÂLE GETİRME DİLEKÇESİ ÜZERİNE VERİLECEK KARAR

&nbs= p;   Madde 42 - (1) Süresi içinde usul işlemi yapılsaydı, esasa hangi mahkeme hükmedecek idiyse, eski hâle getirme dilekç= esi hakkında da o mahkeme karar verir.

 &= nbsp;  (2) Eski hâle getirme isteminin kabulüne ilişkin karar kesindir; reddine ilişkin karara karşı itiraz yoluna gidilebilir.

 &= nbsp;  (3) Eski hâle getirme dilekçesi, kararın yerine getirilme= sini durdurmaz; ancak, mahkeme yerine getirmeyi erteleyebilir.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ KISIM: TANIKLIK, BİLİRKİŞİ İNCELEMESİ VE KEŞİF<= /b>

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM: TANIKLIK

&nbs= p;   TANIKLARIN ÇAĞRILMASI

&nbs= p;   Madde 43 - (1) Tanıklar çağrı kâğıdı ile çağrılır. Çağrı kâğıdında gelmemenin sonuçları bildirilir. Tutuklu işlerde tanıklar için zorla getirme kararı verilebilir. Karar yazısınd= a bu yoldan getirilmenin nedenleri gösterilir ve bunlara çağr&#= 305; kâğıdı ile gelen tanıklar hakkındaki iş= lem uygulanır. =

 &= nbsp;  (2) Bu çağrı telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle de yapılabilir. Ancak, çağrı kâğıdına bağlanan sonuçlar, bu durumda uygulanmaz.

 &= nbsp;  (3) Mahkeme, duruşmanın devamı sırasında hemen dinlenilmesi gerekli görülen tanıkların belirteceği gün ve saatte hazır bulundurulmasını görevlilere yazılı olarak emredebilir.

 &= nbsp;  (4) Cumhurbaşkanı kendi takdiri ile tanıklıktan çekinebilir. Tanıklık yapmayı istemesi halinde beyanı konutunda alınabilir ya da yazılı olarak gönderebilir.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde hükümleri, kişinin ancak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme önünde tanık ola= rak dinlenmesi halinde uygulanabilir.

 &= nbsp;  ÇAĞRIYA UYMAYAN TANIKLAR

&nbs= p;   Madde 44 - (1) Usulüne uygun olarak çağrılıp= da mazeretini bildirmeksizin gelmeyen tanıklar zorla getirilir ve gelmemelerinin sebep olduğu giderler takdir edilerek, kamu alacaklarının tahsili usulüne göre ödettirilir. Zo= rla getirilen tanık evvelce gelmemesini haklı gösterecek sebeple= ri sonradan bildirirse aleyhine hükmedilen giderler kaldırıl= 05;r.

 &= nbsp;  (2) Fiilî hizmette bulunan askerler hakkındaki zorla getirme kararı askerî makamlar aracılığıyla infaz olunur.

 &= nbsp;  TANIKLIKTAN ÇEKİNME

&nbs= p;   Madde 45 - (1) Aşağıdaki kimseler tanıklıktan çekinebilir:

 &= nbsp;  a) Şüpheli veya sanığın nişanlısı.<= /span>

 &= nbsp;  b) Evlilik bağı kalmasa bile şüpheli veya sanığın eşi.

 &= nbsp;  c) Şüpheli veya sanığın kan hısımlığından veya kayın hısımlığından üstsoy veya altsoyu.

 &= nbsp;  d) Şüpheli veya sanığın üçünc&uum= l; derece dahil kan veya ikinci derece dahil kayın hısımlar= 5;.

 &= nbsp;  e) Şüpheli veya sanıkla aralarında evlâtlık bağı bulunanlar.

 &= nbsp;  (2) Yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı neden= iyle tanıklıktan çekinmenin önemini anlayabilecek durumda olmayanlar, kanunî temsilcilerinin rızalarıyla tanık olarak dinlenebilirler. Kanunî temsilci şüpheli veya san= 05;k ise, bu kişilerin çekinmeleri konusunda karar veremez.

 &= nbsp;  (3) Tanıklıktan çekinebilecek olan kimselere, dinlenmeden önce tanıklıktan çekinebilecekleri bildirilir. Bu kimseler, dinlenirken de her zaman tanıklıktan çekinebilir= ler.

 &= nbsp;  MESLEK VE SÜREKLİ UĞRAŞILARI SEBEBİYLE TANIKLIK= TAN ÇEKİNME

&nbs= p;   Madde 46 - (1) Meslekleri ve sürekli uğraşıları sebebiyle tanıklıktan çekinebilecekler ile çekinme = konu ve koşulları şunlardır:

 &= nbsp;  a) Avukatlar veya stajyerleri veya yardımcılarının, bu sıfatları dolayısıyla veya yüklendikleri yargı görevi sebebiyle öğrendikleri bilgiler.

 &= nbsp;  b) Hekimler, diş hekimleri, eczacılar, ebeler ve bunların yardımcıları ve diğer bütün tıp meslek v= eya sanatları mensuplarının, bu sıfatları dolayısıyla hastaları ve bunların yakınları hakkında öğrendikleri bilgiler.

 &= nbsp;  c) Malî işlerde görevlendirilmiş müşavirler = ve noterlerin bu sıfatları dolayısıyla hizmet verdikleri kişiler hakkında öğrendikleri bilgiler.

 &= nbsp;  (2) Yukarıdaki fıkranın (a) bendinde belirtilenler dışında kalan kişiler, ilgilinin rızasını= ;n varlığı halinde, tanıklıktan çekinemez.

 &= nbsp;  DEVLET SIRRI NİTELİĞİNDEKİ BİLGİLERLE İLGİLİ TANIKLIK

&nbs= p;   Madde 47 - (1) Bir suç olgusuna ilişkin bilgiler, Devlet sırrı olarak mahkemeye karşı gizli tutulamaz. Açıklanması, Devletin dış ilişkilerine, mil= li savunmasına ve milli güvenliğine zarar verebilecek; anayasal düzeni ve dış ilişkilerinde tehlike yaratabilecek nitelikteki bilgiler, Devlet sırrı sayılır.

 &= nbsp;  (2) Tanıklık konusu bilgilerin Devlet sırrı niteliğ= ;ini taşıması halinde; tanık, sadece mahkeme hâkimi ve= ya heyeti tarafından zâbıt kâtibi dahi olmaksız= 5;n dinlenir. Hâkim veya mahkeme başkanı, daha sonra, bu tan= 05;k açıklamalarından, sadece yüklenen suçu açıklığa kavuşturabilecek nitelikte olan bilgile= ri tutanağa kaydettirir.

 &= nbsp;  (3) Bu Madde hükmü, hapis cezasının alt sınırı beş yıl veya daha fazla olan suçlarla ilgili olarak uygulanır.

 &= nbsp;  (4) Cumhurbaşkanının tanıklığı söz konusu olduğunda sırrın niteliğini ve mahkemeye bildirilmesi hususunu kendisi takdir eder.

 &= nbsp;  KENDİSİ VEYA YAKINLARI ALEYHİNE TANIKLIKTAN ÇEKİNME

&nbs= p;   Madde 48 - (1) Tanık, kendisini veya 45 inci Maddenin birinci fıkrasında gösterilen kişileri ceza kovuşturmasına uğratabilecek nitelikte olan sorulara cevap vermekten çekinebilir. Tanığa cevap vermekten çekin= ebileceği önceden bildirilir.

 &= nbsp;  TANIKLIKTAN ÇEKİNME SEBEBİNİN BİLDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 49 - (1) Mahkeme başkanı veya hâkim veya Cumhuriyet savcısı tarafından gerekli görüldüğü= ;nde 45, 46 ve 48 inci Maddelerde gösterilen hâllerde tanık, tanıklıktan çekinmesinin dayanağını oluşturan olguları bildirir ve bu hususta gerektiğinde kendi= sine yemin verdirilir.

 &= nbsp;  YEMİN VERİLMEYEN TANIKLAR

&nbs= p;   Madde 50 - (1) Aşağıdaki kimseler yeminsiz dinlenir:

 &= nbsp;  a) Dinlenme sırasında onbeş yaşını doldurmamış olanlar.

 &= nbsp;  b) Ayırt etme gücüne sahip olmamaları nedeniyle yeminin niteliği ve önemini kavrayamayanlar.

 &= nbsp;  c) Soruşturma veya kovuşturma konusu suçlara iştirakt= en veya bu suçlar nedeniyle suçluyu kayırmaktan ya da suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirmekten şüpheli, sanık veya hükümlü olanlar.

 &= nbsp;  TANIKLIKTAN ÇEKİNEBİLECEK KİMSENİN ÇEKİNMEMESİ

&nbs= p;   Madde 51 - (1) 45 inci Madde gereğince tanıklıktan çekinebileceklere yemin verip vermemek hâkim veya mahkemenin takdirine bağlıdır. Ancak, tanık yemin etmekten çekinebilir. Bu hususun kendisine bildirilmesi gereklidir.

 &= nbsp;  TANIKLARIN DİNLENMESİ

&nbs= p;   Madde 52 - (1) Her tanık, ayrı ayrı ve sonraki tanı= klar yanında bulunmaksızın dinlenir.

 &= nbsp;  (2) Tanıklar, kovuşturma evresine kadar ancak gecikmesinde sakınca bulunan veya kimliğin belirlenmesine ilişkin hâllerde birbirleri ile ve şüpheli ile yüzleştirilebilirler.

 &= nbsp;  (3) Tanıkların dinlenmesi sırasındaki görüntü veya sesler kayda alınabilir. Ancak;

 &= nbsp;  a) Mağdur çocukların,

 &= nbsp;  b) Duruşmaya getirilmesi mümkün olmayan ve tanıklığı maddî gerçeğin ortaya çıkarılması açısından zorunlu olan k= işilerin,

 &= nbsp;  Tanıklığında bu kayıt zorunludur.

 &= nbsp;  (4) Üçüncü fıkra hükmünün uygulanması suretiyle elde edilen ses ve görüntü kayıtları, sadece ceza muhakemesinde kullanılır.

 &= nbsp;  TANIĞA GÖREVİNİN ÖNEMİNİ ANLATMA<= /span>

&nbs= p;   Madde 53 - (1) Tanığa;

 &= nbsp;  a) Dinlenmeden önce, gerçeği söylemesinin önemi,=

 &= nbsp;  b) Gerçeği söylememesi halinde yalan tanıklık suçundan dolayı cezalandırılacağı, <= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  c) Doğruyu söyleyeceği hususunda yemin edeceği, =

 &= nbsp;  d) Duruşmada mahkeme başkanı veya hâkimin aç= 05;k izni olmadan mahkeme salonunu terk edemeyeceği,

 &= nbsp;  Anlatılır

 &= nbsp;  TANIKLARA YEMİN VERİLMESİ

&nbs= p;   Madde 54 - (1) Tanıklar, tanıklıktan önce ayrı ayrı yemin ederler. Gerektiğinde veya bir kimsenin tanık sıfatıyla dinlenilmesinin uygun olup olmadığında tereddüt varsa yemin, tanıklığından sonraya bırakılabilir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcıları da tanıkl= ara yemin verirler.<= /o:p>

 &= nbsp;  YEMİNİN BİÇİMİ

&nbs= p;   Madde 55 - (1) Tanığa verilecek yemin, tanıklıktan önce "Bildiğimi dosdoğru söyleyeceğime namusum ve vicdanım üzerine yemin ederim." ve 54 üncü Maddeye göre tanıklıktan sonra verilmesi hâlinde "Bildiğimi dosdoğru söylediğime namusum ve vicdanım üzerine yemin ederim." biçiminde olur.

 &= nbsp;  (2) Yemin edilirken herkes ayağa kalkar.

 &= nbsp;  YEMİNİN YERİNE GETİRİLMESİ, SAĞIR VEYA DİLSİZİN YEMİNİ

&nbs= p;   Madde 56 - (1) Tanık, yüksek sesle tekrar ederek veya okuyarak yemin eder.=

 &= nbsp;  (2) Okuma ve yazma bilen sağır veya dilsizler yemin biçimi= ni yazarak ve imzalarını koyarak yemin ederler. Okuma ve yazma bilme= yen sağır veya dilsizler işaretlerinden anlayan bir tercüman aracılığıyla ve işaretle yemin ederler.

 &= nbsp;  TANIĞIN TEKRAR DİNLENMESİ

&nbs= p;   Madde 57 - (1) Yemin ile dinlenen tanığın aynı soruşturma veya kovuşturma evresinde tekrar dinlenmesi gerektiğinde, yeniden yemin verilmeyip önceki yemini hatırlatılmakla yetinilebilir.

 &= nbsp;  TANIĞA İLK ÖNCE SORULACAK HUSUSLAR VE TANIĞIN KORUNM= ASI

&nbs= p;   Madde 58 - (1) Tanığa, ilk önce adı, soyadı, yaşı, işi ve yerleşim yeri, işyerinin veya geçici olarak oturduğu yerin adresi, varsa telefon numaraları sorulur. Gerekirs= e tanıklığına ne dereceye kadar güvenilebileceği hakkında hâkimi aydınlatacak durumlara, özellikle şüpheli, sanık v= eya mağdur ile ilişkilerine dair sorular yöneltilir.

 &= nbsp;  (2) Tanık olarak dinlenecek kişilerin kimliklerinin ortaya çıkması kendileri veya yakınları açısından ağır bir tehlike oluşturacaksa; kimliklerinin saklı tutulması için gerekli önlemler alınır. Kimliği saklı tutulan tanık, tanıklık ettiği olayları hangi sebep ve vesile ile öğrenmiş olduğunu açıklamakla yükümlüdür. Kimliğinin saklı tutulması i= çin, tanığa ait kişisel bilgiler, Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından muhafaza edilir.

 &= nbsp;  (3) Hazır bulunanların huzurunda dinlenmesi, tanık iç= in ağır bir tehlike teşkil edecek ve bu tehlike başka türlü önlenemeyecekse ya da maddî gerçeğin= ortaya çıkarılması açısından tehlike oluşturacaksa; hâkim, hazır bulunma hakkına sahip bulunanlar olmadan da tanığı dinleyebilir. Tanığın dinlenmesi sırasında ses ve görüntülü aktarma yapılır. Soru sorma hakk= 05; saklıdır. <= o:p>

 &= nbsp;  (4) Tanıklık görevinin yapılmasından sonra, kişinin kimliğinin saklı tutulması veya güvenliğinin sağlanması hususunda alınacak önlemler, ilgili kanunda düzenlenir.

 &= nbsp;  (5) İkinci, üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, ancak bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili olarak uygulanabilir.

 &= nbsp;  TANIĞA SÖYLENECEK ŞEYLER VE SORULACAK SORULAR<= b>

&nbs= p;   Madde 59 - (1) Tanık, dinlenmeden önce hakkında tanıklık yapacağı olayla ilgili olarak mahkeme başkanı veya hâkim tarafından, kendisine bilgi verilir; hazır olan sanık, tanığa gösterilir. Sanık hazır değilse kimliği açıklanır. Tanık= tan, tanıklık edeceği konulara ilişkin bildiklerini söylemesi istenir ve tanıklık ederken sözü kesilme= z.

 &= nbsp;  (2) Tanıklık edilen konuları aydınlatmak, tamamlamak ve bilgilerinin dayandığı durumları gereğince değ= ;erlendirebilmek için tanığa ayrıca soru yöneltilebilir.

 &= nbsp;  TANIKLIKTAN VE YEMİNDEN SEBEPSİZ ÇEKİNME

&nbs= p;   Madde 60 - (1) Yasal bir sebep olmaksızın tanıklıkt= an veya yeminden çekinen tanık hakkında, bundan doğan giderlere hükmedilmekle beraber, yemininin veya tanıklığının gerçekleştirilmesi için dava hakkında hüküm verilinceye kadar ve her hâlde üç ayı geçmemek üzere disiplin hap= si verilebilir. Kişi, tanıklığa ilişkin yükümlülüğüne uygun davranması halinde, derhâl serbest bırakılır.

 &= nbsp;  (2) Bu tedbirleri almaya naip hâkim ve istinabe olunan mahkeme ile soruşturma evresinde sulh ceza hâkimi yetkilidir.

 &= nbsp;  (3) Davanın görüldüğü sırada bu tedbirler alındıktan ve yukarıdaki süreler suçun türüne göre tümüyle uygulandıktan sonra o dava veya aynı işe ilişkin diğer davada tekrar edilmez.

 &= nbsp;  (4) Disiplin hapsi kararına itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  TANIĞA VERİLECEK TAZMİNAT VE GİDERLER<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   Madde 61 - (1) Cumhuriyet savcısı veya mahkeme başkan= 05; veya hâkim tarafından çağrılan tanığa, her yıl Adalet Bakanlığınca hazırlanan tarifeye göre kaybettiği zaman ile orantılı bir tazminat verilir. Tanık hazır olmak için seyahat etmek zorunda kalmışsa, yol giderleriyle tanıklığa çağrıldığı yerdeki ikamet ve beslenme gider= leri de karşılanır.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkra hükmüne istinaden ödenmesi gereken tazminat ve giderler, hiçbir vergi, resim ve harç alınmaksızın, ödenir.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM: BİLİRKİŞİ İNCELEMESİ

&nbs= p;   BİLİRKİŞİLERE UYGULANACAK HÜKÜMLER

&nbs= p;   Madde 62 - (1) Tanıklara ilişkin hükümlerden aşağıdaki Maddelere aykırı olmayanlar bilirkiş= ;iler hakkında da uygulanır.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİNİN ATANMASI

&nbs= p;   Madde 63 - (1) Çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına re'sen, Cumhuriyet savcısının, katılanın, vekilinin, şüphel= inin veya sanığın, müdafiinin veya kanunî temsilcinin istemi üzerine karar verilebilir. Ancak hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukukî bilgi ile çözülmesi olanaklı konularda bilirkişi dinlenemez.

 &= nbsp;  (2) Bilirkişi atanması ve gerekçe gösterilerek sayısının birden çok olarak saptanması, hâ= kim veya mahkemeye aittir. Birden çok bilirkişi atanmasına ilişkin istemler reddedildiğinde de aynı biçimde karar verilir.

 &= nbsp;  (3) Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı da bu Maddede gösterilen yetkileri kullanabilir.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİ OLARAK ATANABİLECEKLER

&nbs= p;   Madde 64 - (1) Bilirkişiler, il adlî yargı adalet komisyonları tarafından her yıl düzenlenen bir listede = yer alan gerçek veya tüzel kişiler arasından seçilirler. Cumhuriyet savcıları ve hâkimler, yalnız bulundukları il bakımından yapılmı#= 1; listelerden değil, diğer illerde oluşturulmuş listelerd= en de bilirkişi seçebilirler. Bu listelerin düzenlenmesine ve= ya listelerde yer verilenlerin çıkarılmalarına iliş= kin esas ve usuller, yönetmelikte gösterilir.

 &= nbsp;  (2) Atama kararında, gerekçesi de gösterilmek suretiyle, birinci fıkrada belirtilen listelere girmeyenler arasından da bilirkişi seçilebilir.

 &= nbsp;  (3) Kanunların belirli konularda görevlendirdiği resmî bilirkişiler öncelikle atanırlar. Ancak kamu görevliler= i, bağlı bulundukları kurumla ilgili davalarda bilirkişi olarak atanamazlar. <= o:p>

 &= nbsp;  (4) Bilirkişi olarak atanan bir tüzel kişi ise, kendisi adına incelemeyi yapacak gerçek kişi veya kişilerin isimlerini, bilirkişi atayacak yargı merciinin onayına sunar= .

 &= nbsp;  (5) Listelere kaydedilen bilirkişiler, il adlî yargı adalet komisyonu huzurunda "Görevimi adalete bağlı kalarak, bi= lim ve fenne uygun olarak, tarafsızlıkla yerine getireceğime nam= usum ve vicdanım üzerine yemin ederim." sözlerini tekrarlaya= rak yemin ederler. Bu bilirkişilere görevlendirildikleri her işte yeniden yemin verilmez.

 &= nbsp;  (6) Listelerde yer almamış bilirkişiler, görevlendirildiklerinde kendilerini atamış olan merci huzuru= nda yukarıdaki fıkrada öngörülen biçimde yemin ederler. Yeminin yapıldığına ilişkin tutanak hâkim veya Cumhuriyet savcısı, zabıt kâtibi ve bilirkişi tarafından imzalanır.

 &= nbsp;  (7) Engel bulunan hâllerde yemin yazılı olarak verilebilir = ve metni dosyaya konulur. Ancak bu hâle ilişkin gerekçenin kararda gösterilmesi zorunludur.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİLİĞİ KABUL YÜKÜMLÜLÜĞÜ

&nbs= p;   Madde 65 - (1) Aşağıda belirtilen kişi veya kurumlar, bilirkişilik görevini kabul etmekle yükümlüdürler:

 &= nbsp;  a) Resmî bilirkişilikle görevlendirilmiş olanlar ve 64 üncü Maddede belirtilen listelerde yer almış bulunanlar= .

 &= nbsp;  b) İncelemenin yapılması için bilinmesi gerekli fen ve sanatları meslek edinenler.

 &= nbsp;  c) İncelemenin yapılması için gerekli mesleği yapmaya resmen yetkili olanlar.

 &= nbsp;  ATAMA KARARI VE İNCELEMELERİN YÜRÜTÜLMESİ<= /b>

&nbs= p;   Madde 66 - (1) Bilirkişi incelemesi yaptırılmasına ilişkin kararda, cevaplandırılması uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren sorularla inceleme konusu ve görevin yerine getirileceği süre belirtil= ir. Bu süre, işin niteliğine göre üç ayı geçemez. Özel sebepler zorunlu kıldığında bu süre, bilirkişinin istemi üzerine, kendisini atayan merciin gerekçeli kararıyla en çok üç ay daha uzatılabilir.

 &= nbsp;  (2) Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi hem= en değiştirilebilir. Bu durumda bilirkişi, o ana kadar yaptığı işlemleri açıklayan bir rapor sunar= ve görevi sebebiyle kendisine teslim edilmiş olan eşya ve belge= leri hemen geri verir. Bu bilirkişi, 64 üncü Maddede öngörülen listelerden çıkarılabileceği gibi; gecikme dolayısıyla uğranılmış zararları ödemesine de karar verilebilir.

 &= nbsp;  (3) Bilirkişi, görevini, kendisini atamış olan merci ile ilişki içinde yerine getirir, gerektiğinde bu mercie incelemelerindeki gelişmeler hakkında bilgi verir, yararlı görülecek tedbirlerin alınmasını isteyebilir.

 &= nbsp;  (4) Bilirkişi, görevini yerine getirmek amacıyla bilgi edinm= ek için şüpheli veya sanık dışındaki kimselerin de bilgilerine başvurabilir. Bilirkişi, uzmanlık alanına girmeyen bir sorun bakımından aydınlatılmasını isteyecek olursa; hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı, nitelikli ve konusunda bilgisiyle tanınmış kişilerle bir araya gelmesine izin verebilir. = Bu şekilde çağrılan kişiler yemin eder ve verecekle= ri raporlar, bilirkişi raporunun tamamlayıcı bir bölümü olarak dosyaya konulur.

 &= nbsp;  (5) İlgililer de merciinden, incelemeler yapılırken bilirkişiye teknik nitelikte bilgiler verebilecek olan ve ismen belirleyecekleri kişileri dinlemeleri veya bazı araştırmaların yapılması hususlarında karar verilmesini isteyebilir.

 &= nbsp;  (6) Gerekli olması halinde, bilirkişi, mağdur, şüp= heli veya sanığa mahkeme başkanı, hâkim veya Cumhuriyet savcısı aracılığı ile soru sorabilir. Ancak, mahkeme başkanı, hâkim veya Cumhuriyet savcısı, bilirkişinin doğrudan soru sormasına da izin verebilir. Muay= ene ile görevlendirilen hekim bilirkişi, görevini yerine getirir= ken zorunlu saydığı soruları, hâkim, Cumhuriyet savcısı ve müdafi bulunmadan da mağdur, şüphe= li veya sanığa doğrudan doğruya yöneltebilir.<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (7) Bilirkişiye inceleyeceği şeyler mühür altı= ;nda verilmeden önce bunların listesi ve sayımı yapılır. Bu hususlar bir tutanakla belirlenir. Bilirkişi, mühürlerin açılmasını ve yeniden konulmasını yine tutanakla belirtmek ve bir liste düzenlemek= le yükümlüdür.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİ RAPORU, UZMAN MÜTALAASI

&nbs= p;   Madde 67 - (1) İncelemeleri sona erdiğinde bilirkişi yaptığı işlemleri ve vardığı sonuçları açıklayan bir raporu, kendisinden istenen incelemeleri yaptığını ayrıca belirterek, imzalayıp ilgili mercie verir veya gönderir. Mühür altındaki şeyler de ilgili mercie verilir veya gönderilir ve= bu husus bir tutanağa bağlanır.

 &= nbsp;  (2) Birden çok atanmış bilirkişiler değişik= görüşleri yansıtmışlarsa veya bunların ortak sonuçlar üzerinde ayrık görüşleri varsa, bu durumu gerekçeleri ile birlikte rapora yazarlar.

 &= nbsp;  (3) Bilirkişi raporunda, hâkim tarafından yapılmas= 5; gereken hukukî değerlendirmelerde bulunulamaz.

 &= nbsp;  (4) Bilirkişi tarafından düzenlenen rapor örnekleri, duruşma sırasında Cumhuriyet savcısına, katıl= ana, vekiline, şüpheliye veya sanığa, müdafiine veya kanunî temsilciye doğrudan verilebileceği gibi; kendilerine iadeli taahhütlü mektupla da gönderilebilir.

 &= nbsp;  (5) Bilirkişi incelemeleri tamamlandığında, yeni bilirkişi incelemesi yapılması veya itirazların bildirilmesi için istemde bulunabilmelerini sağlamak üzere Cumhuriyet savcısına, katılana, vekiline, şüpheliye veya sanığa, müdafiine veya kanunî temsilciye süre verilir. Bu kişilerin istemleri reddedildiğinde, üç gün içinde bu hususta gerekçeli bir karar verilir.

 &= nbsp;  (6) Cumhuriyet savcısı, katılan, vekili, şüpheli v= eya sanık, müdafii veya kanunî temsilci, yargılama konusu olayla ilgili olarak veya bilirkişi raporunun hazırlanmasında değerlendirilmek üzere ya da bilirkişi raporu hakkında, uzmanından bilimsel mütalaa alabilirler. Sadece bu nedenle ayrıca süre istenemez.

 &= nbsp;  DURUŞMADA BİLİRKİŞİNİN AÇIKLAM= ASI

&nbs= p;   Madde 68 - (1) Mahkeme, her zaman bilirkişinin duruşmada dinl= enmesine karar verebileceği gibi, ilgililerden birinin istemesi halinde de açıklamalarda bulunmak üzere duruşmaya çağırabilir.

 &= nbsp;  (2) Yaptıkları açıklamalardan sonra mahkeme başkanı veya hâkim, çekilmelerine izin vermedikçe, bilirkişiler duruşma salonunda kalırlar; ancak salona teker teker alınıp birbirinden ayrı olarak dinlenmeleri zorunlu değildir.

 &= nbsp;  (3) Cumhuriyet savcısının, katılanın, vekilinin, şüphelinin veya sanığın, müdafiin veya kanunî temsilcinin istemi üzerine bilimsel mütalaa hazırlayan uzmanın duruşmada dinlenmesi hususunda da yukarıdaki fıkralar hükümleri uygulanır.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİNİN REDDİ

&nbs= p;   Madde 69 - (1) Hâkimin reddini gerektiren sebepler, bilirkişi hakkında da geçerlidir.

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı, katılan, vekili, şüpheli v= eya sanık, müdafii veya kanunî temsilci, ret hakkını kullanabilirler. Hâkim veya mahkeme tarafından atanan bilirkişinin adı ve soyadı, engel sebepler olmadık&cced= il;a ret hakkına sahip olanlara bildirilir.

 &= nbsp;  (3) Ret istemini davayı görmekte olan hâkim veya mahkeme in= celer. Soruşturma evresinde, Cumhuriyet savcısınca kabul edilmeyen = ret istemi sulh ceza hâkimince incelenir. Reddi isteyen kişi, bunun nedenini, dayandığı olguları göstererek açıklamakla yükümlüdür.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİLİKTEN ÇEKİNME, BİLİRKİŞİ OLARAK DİNLENEMEYENLER

&nbs= p;   Madde 70 - (1) Tanıklıktan çekinmeyi gerektirecek sebe= pler bilirkişiler hakkında da geçerlidir. Bilirkişi, geçerli diğer sebeplerle de görüş bildirmekten çekinebilir.

 &= nbsp;  GÖREVİNİ YAPMAYAN BİLİRKİŞİ HAKKINDAKİ İŞLEM

&nbs= p;   Madde 71 - (1) Usulünce çağrıldığı hâlde gelmeyen veya gelip de yeminden, oy ve görüş bildirmekten çekinen bilirkişiler hakkında 60 ıncı Maddenin birinci fıkrası hükmü uygulanır.

 &= nbsp;  BİLİRKİŞİ GİDER VE ÜCRETİ

&nbs= p;   Madde 72 - (1) Bilirkişiye, inceleme ve seyahat gideri ile çalışmasıyla orantılı bir ücret ödenir.

 &= nbsp;  SAHTE PARA VE DEĞERLER ÜZERİNDE YAPILACAK İNCELEMELE= R

&nbs= p;   Madde 73 - (1) Para ve Devlet tarafından çıkarılan tahvil ve Hazine bonosu gibi değerler üzerinde işlenen sahtecilik suçlarında, elkonulan para ve değerlerin hepsi, bunların asıllarını tedavüle çıkaran kurumların merkez veya taşra birimlerine incelettirilir. <= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (2) Yabancı devletlerin paraları ve değerleri hakkında = da, yetkili Türk makamlarının görüşlerinin alınmasına karar verilir.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: GÖZLEM ALTINA ALINMA, MUAYENE, KEŞİF VE OTOPSİ

&nbs= p;   GÖZLEM ALTINA ALINMA

&nbs= p;   Madde 74 - (1) Fiili işlediği yolunda kuvvetli şüph= eler bulunan şüpheli veya sanığın akıl hastası olup olmadığını, akıl hastası ise ne zamandan beri hasta olduğunu ve bunun, kişinin davranışları üzerindeki etkilerini saptamak için; uzman hekimin önerisi üzerine, Cumhuriyet savcısının ve müdafiin dinlenmesinden sonra resmî bir sağlık kurumunda gözlem altına alınmasına, soruşturma evresinde sulh ceza hâkimi, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından karar verilebilir.

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığın müdafii yoksa hâkim veya mahkemenin istemi üzerine, baro tarafından bir müdafi görevlendirilir.

 &= nbsp;  (3) Gözlem süresi üç haftayı geçemez. Bu sürenin yetmeyeceği anlaşılırsa resmî sağlık kurumunun istemi üzerine, her seferinde üç haftayı geçmemek üzere ek süreler verilebilir; ancak sürelerin toplamı üç ayı geçemez.<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (4) Gözlem altına alınma kararına karşı itiraz yoluna gidilebilir; itiraz, kararın yerine getirilmesini durdurur.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde hükmü, 223 üncü Maddenin sekizinci fıkrası gereğince yargılamanın durması kararı verilmesi gereken hâllerde de uygulanır.

 &= nbsp;  ŞÜPHELİ VEYA SANIĞIN BEDEN MUAYENESİ VE VÜCUDUNDAN ÖRNEK ALINMASI

&nbs= p;   Madde 75 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./2.mad)=

 &= nbsp;  (1)= Bir suça ilişkin delil elde etmek için şüpheli veya sanık üzerinde iç beden muayenesi yapılabilmesine ya = da vücuttan kan veya benzeri biyolojik örneklerle saç, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilmesine; Cumhuriyet savcısı veya mağdurun istemiyle ya da re'sen hâkim veya mahkeme, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilebilir. Cumhuriyet savcısının kararı, yirmidört saat içinde hâkim veya mahkemenin onayına sunulur. Hâkim veya mahkeme, yirmidört saat içinde kararını verir. Onaylanmayan kararlar hükümsüz kalır ve elde edilen deliller kullanılamaz.

 &= nbsp;  (2) İç beden muayenesi yapılabilmesi veya vücuttan kan veya benzeri biyolojik örnekler alınabilmesi için müdahalenin, kişinin sağlığına zarar verme tehlikesinin bulunmaması gerekir.

 &= nbsp;  (3) İç beden muayenesi veya vücuttan kan veya benzeri biyolojik örnekler alınması, ancak tabip veya sağlı= ;k mesleği mensubu diğer bir kişi tarafından yapılabi= lir.

 &= nbsp;  (4) Cinsel organlar veya anüs bölgesinde yapılan muayene de iç beden muayenesi sayılır.

 &= nbsp;  (5) Üst sınırı iki yıldan daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda, kişi üzerinde iç beden muayenesi yapılamaz; kişiden kan veya benzeri biyolojik örneklerle saç, tükürük, tırnak g= ibi örnekler alınamaz.

 &= nbsp;  (6) Bu Madde gereğince alınacak hâkim veya mahkeme kararlarına itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  (7) Özel kanunlardaki alkol muayenesine ve kan örneği alınmasına ilişkin hükümler saklıdır.

 &= nbsp;  DİĞER KİŞİLERİN BEDEN MUAYENESİ VE VÜCUTTAN ÖRNEK ALINMASI

&nbs= p;   Madde 76 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./3.mad)=

 &= nbsp;  (1)= Bir suça ilişkin delil elde etmek amacıyla, mağdurun vücudu üzerinde dış veya iç beden muayenesi yapılabilmesine veya vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle saç, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilmesine; sağlığını tehli= keye düşürmemek ve cerrahî bir müdahalede bulunmamak koşuluyla; Cumhuriyet savcısının istemiyle ya da re'sen hâkim veya mahkeme, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilebilir. Cumhuriyet savcısının kararı, yirmidört saat içinde hâkim veya mahkemenin onayına sunulur. Hâkim veya mahkeme, yirmidört saat içinde kararını verir. Onaylanmayan kararlar hükümsüz kalır ve elde edilen deliller kullanılamaz.

 &= nbsp;  (2) Mağdurun rızasının varlığı halinde, = bu işlemlerin yapılabilmesi için birinci fıkra hükmüne göre karar alınmasına gerek yoktur.=

 &= nbsp;  (3) Çocuğun soy bağının araştırılmasına gerek duyulması halinde; bu araştırmanın yapılabilmesi için birinci fık= ra hükmüne göre karar alınması gerekir.

 &= nbsp;  (4) Tanıklıktan çekinme sebepleri ile muayeneden veya vücuttan örnek alınmasından kaçınılabi= lir. Çocuk ve akıl hastasının çekinmesi konusunda kanunî temsilcisi karar verir. Çocuk veya akıl hastasının, tanıklığın hukukî anlam ve sonuçlarını algılayabilecek durumda olması hâlinde, görüşü de alınır. Kanunî temsilci de şüpheli veya sanık ise bu konuda hâkim tarafından karar verilir. Ancak, bu hâlde elde edilen deliller davanın ileri aşamalarında şüpheli veya sanık olmayan kanunî temsilcinin izni olmadıkça kullanılam= az.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde gereğince verilen hâkim veya mahkeme kararları= na itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  KADININ MUAYENESİ

&nbs= p;   Madde 77 - (1) Kadının muayenesi, istemi halinde ve olanaklar elverdiğinde bir kadın hekim tarafından yapılır. <= /span>

 &= nbsp;  MOLEKÜLER GENETİK İNCELEMELER

&nbs= p;   Madde 78 - (1) 75 ve 76 ncı maddelerde öngörülen işlemlerle elde edilen örnekler üzerinde, soybağının veya elde edilen bulgunun şüpheli veya sanığa ya da mağdura = ait olup olmadığının tespiti için zorunlu olması halinde moleküler genetik incelemeler yapılabilir. Alınan örnekler üzerinde bu amaçlar dışında tespit= ler yapılmasına yönelik incelemeler yasaktır.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkra uyarınca yapılabilen incelemeler, bulunan = ve kime ait olduğu belli olmayan beden parçaları üzerind= e de yapılabilir. Birinci fıkranın ikinci cümlesi, bu halde = de uygulanır.<= /o:p>

 &= nbsp;  HÂKİMİN KARARI VE İNCELEME YAPILMASI<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   Madde 79 - (1) 78 inci Madde uyarınca moleküler genetik incelemeler yapılmasına sadece hâkim karar verebilir. Kararda inceleme = ile görevlendirilen bilirkişi de gösterilir.

 &= nbsp;  (2) Yapılacak incelemeler için resmen atanan veya bilirkişilikle yükümlü olan ya da soruşturma veya kovuşturmayı yürüten makama mensup olmayan veya bu makamın soruşturma veya kovuşturmayı yürüten dairesinden teşkilât yapısı itibarıyla ve objektif olarak ayrı bir birimine mensup olan görevliler, bilirkişi olarak görevlendirilebilirler. Bu kişiler, teknik ve teşkilât bakımından uygun tedbirlerle yasak molekü= ;ler genetik incelemelerin yapılmasını ve yetkisiz üç= üncü kişilerin bilgi edinmesini önlemekle yükümlüdürler. İncelenecek bulgu, bilirkişiye ilgilinin adı ve soyadı, adresi, doğum tarihi bildirilmeksiz= in verilir.

 &= nbsp;  GENETİK İNCELEME SONUÇLARININ GİZLİLİĞİ

&nbs= p;   Madde 80 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./4.mad)=

 &= nbsp;  (1)= 75, 76 ve 78 inci Madde hükümlerine göre alınan örnekl= er üzerinde yapılan inceleme sonuçları, kişisel veri niteliğinde olup, başka bir amaçla kullanılamaz; dosya içeriğini öğrenme yetkisine sahip bulunan kişiler tarafından bir başkasına verilemez.

 &= nbsp;  (2) Bu bilgiler, kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz süresinin dolması, itirazın reddi, beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilip kesinleşme= si hâllerinde Cumhuriyet savcısının huzurunda derhâl yok edilir ve bu husus dosyasında muhafaza edilmek üzere tutanağa geçirilir.

 &= nbsp;  FİZİK KİMLİĞİN TESPİTİ

&nbs= p;   Madde 81 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./5.mad)

 &= nbsp;  (1) Üst sınırı iki yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan dolayı şüphe= li veya sanığın, kimliğinin teşhisi için gerek= li olması halinde, Cumhuriyet savcısının emriyle fotoğrafı, beden ölçüleri, parmak ve avuç içi izi, bedeninde yer almış olup teşhisini kolaylaştıracak diğer özellikleri ile sesi ve görüntüleri kayda alınarak, soruşturma ve kovuşturma işlemlerine ilişkin dosyaya konulur.

 &= nbsp;  (2) Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz süresinin dolması, itirazın reddi, beraat veya ceza verilmes= ine yer olmadığı kararı verilip kesinleşmesi hâllerinde söz konusu kayıtlar Cumhuriyet savcısının huzurunda derhâl yok edilir ve bu husus tutanağa geçirilir.

 &= nbsp;  YÖNETMELİK

&nbs= p;   Madde 82 - (1) 75 ilâ 81 inci Maddelerde öngörülen işlemle= rin yapılması ile ilgili usuller yönetmelikte gösterilir.

 &= nbsp;  KEŞİF

&nbs= p;   Madde 83 - (1) Keşif, hâkim veya mahkeme veya naip hâk= im ya da istinabe olunan hâkim veya mahkeme ile gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından yapılır.

 &= nbsp;  (2) Keşif tutanağına, var olan durum ile olayın öz= el niteliğine göre varlığı umulup da elde edilemeyen delillerin yokluğu da yazılır.

 &= nbsp;  KEŞİFTE, TANIK VEYA BİLİRKİŞİNİN DİNLENMESİNDE BULUNABİLECEKLER

&nbs= p;   Madde 84 - (1) Keşif yapılması sırasında şüpheli, sanık, mağdur ve bunların müdafii ve vekili hazır bulunabilirler.<= /o:p>

 &= nbsp;  (2) Tanık veya bilirkişinin duruşma sırasında hazır bulunamayacağı veya oturduğu yerin uzaklığı nedeniyle bulunmasının güç olduğu anlaşılırsa, bu tanık veya bilirkişinin dinlenmesinde de birinci fıkra hükmü uygulanır.<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (3) Mağdur, şüpheli veya sanığın huzuru, tanıklardan birinin gerçeğe uygun tanıklık etmes= ine engel olabilecekse, o işte şüpheli veya sanığı= ;n bulunmamasına karar verilebilir.

 &= nbsp;  (4) Bu işlerde hazır bulunmaya hakkı olanlar, işin geri bırakılmasına neden olmamak koşuluyla, işlerin yapılması gününden önce haberdar edilirler.

 &= nbsp;  (5) Şüpheli veya sanık tutuklu ise, hâkim veya mahkeme tarafından ancak zorunlu sayılan hâllerde keşifte hazır bulundurulmasına karar verilebilir.

 &= nbsp;  YER GÖSTERME

&nbs= p;   Madde 85 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./6.mad)=

 &= nbsp;  (1) Cumhuriyet savcısı, kendisine yüklenen suç hakkı= nda açıklamada bulunmuş olan şüpheliye yer göst= erme işlemi yaptırabilir. 250 nci Maddenin birinci fıkrası kapsamına giren suçlar söz konusu olduğunda, adli kol= luk amiri de yer gösterme işlemi yaptırmaya yetkilidir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturmayı geciktirmemek kaydıyla, müdafi de yer gösterme işlemi sırasında hazır bulunabilir.

 &= nbsp;  (3) Yer gösterme işlemi, 169 uncu Maddeye uygun olarak tutana= 7;a bağlanır.

 &= nbsp;  ÖLÜNÜN KİMLİĞİNİ BELİRLEME = VE ADLÎ MUAYENE

&nbs= p;   Madde 86 - (1) Engelleyici sebepler olmadıkça ölü muayenesinden veya otopsiden önce ölünün kimliği her suretle ve özellikle kendisini tanıyanlara gösterilerek belirlenir ve e= lde edilmiş bir şüpheli veya sanık varsa, teşhis edilm= ek üzere ölü ona da gösterilebilir.

 &= nbsp;  (2) Ölünün adlî muayenesinde tıbbî belirtil= er, ölüm zamanı ve ölüm nedenini belirlemek için tüm bulgular saptanır.

 &= nbsp;  (3) Bu muayene, Cumhuriyet savcısının huzurunda ve bir hekim görevlendirilerek yapılır.

 &= nbsp;  OTOPSİ=

&nbs= p;   Madde 87 - (1) Otopsi, Cumhuriyet savcısının huzurunda b= iri adlî tıp, diğeri patoloji uzmanı veya diğer dalla= rdan birisinin mensubu veya biri pratisyen iki hekim tarafından yapılır. Müdafi veya vekil tarafından getirilen hekim de otopside hazır bulunabilir. Zorunluluk bulunduğunda otopsi işlemi bir hekim tarafından da yapılabilir; bu durum otopsi raporunda açıkça belirtilir.

 &= nbsp;  (2) Otopsi, cesedin durumu olanak verdiği takdirde, mutlaka baş, göğüs ve karnın açılmasını gerektirir.

 &= nbsp;  (3) Ölümünden hemen önceki hastalığında öleni tedavi etmiş olan tabibe, otopsi yapma görevi verileme= z. Ancak, bu tabibin otopsi sırasında hazır bulunması ve hastalığın seyri hakkında bilgi vermesi istenebilir.

 &= nbsp;  (4) Gömülmüş bulunan bir ceset, incelenmesi veya otopsi yapılması için mezardan çıkarılabilir. Bu husustaki karar, soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından verilir. Mezardan çıkarma kararı, araştırmanın amacın= 05; tehlikeye düşürmeyecekse ve ulaşılması da zor değilse ölünün bir yakınına derhâl bildirilir.

 &= nbsp;  (5) Yukarıdaki fıkralarda sözü edilen işlemler yapılırken, cesedin görüntüleri kayda alınır.

 &= nbsp;  YENİ DOĞANIN CESEDİNİN ADLÎ MUAYENESİ VEYA OTOPSİ

&nbs= p;   Madde 88 - (1) Yeni doğanın cesedi üzerinde adlî muayene veya otopside, doğum sırasında veya doğumdan so= nra yaşam bulgularının varlığı ve olağan süresinde doğup doğmadığı ve biyolojik olarak yaşamını rahim dışında sürdürebilec= ek kadar olgunlaşmış olup olmadığı veya yaş= ama yeteneği bulunup bulunmadığı saptanır.

 &= nbsp;  ZEHİRLENME ŞÜPHESİ ÜZERİNE YAPILACAK İŞLEM

&nbs= p;   Madde 89 - (1) Zehirlenme şüphesi olan hâllerde organla= rdan parça alınırken, görünen şekli ile organ= 05;n tahribatı tanımlanır. Ölüde veya başka yerler= de bulunmuş şüpheli Maddeler, görevlendirilen uzman tarafından incelenerek tahlil edilir.

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı veya mahkeme, bu incelemenin, hekimin katılmasıyla veya onun yönetiminde yapılmasına kar= ar verebilir.=

 &= nbsp;  DÖRDÜNCÜ KISIM: KORUMA TEDBİRLERİ=

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM: YAKALAMA VE GÖZALTI=

&nbs= p;   YAKALAMA VE YAKALANAN KİŞİ HAKKINDA YAPILACAK İŞLE= MLER

&nbs= p;   Madde 90 - (1) Aşağıda belirtilen hâllerde, herkes tarafından geçici olarak yakalama yapılabilir:

 &= nbsp;  a) Kişiye suçu işlerken rastlanması.

 &= nbsp;  b) Suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçması olasılığının bulunması ve= ya hemen kimliğini belirleme olanağının bulunmaması.<= /span>

 &= nbsp;  (2) Kolluk görevlileri, tutuklama kararı veya yakalama emri düzenlenmesini gerektiren ve gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde; Cumhuriyet savcısına veya âmirlerine derhâl başvurma olanağı bulunmadığı takdirde, yakalama yetkisine sahiptirler.

 &= nbsp;  (3) Soruşturma ve kovuşturması şikâyete bağlı olmakla birlikte, çocuklara, beden veya akıl hastalığı, malûllük veya güçsüzl= ükleri nedeniyle kendilerini idareden aciz bulunanlara karşı işlenen suçüstü hallerinde kişinin yakalanması şikâyete bağlı değildir.

 &= nbsp;  (4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./7.mad) Kolluk, yakalandığı sı= rada kaçmasını, kendisine veya başkalarına zarar vermesini önleyecek tedbirleri aldıktan sonra, yakalanan kiş= iye kanunî haklarını derhal bildirir.

 &= nbsp;  (5) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./7.mad) Birinci fıkraya göre yakalan= 5;p kolluğa teslim edilen veya ikinci fıkra uyarınca görevlilerce yakalanan kişi ve olay hakkında Cumhuriyet savcısına hemen bilgi verilerek, emri doğrultusunda işl= em yapılır.

 &= nbsp;  (6) Yakalama emrine konu işlemin yerine getirilmesi nedeniyle yakalama emrinin çıkarılma amacının ortadan kalkması durumunda mahkeme, hâkim veya Cumhuriyet savcısı tarafından yakalama emrinin derhâl iadesi istenir.

 &= nbsp;  GÖZALTI

&nbs= p;   Madde 91 - (1) Yukarıdaki Maddeye göre yakalanan kişi, Cumhuriyet Savcılığınca bırakılmazsa, soruşturmanın tamamlanması için gözaltına alınmasına karar verilebilir. (Değişik cümle: 25/05/2005-= 5353 S.K./8.mad) Gözaltı süresi, yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkemeye gönderilmesi için zorunlu süre hariç, yakalama anından itibaren yirmidört saati geçemez. (Ek cümle: 25/05/2005-5353 S.K./8.mad) Yakalama yerine en yakın hâkim veya mahkeme= ye gönderilme için zorunlu süre oniki saatten fazla olamaz.

 &= nbsp;  (2) Gözaltına alma, bu tedbirin soruşturma yönünden zorunlu olmasına ve kişinin bir suçu işlediğini düşündürebilecek emarelerin varlığına bağlıdır.

 &= nbsp;  (3) Toplu olarak işlenen suçlarda, delillerin toplanmasınd= aki güçlük veya şüpheli sayısının çokluğu nedeniyle; Cumhuriyet savcısı gözalt= 5; süresinin, her defasında bir günü geçmemek üzere, üç gün süreyle uzatılmasına yazılı olarak emir verebilir. Gözaltı süresinin uzatılması emri gözaltına alınana derhâl tebliğ edilir. <= o:p>

 &= nbsp;  (4) Yakalama işlemine, gözaltına alma ve gözaltı süresinin uzatılmasına ilişkin Cumhuriyet savcısının yazılı emrine karşı, yakalanan kişi, müdafii veya kanunî temsilcisi, eşi ya da birinci veya ikinci derecede kan hısımı, hemen serbest bırakılmayı sağlamak için sulh ceza hâkimi= ne başvurabilir. Sulh ceza hâkimi incelemeyi evrak üzerinde yaparak derhâl ve nihayet yirmidört saat dolmadan başvuruyu sonuçlandırır. Yakalamanın veya gözaltına a= lma veya gözaltı süresini uzatmanın yerinde olduğu kanısına varılırsa başvuru reddedilir ya da yakalananın derhâl soruşturma evrakı ile Cumhuriyet Savcılığında hazır bulundurulmasına karar verilir.

 &= nbsp;  (5) Gözaltı süresinin dolması veya sulh ceza hâkiminin kararı üzerine serbest bırakılan ki#= 1;i hakkında yakalamaya neden olan fiille ilgili yeni ve yeterli delil elde edilmedikçe ve Cumhuriyet savcısının kararı olmadıkça bir daha aynı nedenle yakalama işlemi uygulanamaz.

 &= nbsp;  (6) Gözaltına alınan kişi bırakılmazsa, en geç bu süreler sonunda sulh ceza hâkimi önüne çıkarılıp sorguya çekilir. Sorguda müdafi= i de hazır bulunur.

 &= nbsp;  GÖZALTI İŞLEMLERİNİN DENETİMİ

&nbs= p;   Madde 92 - (1) Cumhuriyet başsavcıları veya görevlendirecekleri Cumhuriyet savcıları, adlî görevlerinin gereği olarak, gözaltına alınan ki= 51;ilerin bulundurulacakları nezarethaneleri, varsa ifade alma odaların= 5;, bu kişilerin durumlarını, gözaltına alınma ne= den ve sürelerini, gözaltına alınma ile ilgili tüm kayıt ve işlemleri denetler; sonucunu Nezarethaneye Alınanlar Defterine kaydederler.

 &= nbsp;  YAKALANAN VEYA TUTUKLANAN KİŞİLERİN NAKLİ

&nbs= p;   Madde 93 - (1) Yakalanan veya tutuklanarak bir yerden diğer bir ye= re nakledilen kişilere, kaçacaklarına ya da kendisi veya başkalarının hayat ve beden bütünlükleri bakımından tehlike arz ettiğine ilişkin belirtilerin varlığı hâllerinde kelepçe takılabilir.

 &= nbsp;  YAKALANAN KİŞİNİN MAHKEMEYE GÖTÜRÜLMESİ

&nbs= p;   Madde 94 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./9.mad)

 &= nbsp;  (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen yakalama emri üze= rine soruşturma veya kovuşturma evresinde yakalanan kişi, en geç yirmidört saat içinde yetkili hâkim veya mahke= me önüne çıkarılamıyorsa, aynı süre içinde en yakın sulh ceza hâkimi önüne ç= ıkarılır; serbest bırakılmadığı takdirde, yetkili hâkim veya mahkemeye en kısa zamanda gönderilmek üzere tutuklan= 05;r.

 &= nbsp;  YAKALANAN VEYA GÖZALTINA ALINANIN DURUMUNUN YAKINLARINA BİLDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 95 - (1) Şüpheli veya sanık yakalandığında, gözaltına alındığında veya gözaltı süresi uzatıldığında, Cumhuriyet savcısının emr= iyle bir yakınına veya belirlediği bir kişiye gecikmeksizin haber verilir. <= /o:p>

 &= nbsp;  (2) Yakalanan veya gözaltına alınan yabancı ise, yazılı olarak karşı çıkmaması halinde, durumu, vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir.

 &= nbsp;  YAKALAMANIN İLGİLİLERE BİLDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 96 - (1) Soruşturma ve kovuşturması şikâyete bağlı olan suç hakkında 90 ıncı Maddenin üçüncü fıkrasına göre şikâyetten önce şüpheli yakalanmış olursa şikâyete yetkili olan kimseye ve bun= lar birden fazla ise hiç olmazsa birine yakalama bildirilir.

 &= nbsp;  YAKALAMA TUTANAĞI

&nbs= p;   Madde 97 - (1) Yakalama işlemi bir tutanağa bağlanı= r. Bu tutanağa yakalananın, hangi suç nedeniyle, hangi koşullarda, hangi yer ve zamanda yakalandığı, yakalamayı kimlerin yaptığı, hangi kolluk mensubunca te= spit edildiği, haklarının tam olarak anlatıldığ= 05; açıkça yazılır.

 &= nbsp;  YAKALAMA EMRİ VE NEDENLERİ

&nbs= p;   Madde 98 - (1) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./10.mad) = Soruşturma evresinde çağrı üzerine gelmeyen veya çağrı yapılamayan şüpheli hakkında, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâ= kimi tarafından yakalama emri düzenlenebilir. Ayrıca, tutuklama isteminin reddi kararına itiraz halinde, itiraz mercii tarafından= da yakalama emri düzenlenebilir.

 &= nbsp;  (2) Yakalanmış iken kolluk görevlisinin elinden kaçan şüpheli veya sanık ya da tutukevi veya ceza infaz kurumundan kaçan tutuklu veya hükümlü hakkında Cumhuriyet savcıları ve kolluk kuvvetleri de yakalama emri düzenleyebilirler.

 &= nbsp;  (3) Kovuşturma evresinde kaçak sanık hakkında yakalama emri re'sen veya Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim veya mahkeme tarafından düzenlenir.

 &= nbsp;  (4) Yakalama emrinde, kişinin açık eşkâli, bilindiğinde kimliği ve yüklenen suç ile yakalandığında nereye gönderileceği gösterili= r.

 &= nbsp;  YÖNETMELİK

&nbs= p;   Madde 99 - (1) Gözaltına alınan kişilerin bulundurulacakları nezarethanelerin maddî koşulları, bu kişinin hangi görevlinin sorumluluğuna bırakılacağı, sağlık kontrolünün nasıl yapılacağı, gözaltı işlemlerine ilişkin kayıt ve defterlerin nasıl tutulacağı, gözaltına alınmanın başlangıcında ve bu tedbire son verildiğinde hangi tutanakların tutulacağı = ve gözaltına alınan kişiye hangi belgelerin verileceği ile kolluk tarafından gerçekleştirilen yakalama işlemlerinin yürütülmesinde uyulacak kurallar, yön= etmelikte gösterilir.=

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM: TUTUKLAMA

&nbs= p;   TUTUKLAMA NEDENLERİ

&nbs= p;   Madde 100 - (1) Kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren olguların ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde, şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebilir. İşin önemi, verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde, tutuklama kararı verilemez.

 &= nbsp;  (2) Aşağıdaki hallerde bir tutuklama nedeni var sayılabilir:

 &= nbsp;  a) Şüpheli veya sanığın kaçması, saklanması veya kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular varsa.

 &= nbsp;  b) Şüpheli veya sanığın davranışları= ;;

 &= nbsp;  1. Delilleri yok etme, gizleme veya değiştirme,

 &= nbsp;  2. Tanık, mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma,

 &= nbsp;  Hususlarında kuvvetli şüphe oluşturuyorsa.

 &= nbsp;  (3) Aşağıdaki suçların işlendiği husus= unda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı halinde, tutuk= lama nedeni var sayılabilir:

 &= nbsp;  a) 26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;

 &= nbsp;  1. Soykırım ve insanlığa karşı suçlar (Madde 76, 77, 78), <= o:p>

 &= nbsp;  2. Kasten öldürme (Madde 81, 82, 83),

 &= nbsp;  3. = (Ek bent: 06/12/2006 - 5560 S.K.17.md) Silahla işlenmiş kasten yaralama (madde 86, fıkra 3, bent e) ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış kasten yaralama (madde 87),

 &= nbsp;  4. İşkence (Madde 94, 95)

 &= nbsp;  5. Cinsel saldırı (birinci fıkra hariç, Madde 102), <= /span>

 &= nbsp;  6. Çocukların cinsel istismarı (Madde 103),

 &= nbsp;  7. = (Ek bent: 06/12/2006 - 5560 S.K.17.md) Hırsızlık (madde 141, 142) = ve yağma (madde 148, 149),

 &= nbsp;  8. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  9. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma (iki, yedi ve sekizinci fıkralar hariç, Madde 220),

 &= nbsp;  10. Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar (Madde 302, 303, 304, 307, 308), =

 &= nbsp;  11. Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar (Madde 309, 310, 311, 312, 313, 314, 315),

 &= nbsp;  b) 10.7.1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde = 12) suçları.<= o:p>

 &= nbsp;  c) 18.6.1999 tarihli ve 4389 sayılı Bankalar Kanununun 22 nci Maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkralarında tanımlanan zimmet suçu.

 &= nbsp;  d) 10.7.2003 tarihli ve 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda tanımlana= n ve hapis cezasını gerektiren suçlar.

 &= nbsp;  e) 21.7.1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar.

 &= nbsp;  f) 31.8.1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 110 uncu Maddesinin dört ve beşinci fıkralarında tanımlanan kasten orman yakma suçları.

 &= nbsp;  (4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./11.mad) Sadece adlî para cezasını gerektiren veya hapis cezasının üst sınırı bir yıldan fazla olmayan suçlarda tutuklama kararı verilemez.<= /span>

 &= nbsp;  TUTUKLAMA KARARI

&nbs= p;   Madde 101 - (1) Soruşturma evresinde şüphelinin tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâ= kimi tarafından, kovuşturma evresinde sanığın tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine veya re'sen mahkemece karar verilir. Bu istemlerde mutlaka gerekçe gösterilir ve adlî kontrol uygulamasının yetersiz kalacağını belirten hukukî ve fiilî nedenlere yer verilir.

 &= nbsp;  (2) Tutuklamaya, tutuklamanın devamına veya bu husustaki bir tahl= iye isteminin reddine ilişkin kararlarda hukukî ve fiilî neden= ler ile gerekçeleri gösterilir. Kararın içeriği şüpheli veya sanığa sözlü olarak bildirilir, ayrıca bir örneği yazılmak suretiyle kendilerine verili= r ve bu husus kararda belirtilir.

 &= nbsp;  (3) Tutuklama istenildiğinde, şüpheli veya sanık, kendisinin seçeceği veya baro tarafından görevlendirilecek bir müdafiin yardımından yararlan= 5;r.

 &= nbsp;  (4) Tutuklama kararı verilmezse, şüpheli veya sanık derhâl serbest bırakılır.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde ile 100 üncü Madde gereğince verilen kararlara itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  TUTUKLULUKTA GEÇECEK SÜRE

&nbs= p;   Madde 102 - (1) (Değişik fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.18.md) = Ağır c= eza mahkemesinin görevine girmeyen işlerde tutukluluk süresi en çok bir yıldır. Ancak bu süre, zorunlu hallerde gerekçeleri gösterilerek altı ay daha uzatılabilir.

 &= nbsp;  (2) Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde, tutukluluk süresi en çok iki yıldır. Bu süre, zorunlu hallerde, gerekçesi gösterilerek uzatılabilir; uza= tma süresi toplam üç yılı geçemez.

 &= nbsp;  (3) Bu Maddede öngörülen uzatma kararları, Cumhuriyet savcısının, şüpheli veya sanık ile müdafiinin görüşleri alındıktan sonra verilir= .

 &= nbsp;  CUMHURİYET SAVCISININ TUTUKLAMA KARARININ GERİ ALINMASINI İSTEMESİ

&nbs= p;   Madde 103 - (1) Cumhuriyet savcısı, şüphelinin adlî kontrol altına alınarak serbest bırakılmasını sulh ceza hâkiminden isteyebilir. Hakkında tutuklama kararı verilmiş şüpheli ve müdafii de aynı istemde bulunabilirler. (Madde metninden çıkarılan cümle: 25/05/2005-5353 S.K./12.mad)<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#104D96'>

 &= nbsp;  (2) Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı adlî kontrol v= eya tutuklamanın artık gereksiz olduğu kanısına varacak olursa, şüpheliyi re'sen serbest bırakır. Kovuştur= maya yer olmadığı kararı verildiğinde şüpheli serbest kalır.

 &= nbsp;  ŞÜPHELİ VEYA SANIĞIN SALIVERİLME İSTEMLER&= #304;

&nbs= p;   Madde 104 - (1) Soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasın= da şüpheli veya sanık salıverilmesini isteyebilir.<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığın tutukluluk hâlinin devamına veya salıverilmesine hâkim veya mahkemece karar verilir. Ret kararına itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  (3) Dosya bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya geldiğinde salıverilme istemi hakkındaki karar, bölge adliye mahkemesi = veya Yargıtay ilgili dairesi veya Yargıtay Ceza Genel Kurulunca dosya = üzerinde yapılacak incelemeden sonra verilir; bu karar re'sen de verilebilir. <= /span>

 &= nbsp;  USUL

&nbs= p;   Madde 105 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./13.mad)

 &= nbsp;  (1)= 103 ve 104 üncü Maddeler uyarınca yapılan istem üzerin= e, merciince Cumhuriyet savcısı, şüpheli, sanık veya müdafiin görüşü alındıktan sonra, üç gün içinde istemin kabulüne, reddine veya adlî kontrol uygulanmasına karar verilir. Bu kararlara itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  SALIVERİLENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ

&nbs= p;   Madde 106 - (1) Salıverilmeden önce şüpheli veya sanık, yetkili yargı merciine veya tutukevinin müdürüne adresini ve varsa telefon numarasını bildirmekle yükümlüdür.

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığa soruşturmanın veya kovuşturmanın sona erdirileceği tarihe kadar, yeniden beyanda bulunmak suretiyle veya iadeli taahhütlü mektupla önceden verdiği adreslerdeki her türlü değişiklikleri bildirmesi ihtar olunur; ayrıca, ihtara uygun hareket etmediğinde, önceden bildirdiği adrese tebligatın yapılacağ= 5; bildirilir. Bu ihtarların yapıldığını belirte= n ve yeni adresleri içeren tutanak veya tutukevi müdürünün düzenleyeceği belgenin aslı ve= ya örneği yargı merciine gönderilir.

 &= nbsp;  TUTUKLANANIN DURUMUNUN YAKINLARINA BİLDİRİLMESİ<= /span>

&nbs= p;   Madde 107 - (1) Tutuklamadan ve tutuklamanın uzatılmasına ilişkin her karardan tutuklunun bir yakınına veya belirlediği bir kişiye, hâkimin kararıyla gecikmeksizin haber verilir.

 &= nbsp;  (2) Ayrıca, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürmemek kaydıyla, tutuklunun tutuklamayı bir yakınına veya belirlediği bir kişiye bizzat bildirmesin= e de izin verilir.

 &= nbsp;  (3) Şüpheli veya sanık yabancı olduğunda tutuklanma durumu, yazılı olarak karşı çıkmaması halinde, vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirilir.

 &= nbsp;  TUTUKLULUĞUN İNCELENMESİ

&nbs= p;   Madde 108 - (1) Soruşturma evresinde şüphelinin tutukevinde bulundu= 87;u süre içinde ve en geç otuzar günlük sürel= er itibarıyla tutukluluk hâlinin devamının gerekip gerekmeyeceği hususunda, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından 100 üncü Madde hükümleri göz önünde bulundurularak karar verilir.=

 &= nbsp;  (2) Tutukluluk durumunun incelenmesi, yukarıdaki fıkrada öng= örülen süre içinde şüpheli tarafından da istenebilir.

 &= nbsp;  (3) Hâkim veya mahkeme, tutukevinde bulunan sanığın tutukluluk hâlinin devamının gerekip gerekmeyeceğine h= er oturumda veya koşullar gerektirdiğinde oturumlar arasında ya= da birinci fıkrada öngörülen süre içinde de re= 'sen karar verir.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM:ADLÎ KONTROL

&nbs= p;   ADLÎ KONTROL

&nbs= p;   Madde 109 - (1) 100 üncü Maddede belirtilen tutuklama sebeplerinin varlığı halinde, üst sınırı ü&ccedi= l; yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren bir suç sebebiyle yürütülen soruşturmada, şüphelinin tutuklanması yerine adlî kontrol altına alınmasına karar verilebilir.

 &= nbsp;  (2) Kanunda tutuklama yasağı öngörülen hallerde de, adlî kontrole ilişkin hükümler uygulanabilir.

 &= nbsp;  (3) Adlî kontrol, şüphelinin aşağıda gösterilen bir veya birden fazla yükümlülüğe = tabi tutulmasını içerir:

 &= nbsp;  a) Yurt dışına çıkamamak.

 &= nbsp;  b) Hâkim tarafından belirlenen yerlere, belirtilen süreler içinde düzenli olarak başvurmak.

 &= nbsp;  c) Hâkimin belirttiği merci veya kişilerin çağrılarına ve gerektiğinde meslekî uğraşlarına ilişkin veya eğitime devam konularındaki kontrol tedbirlerine uymak.

 &= nbsp;  d) Her türlü taşıtları veya bunlardan bazılarını kullanamamak ve gerektiğinde kaleme, makbuz karşılığında sürücü belgesini teslim etmek.

 &= nbsp;  e) Özellikle uyuşturucu, uyarıcı veya uçucu Madd= eler ile alkol bağımlılığından arınmak amacıyla, hastaneye yatmak dahil, tedavi veya muayene tedbirlerine tâbi olmak ve bunları kabul etmek.

 &= nbsp;  f) Şüphelinin parasal durumu göz önünde bulundurularak, miktarı ve bir defada veya birden çok taksitler= le ödeme süreleri, Cumhuriyet savcısının isteği üzerine hâkimce belirlenecek bir güvence miktarını yatırmak.

 &= nbsp;  g) Silâh bulunduramamak veya taşıyamamak, gerektiğinde sahip olunan silâhları makbuz karşılığı= nda adlî emanete teslim etmek.

 &= nbsp;  h) Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim tarafından miktarı ve ödeme süresi belirlenecek paray&#= 305; suç mağdurunun haklarını güvence altına alm= ak üzere aynî veya kişisel güvenceye bağlamak.

 &= nbsp;  i) Aile yükümlülüklerini yerine getireceğine ve adlî kararlar gereğince ödemeye mahkûm edildiği nafakayı düzenli olarak ödeyeceğine dair güvence vermek.

 &= nbsp;  (4) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./14.mad) *1* Şüphelinin, üçüncü fıkranın (a) ve (f) bentlerinde yazılı yükümlülüklere tâbi tutulmas= 5; bakımından, birinci fıkrada belirtilen süre sınırı dikkate alınmaz.

 &= nbsp;  (5) Hâkim veya Cumhuriyet savcısı (d) bendinde belirtilen yükümlülüğün uygulamasında şüphelinin meslekî uğraşılarında araç kullanmasına sürekli veya geçici olarak izin verebilir.=

 &= nbsp;  (6) Adlî kontrol altında geçen süre, şahsî hürriyeti sınırlama sebebi sayılarak cezadan mahsup edilemez. Bu hüküm, Maddenin üçüncü fıkrasının (e) bendinde belirtilen hallerde uygulanmaz.

 &= nbsp;  (7) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.19.md) Kanunlarda öngörülen tutukl= uluk sürelerinin dolması nedeniyle salıverilenler hakkında birinci fıkradaki süre koşulu aranmaksızın adl&ici= rc; kontrole ilişkin hükümler uygulanabilir.

 &= nbsp;  ADLÎ KONTROL KARARI VE HÜKMEDECEK MERCİLER=

&nbs= p;   Madde 110 - (1) Şüpheli, Cumhuriyet savcısının istemi ve sulh ceza hâkiminin kararı ile soruşturma evresin= in her aşamasında adlî kontrol altına alınabilir.

 &= nbsp;  (2) Hâkim, Cumhuriyet savcısının istemiyle, adlî kontrol uygulamasında şüpheliyi bir veya birden çok y= eni yükümlülük altına koyabilir; kontrolun içer= iğini oluşturan yükümlülükleri bütünüyle = veya kısmen kaldırabilir, değiştirebilir veya şüpheliyi bunlardan bazılarına uymaktan geçici olarak muaf tutabilir.

 &= nbsp;  (3) 109 uncu Madde ile bu Madde hükümleri, gerekli görüldüğünde, görevli ve yetkili diğer yargı mercileri tarafından da, kovuşturma evresinin her aşamasında uygulanır.

 &= nbsp;  ADLÎ KONTROL KARARININ KALDIRILMASI

&nbs= p;   Madde 111 - (1) Şüpheli veya sanığın istemi üzerine, Cumhuriyet savcısının görüşünü aldıktan sonra hâkim veya mahk= eme 110 uncu Maddenin ikinci fıkrasına göre beş gün içinde karar verebilir.

 &= nbsp;  (2) Adlî kontrole ilişkin kararlara itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  TEDBİRLERE UYMAMA

&nbs= p;   Madde 112 - (1) Adlî kontrol hükümlerini isteyerek yerine getirmeyen şüpheli veya sanık hakkında, hükmedilebilecek hapis cezasının süresi ne olursa olsun, yetkili yargı mercii hemen tutuklama kararı verebilir.

 &= nbsp;  GÜVENCE

&nbs= p;   Madde 113 - (1) Şüpheli veya sanık tarafından gösterilecek güvence, aşağıda yazılı hususların yerine getirilmesini sağlar:

 &= nbsp;  a) Şüpheli veya sanığın bütün usul işlemlerinde, hükmün infazında veya altına alınabileceği diğer yükümlülükleri yerine getirmek üzere hazır bulunması.

 &= nbsp;  b) Aşağıda gösterilen sıraya göre ödemel= erin yapılması:<= o:p>

 &= nbsp;  1. Katılanın yaptığı masraflar, suçun neden olduğu zararların giderilmesi ve eski hâle getirme; şüpheli veya sanık nafaka borçlarını ödememeleri nedeniyle kovuşturuluyorlarsa nafaka borçları.=

 &= nbsp;  2. Kamusal giderler.<= o:p>

 &= nbsp;  3. Para cezaları.

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığı güvence gösterme= ye zorunlu kılan kararda, güvencenin karşıladığı kısımlar ayrı ayrı gösterilir.

 &= nbsp;  ÖNCEDEN ÖDETME

&nbs= p;   Madde 114 - (1) Hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı, şüpheli veya sanığın rızasıyla güvencenin mağdurun haklarını karşılayan veya nafaka borcuna ilişkin bulunan kısımlarının, istedikleri takdirde, mağdura veya nafaka alacaklılarına verilmesini emredebilir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturma ve kovuşturmanın konusunu oluşturan olay= lar nedeniyle, mağdur veya nafaka alacaklısı lehinde bir yarg= 05; kararı verilmiş ise, şüpheli veya sanığı= n rızası olmasa da ödemenin yapılması emredilebilir.

 &= nbsp;  GÜVENCENİN GERİ VERİLMESİ

&nbs= p;   Madde 115 - (1) Hükümlü, 113 üncü Maddenin biri= nci fıkrasının (a) bendinde yazılı bütün yükümlülükleri yerine getirmiş ise güvencenin= 113 üncü Maddenin birinci fıkrasının (a) bendini karşılayan ve aynı Maddenin ikinci fıkrasına g&oum= l;re verilecek kararda belirtilen kısmı kendisine geri verilir.=

 &= nbsp;  (2) Güvencenin, suç mağduruna veya nafaka alacaklısına verilmemiş olan ikinci kısmı, kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararları verildiğinde de şüpheli veya sanığa geri verilir. = Aksi hâlde, geçerli mazereti dışında, güvence Devlet Hazinesine gelir yazılır.

 &= nbsp;  (3) Hükümlülük hâlinde güvence 113 üncü Maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde yer = alan hükümlere göre kullanılır, fazlası geri veril= ir.

 &= nbsp;  DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: ARAMA VE ELKOYMA<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   ŞÜPHELİ VEYA SANIKLA İLGİLİ ARAMA<= b>

&nbs= p;   Madde 116 - (1) Yakalanabileceği veya suç delillerinin elde edilebileceği hususunda makul şüphe varsa; şüpheli= nin veya sanığın üstü, eşyası, konutu, işyeri veya ona ait diğer yerler aranabilir.

 &= nbsp;  DİĞER KİŞİLERLE İLGİLİ ARAMA=

&nbs= p;   Madde 117- (1) Şüphelinin veya sanığın yakalanabilmesi veya suç delillerinin elde edilebilmesi amacıyla, diğer bir kişinin de üstü, eşyası, konutu, işyeri veya = ona ait diğer yerler aranabilir.

 &= nbsp;  (2) Bu hâllerde aramanın yapılması, aranılan kişinin veya suçun delillerinin belirtilen yerlerde bulunduğunun kabul edilebilmesine olanak sağlayan olayların varlığına bağlıdır.

 &= nbsp;  (3) Bu sınırlama, şüphelinin veya sanığın bulunduğu yerler ile, izlendiği sırada girdiği yerler hakkında geçerli değildir.

 &= nbsp;  GECE YAPILACAK ARAMA

&nbs= p;   Madde 118 - (1) Konutta, işyerinde veya diğer kapalı yerlerde gece vaktinde arama yapılamaz.

 &= nbsp;  (2) Suçüstü veya gecikmesinde sakınca bulunan hâller ile yakalanmış veya gözaltına alınmış olup da firar eden kişi veya tutuklu veya hükümlünün tekrar yakalanması amacıyla yapılan aramalarda, birinci fıkra hükmü uygulanmaz.

 &= nbsp;  ARAMA KARARI

&nbs= p;   Madde 119 - (1) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./15.mad) Hâkim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri arama yapabilirler. Ancak, konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bul= unan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir. Kolluk amirinin yazılı emri ile yapılan ar= ama sonuçları Cumhuriyet Başsavcılığına de= rhal bildirilir.

 &= nbsp;  (2) Arama karar veya emrinde;

 &= nbsp;  a) Aramanın nedenini oluşturan fiil,

 &= nbsp;  b) Aranılacak kişi, aramanın yapılacağı konut veya diğer yerin adresi ya da eşya,

 &= nbsp;  c) Karar veya emrin geçerli olacağı zaman süresi,

 &= nbsp;  Açıkça gösterilir.

 &= nbsp;  (3) Arama tutanağına işlemi yapanların açık kimlikleri yazılır. ...

&nbs= p;   (4) Cumhuriyet savcısı hazır olmaksızın konut, iş= yeri veya diğer kapalı yerlerde arama yapabilmek için o yer iht= iyar heyetinden veya komşulardan iki kişi bulundurulur.

 &= nbsp;  (5) Askerî mahallerde yapılacak arama, ... Cumhuriyet savcısının istem ve katılımıyla askerî makamlar tarafından yerine getirilir.

 &= nbsp;  ARAMADA HAZIR BULUNABİLECEKLER

&nbs= p;   Madde 120 - (1) Aranacak yerlerin sahibi veya eşyanın zilyedi aramada hazır bulunabilir; kendisi bulunmazsa temsilcisi veya ayırt etme gücüne sahip hısımlarından biri veya kendisiyle bi= rlikte oturmakta olan bir kişi veya komşusu hazır bulundurulur.

 &= nbsp;  (2) 117 nci Maddenin birinci fıkrasında gösterilen hâllerde zilyet ve bulunmazsa yerine çağrılacak kişiye, aramaya başlamadan önce aramanın amacı hakkında bilgi verilir.

 &= nbsp;  (3) Kişinin avukatının aramada hazır bulunmasına e= ngel olunamaz. =

 &= nbsp;  ARAMA SONUNDA VERİLECEK BELGE

&nbs= p;   Madde 121 - (1) Aramanın sonunda hakkında arama işlemi uygulanan kimse= ye istemi üzerine aramanın 116 ve 117 nci Maddelere göre yapıldığını ve 116 ncı Maddede gösterilen durumda soruşturma veya kovuşturma konusu fiilin niteliğini belirten bir belge ve istemi üzerine elkonulan veya koruma altına alınan eşyanın listesini içeren bir defter ve eğ= er şüpheyi haklı kılan bir şey elde edilmemiş ise bunu belirten bir belge verilir.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkrada belirtilen belgelerde, hakkında arama iş= lemi uygulanan kimsenin, elkonulan eşyanın mülkiyetine ilişk= in görüş ve iddialarına da yer verilir.

 &= nbsp;  (3) Koruma altına alınan veya elkonulan eşyanın tam bir defteri yapılır ve bu eşya resmî mühürle mühürlenir veya bir işaret konulur.

 &= nbsp;  BELGE VEYA KÂĞITLARI İNCELEME YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 122 - (1) Hakkında arama işlemi uygulanan kimsenin belge veya kâğıtlarını inceleme yetkisi, Cumhuriyet savcısı ve hâkime aittir.

 &= nbsp;  (2) Belge ve kâğıtların zilyedi veya temsilcisi kendi mührünü de koyabilir veya imzasını atabilir. İleride mührün kaldırılmasına ve kâğıtların incelenmesine karar verildiğinde bu işlemin yapılmasında hazır bulunmak üzere, zilyedi veya temsilcisi ya da müdafii veya vekili çağrılı= ;r; çağrıya uyulmadığında gerekli işlem yapılır.

 &= nbsp;  (3) İnceleme sonucu soruşturma veya kovuşturma konusu suça ilişkin olmadığı anlaşılan belge = veya kâğıtlar ilgilisine geri verilir.

 &= nbsp;  EŞYA VEYA KAZANCIN MUHAFAZA ALTINA ALINMASI VE BUNLARA ELKONULMASI<= /b>

&nbs= p;   Madde 123 - (1) İspat aracı olarak yararlı görülen ya da eşya veya kazanç müsaderesinin konusunu oluşturan malvarlığı değerleri, muhafaza altına alınır.

 &= nbsp;  (2) Yanında bulunduran kişinin rızasıyla teslim etmediği bu tür eşyaya elkonulabilir.

 &= nbsp;  İSTENEN EŞYAYI VERMEYENLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLEM<= /b>

&nbs= p;   Madde 124 - (1) 123 üncü Maddede yazılı eşya ve= ya diğer malvarlığı değerlerini yanında bulundur= an kişi, istem üzerine bu şeyi göstermek ve teslim etmekle yükümlüdür.

 &= nbsp;  (2) Kaçınma hâlinde bu şeyin zilyedi hakkında 60 ıncı Maddede yer alan disiplin hapsine ilişkin hükümler uygulanır. Ancak, şüpheli veya sanık= ya da tanıklıktan çekinebilecekler hakkında bu hüküm uygulanmaz.

 &= nbsp;  İÇERİĞİ DEVLET SIRRI NİTELİĞİNDEKİ BELGELERİN MAHKEMECE İNCELENMESİ

&nbs= p;   Madde 125 - (1) Bir suç olgusuna ilişkin bilgileri iç= eren belgeler, Devlet sırrı olarak mahkemeye karşı gizli tutulamaz.

 &= nbsp;  (2) Devlet sırrı niteliğindeki bilgileri içeren belge= ler, ancak mahkeme hâkimi veya heyeti tarafından incelenebilir. Bu belgelerde yer alan ve sadece yüklenen suçu açıklığa kavuşturabilecek nitelikte olan bilgile= r, hâkim veya mahkeme başkanı tarafından tutanağa kaydettirilir.

 &= nbsp;  (3) Bu Madde hükmü, hapis cezasının alt sınırı beş yıl veya daha fazla olan suçlarla ilgili olarak uygulanır.

 &= nbsp;  ELKONULAMAYACAK MEKTUPLAR, BELGELER

&nbs= p;   Madde 126 - (1) Şüpheli veya sanık ile 45 ve 46 ncı Maddelere göre tanıklıktan çekinebilecek kimseler arasında= ki mektuplara ve belgelere; bu kimselerin nezdinde bulundukça elkonulam= az.

 &= nbsp;  ELKOYMA KARARINI VERME YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 127 - (1) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./16.mad) = Hâkim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hâlle= rde Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri, elkoyma işlemini gerçekleştirebilir.

 &= nbsp;  (2) Kolluk görevlisinin açık kimliği, elkoyma işlemine ilişkin tutanağa geçirilir.

 &= nbsp;  (3) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./16.mad) Hâkim kararı olmaksızı= ;n yapılan elkoyma işlemi, yirmidört saat içinde gö= revli hâkimin onayına sunulur. Hâkim, kararını elkoyma= dan itibaren kırksekiz saat içinde açıklar; aksi hâlde elkoyma kendiliğinden kalkar.

 &= nbsp;  (4) Zilyedliğinde bulunan eşya veya diğer malvarlığı değerlerine elkonulan kimse, hâkimden = her zaman bu konuda bir karar verilmesini isteyebilir.

 &= nbsp;  (5) Elkoyma işlemi, suçtan zarar gören mağdura gecikmeksizin bildirilir.

 &= nbsp;  (6) Askerî mahâllerde yapılacak elkoyma işlemi, ..= . Cumhuriyet savcısının istem ve katılımıyla askerî makamlar tarafından yerine getirilir.

 &= nbsp;  TAŞINMAZLARA, HAK VE ALACAKLARA ELKOYMA

&nbs= p;   Madde 128 - (1) Soruşturma veya kovuşturma konusu suçun işlendiğine ve bu suçlardan elde edildiğine dair kuvv= etli şüphe sebebi bulunan hallerde, şüpheli veya sanığa ait;

 &= nbsp;  a) Taşınmazlara,

 &= nbsp;  b) Kara, deniz veya hava ulaşım araçlarına,

 &= nbsp;  c) Banka veya diğer malî kurumlardaki her türlü hesaba= ,

 &= nbsp;  d) Gerçek veya tüzel kişiler nezdindeki her türlü hak ve alacaklara,

 &= nbsp;  e) Kıymetli evraka,

 &= nbsp;  f) Ortağı bulunduğu şirketteki ortaklık paylarına, =

 &= nbsp;  g) Kiralık kasa mevcutlarına,

 &= nbsp;  h) Diğer malvarlığı değerlerine,

 &= nbsp;  Elkonulabilir. Bu taşınmaz, hak, alacak ve diğer malvarlığı değerlerinin şüpheli veya sanıktan başka bir kişinin zilyetliğinde bulunması halinde dahi, elkoyma işlemi yapılabilir.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkra hükmü;

 &= nbsp;  a) Türk Ceza Kanununda tanımlanan;

 &= nbsp;  1. Soykırım ve insanlığa karşı suçlar (Madde 76, 77, 78), <= o:p>

 &= nbsp;  2. Göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti (Madde 79, 80),

 &= nbsp;  3. Hırsızlık (Madde 141, 142),

 &= nbsp;  4. Yağma (Madde 148, 149),

 &= nbsp;  5. Güveni kötüye kullanma (Madde 155),

 &= nbsp;  6. Dolandırıcılık (Madde 157, 158),

 &= nbsp;  7. Hileli iflas (Madde 161),

 &= nbsp;  8. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  9. Parada sahtecilik (Madde 197),

 &= nbsp;  10. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma (Madde 220)= ,

 &= nbsp;  11. İhaleye fesat karıştırma (Madde 235),

 &= nbsp;  12. Edimin ifasına fesat karıştırma (Madde 236),

 &= nbsp;  13. Zimmet (Madde 247),

 &= nbsp;  14. İrtikap (Madde 250)

 &= nbsp;  15. Rüşvet (Madde 252),

 &= nbsp;  16. Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar (Madde 302, 303, 304, 305, 306, 307, 308),

 &= nbsp;  17. Silahlı örgüt (Madde 314) veya bu örgütlere si= lah sağlama (Madde 315) suçları,

 &= nbsp;  18. Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk (M= adde 328, 329, 330, 331, 333, 334, 335, 336, 337) suçları.

 &= nbsp;  b) Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde 12) suçları= ;,

 &= nbsp;  c) Bankalar Kanununun 22 nci Maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkralarında tanımlanan zimmet suçu,

 &= nbsp;  d) Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda tanıml= anan ve hapis cezasını gerektiren suçlar,

 &= nbsp;  e) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun = 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar,

 &= nbsp;  Hakkında uygulanır.

 &= nbsp;  (3) Taşınmaza elkonulması kararı, tapu kütüğüne şerh verilmek suretiyle icra edilir.

 &= nbsp;  (4) Kara, deniz ve hava ulaşım araçları hakkında verilen elkoyma kararı, bu araçların kayıtlı bulunduğu sicile şerh verilmek suretiyle icra olunur.

 &= nbsp;  (5) Banka veya diğer malî kurumlardaki her türlü hesaba elkonulması kararı, teknik iletişim araçlarıyla ilgili banka veya malî kuruma derhâl bildirilerek icra olunur. Söz konusu karar, ilgili banka veya malî kuruma ayrıca tebliğ edilir. Elkoyma kararı alındıktan sonra, hesaplar üzerinde yapılan bu kararı etkisiz kılmaya yönelik işlemler geçersizdir.

 &= nbsp;  (6) Şirketteki ortaklık paylarına elkoyma kararı, ilgili şirket yönetimine ve şirketin kayıtlı bulunduğ= ;u ticaret sicili müdürlüğüne teknik iletişim araçlarıyla derhâl bildirilerek icra olunur. Söz kon= usu karar, ilgili şirkete ve ticaret sicili müdürlüğüne ayrıca tebliğ edilir.

 &= nbsp;  (7) Hak ve alacaklara elkoyma kararı, ilgili gerçek veya tü= ;zel kişiye teknik iletişim araçlarıyla derhâl bildirilerek icra olunur. Söz konusu karar, ilgili gerçek veya tüzel kişiye ayrıca tebliğ edilir.

 &= nbsp;  (8) Bu Madde hükmüne göre alınan elkoyma kararının gereklerine aykırı hareket edilmesi halinde, Türk Ceza Kanununun "Muhafaza görevini kötüye kullanma" başlıklı 289 uncu Maddesi hükümleri uygulanır. =

 &= nbsp;  (9) Bu Madde hükmüne göre elkoymaya ancak hâkim karar verebilir.=

 &= nbsp;  POSTADA ELKOYMA

&nbs= p;   Madde 129 - (1) Suçun delillerini oluşturduğundan şüphe ed= ilen ve gerçeğin ortaya çıkarılması için soruşturma ve kovuşturmada adliyenin eli altında olması zorunlu sayılıp, posta hizmeti veren her türlü resm&ici= rc; veya özel kuruluşta bulunan gönderilere, hâkimin veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının kararı ile elkonulabilir.

 &= nbsp;  (2) Hâkim kararının veya Cumhuriyet savcısını= ;n emrinin kendilerine bildirilmesi üzerine elkoyma işlemini yerine getiren kolluk memurları, birinci fıkrada belirtilen gönderilerin içinde bulunduğu zarfları veya paketleri açamazlar. Elkonulan gönderiler, ilgili posta görevlilerin= in huzuru ile mühür altına alınıp derhâl elkoyma kararını veya emrini veren hâkim veya Cumhuriyet savcısına teslim edilir.

 &= nbsp;  (3) Soruşturma ve kovuşturmanın amacına zarar vermek olasılığı bulunmadıkça, alınmı= 51; tedbirler ilgililere bildirilir.

 &= nbsp;  (4) Açılmamasına veya açılıp da içeriği bakımından adliyenin eli altında tutulmasına gerek bulunmadığına karar verilen gönderiler, hemen ilgililerine teslim olunur.

 &= nbsp;  AVUKAT BÜROLARINDA ARAMA, ELKOYMA VE POSTADA ELKOYMA<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   Madde 130 - (1) Avukat büroları ancak mahkeme kararı ile = ve kararda belirtilen olayla ilgili olarak Cumhuriyet savcısının denetiminde aranabilir. Baro başkanı veya onu temsil eden bir avu= kat aramada hazır bulundurulur.

 &= nbsp;  (2) Arama sonucu elkonulmasına karar verilen şeyler bakımından bürosunda arama yapılan avukat, baro başkanı veya onu temsil eden avukat, bunların avukat ile müvekkili arasındaki meslekî ilişkiye ait olduğunu öne sürerek karşı koyduğunda, bu şey ayrı bir zarf veya paket içerisine konularak hazır bulunanlarca mühürlenir ve bu konuda gerekli kararı vermesi, soruştu= rma evresinde sulh ceza hâkiminden, kovuşturma evresinde hâkim veya mahkemeden istenir. Yetkili hâkim elkonulan şeyin avukatla müvekkili arasındaki meslekî ilişkiye ait olduğunu saptadığında, elkonulan şey derhâl avukata iade edilir ve yapılan işlemi belirten tutanaklar ortadan kaldır&= #305;lır. Bu fıkrada öngörülen kararlar, yirmidört saat içinde verilir.

 &= nbsp;  (3) Postada elkoyma durumunda bürosunda arama yapılan avukat veya baro başkanı veya onu temsil eden avukatın karşı koyması üzerine ikinci fıkrada belirtilen usuller uygulanır.<= /o:p>

 &= nbsp;  ELKONULAN EŞYANIN İADESİ

&nbs= p;   Madde 131 - (1) Şüpheliye, sanığa veya üçünc&uum= l; kişilere ait elkonulmuş eşyanın, soruşturma ve kovuşturma bakımından muhafazasına gerek kalmaması veya müsadereye tabi tutulmayacağının anlaşılması halinde, re'sen veya istem üzerine geri verilmesine Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından karar verilir. İstemin reddi kararlarına itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  (2) 128 inci Madde hükümlerine göre elkonulan eşya veya diğer malvarlığı değerleri, suçtan zarar gören mağdura ait olması ve bunlara delil olarak artık ihtiyaç bulunmaması halinde, sahibine iade edilir.

 &= nbsp;  ELKONULAN EŞYANIN MUHAFAZASI VEYA ELDEN ÇIKARILMASI

&nbs= p;   Madde 132 - (1) Elkonulan eşya, zarara uğraması veya değerinde esaslı ölçüde kayıp meydana gelme tehlikesinin varlığı halinde, hükmün kesinleşmesinden önce elden çıkarılabilir.

 &= nbsp;  (2) Elden çıkarma kararı, soruşturma evresinde hâkim, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından verilir.

 &= nbsp;  (3) Karar verilmeden önce eşyanın sahibi olan şüph= eli, sanık veya ilgili diğer kişiler dinlenir; elden çıkarma kararı, kendilerine bildirilir.

 &= nbsp;  (4) Elkonulan eşyanın değerinin muhafazası ve zarar görmemesi için gerekli tedbirler alınır.

 &= nbsp;  (5) Elkonulan eşya, soruşturma evresinde Cumhuriyet Başsavcılığı, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından, bakım ve gözetimiyle ilgili tedbirleri almak ve istendiğinde derhâl iade edilmek koşuluyla, muhafaza edilmek üzere, şüpheliye, sanığa veya diğer bir kişiye teslim edilebilir. Bu bırakma, teminat gösterilmesi koşuluna da bağlanabilir.

 &= nbsp;  (6) Elkonulan eşya, delil olarak saklanmasına gerek kalmaması halinde, rayiç değerinin derhâl ödenmesi karşılığında, ilgiliye teslim edilebilir. Bu durum= da müsadere kararının konusunu, ödenen rayiç de= 7;er oluşturur. =

 &= nbsp;  ŞİRKET YÖNETİMİ İÇİN KAYYIM TAYİNİ

&nbs= p;   Madde 133 - (1) Suçun bir şirketin faaliyeti çerçevesinde işlenmekte olduğu hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılabilmesi için gerekli olması halinde; soruşturma ve kovuşturma sürecinde, hâkim veya mahkeme, şirket işlerinin yürütülmesiyle ilgili olarak kayyım atayabilir. Atama kararında, yönetim organın= 5;n karar ve işlemlerinin geçerliliğinin kayyımın onayına bağlı kılındığı veya yönetim organının yetkilerinin tümüyle kayyıma verildiği açıkça belirtilir. Kayyım tayinine ilişkin karar, ticaret sicili gazetesinde ve diğer uygun vasıtalarla ilan olunur.

 &= nbsp;  (2) Hâkim veya mahkemenin kayyım hakkında takdir etmiş bulunduğu ücret, şirket bütçesinden karşılanır. Ancak, soruşturma veya kovuşturma konu= su suçtan dolayı kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararının verilmesi halinde; ücret olarak şirket bütçesinden ödenen paranın tamamı, kanunî faiziyle birlikte Devlet Hazinesinden karşılanır.

 &= nbsp;  (3) İlgililer, atanan kayyımın işlemlerine karş= 05;, görevli mahkemeye 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve 29.6.1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticar= et Kanunu hükümlerine göre başvurabilirler.

 &= nbsp;  (4) Bu Madde hükümleri ancak aşağıda sayılan suçlarla ilgili olarak uygulanabilir.

 &= nbsp;  a) Türk Ceza Kanununda yer alan,

 &= nbsp;  1. Göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti (Madde 79, 80),

 &= nbsp;  2. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  3. Parada sahtecilik (Madde 197),

 &= nbsp;  4. Fuhuş (Madde 227),

 &= nbsp;  5. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (Madde 228),

 &= nbsp;  6. Zimmet (Madde 247),

 &= nbsp;  7. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini akl= ama (Madde 282),

 &= nbsp;  8. Silahlı örgüt (Madde 314) veya bu örgütlere sil= ah sağlama (Madde 315),

 &= nbsp;  9. Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk (Ma= dde 328, 329, 330, 331, 333, 334, 335, 336, 337),

 &= nbsp;  Suçları,<= o:p>

 &= nbsp;  b) Ateşli Silahlar ve Bıçaklar İle Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde 12) suçları= ;,

 &= nbsp;  c) Bankalar Kanununun 22 nci Maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkralarında tanımlanan zimmet suçu,

 &= nbsp;  d) Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda tanıml= anan ve hapis cezasını gerektiren suçlar,

 &= nbsp;  e) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun = 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar.

 &= nbsp;  BİLGİSAYARLARDA, BİLGİSAYAR PROGRAMLARINDA VE KÜTÜKLERİNDE ARAMA, KOPYALAMA VE ELKOYMA

&nbs= p;   Madde 134 - (1) Bir suç dolayısıyla yapılan soruşturmada, = başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması halinde, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine şüphelin= in kullandığı bilgisayar ve bilgisayar programları ile bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasına, bilgisayar kayıtlarından kopya çıkarılmasına, bu kay&#= 305;tların çözülerek metin hâline getirilmesine hâkim tarafından karar verilir.

 &= nbsp;  (2) Bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütükle= rine şifrenin çözülememesinden dolayı girilememesi ve= ya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde çö= ;zümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için= , bu araç ve gereçlere elkonulabilir. Şifrenin çözümünün yapılması ve gerekli kopyaların alınması halinde, elkonulan cihazlar gecikme olmaksızın iade edilir.

 &= nbsp;  (3) Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine elkoyma işlemi sırasında, sistemdeki bütün verilerin yedeklemesi yapılır.

 &= nbsp;  (4) İstemesi halinde, bu yedekten bir kopya çıkarılar= ak şüpheliye veya vekiline verilir ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınır.

 &= nbsp;  (5) Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine elkoymaksızın da, sistemdeki verilerin tamamının veya bir kısmını= ;n kopyası alınabilir. Kopyası alınan veriler kâğıda yazdırılarak, bu husus tutanağa kaydedilir ve ilgililer tarafından imza altına alınır. =

 &= nbsp;  BEŞİNCİ BÖLÜM: TELEKOMÜNİKASYON YOLUY= LA YAPILAN İLETİŞİMİN DENETLENMESİ=

&nbs= p;   İLETİŞİMİN TESPİTİ, DİNLENMESİ= VE KAYDA ALINMASI=

&nbs= p;   Madde 135 - (1) (Değişik cümle: 25/05/2005-5353 S.K./17.mad) Bir suç dolayısıyla yapılan soruşturma ve kovuşturmada, suç işlendiğine ilişkin kuvvetli şüphe sebeplerinin va= rlığı ve başka suretle delil elde edilmesi imkânının bulunmaması durumunda, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulu= nan hallerde Cumhuriyet savcısının kararıyla şüph= eli veya sanığın telekomünikasyon yoluyla iletişimi te= spit edilebilir, dinlenebilir, kayda alınabilir ve sinyal bilgileri değerlendirilebilir. Cumhuriyet savcısı kararını derhâl hâkimin onayına sunar ve hâkim, kararını en geç yirmidört saat içinde verir. Sürenin dolması veya hâkim tarafından aksine karar verilmesi halinde tedbir Cumhuriyet savcısı tarafından derhâl kaldırılır.

 &= nbsp;  (2) Şüpheli veya sanığın tanıklıktan çekinebilecek kişilerle arasındaki iletişimi kayda alınamaz. Kayda alma gerçekleştikten sonra bu durumun anlaşılması hâlinde, alınan kayıtlar derhâl yok edilir.

 &= nbsp;  (3) Birinci fıkra hükmüne göre verilen kararda, yüklenen suçun türü, hakkında tedbir uygulanacak kişinin kimliği, iletişim aracının türü, telefon numarası veya iletişim bağlantısını tespite imkân veren kodu, tedbirin türü, kapsamı ve süresi belirtilir. Tedbir kararı en çok üç ay için verilebilir; bu süre, bir defa daha uzatılabilir. (Ek cümle: 25/05/2005-5353 S.K./17.mad) Ancak, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili olarak gerek= li görülmesi halinde, hâkim bir aydan fazla olmamak üzere sürenin müteaddit defalar uzatılmasına karar verebilir.=

 &= nbsp;  (4) Şüpheli veya sanığın yakalanabilmesi iç= in, ... mobil telefonun yeri, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının kararına istinaden tespi= t edilebilir. Bu hususa ilişkin olarak verilen kararda, ... mobil telefon numaras= 05; ve tespit işleminin süresi belirtilir. Tespit işlemi en çok üç ay için yapılabilir; bu süre, bir defa daha uzatılabilir.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde hükümlerine göre alınan karar ve yapı= lan işlemler, tedbir süresince gizli tutulur.

 &= nbsp;  (6) Bu Madde kapsamında dinleme, kayda alma ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümler ancak aşağıda sayılan suçlarla ilgili olarak uygulanabilir: <= /o:p>

 &= nbsp;  a) Türk Ceza Kanununda yer alan;

 &= nbsp;  1. Göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti (Madde 79, 80),

 &= nbsp;  2. Kasten öldürme (Madde 81, 82, 83),

 &= nbsp;  3. İşkence (Madde 94, 95),

 &= nbsp;  4. Cinsel saldırı (birinci fıkra hariç, Madde 102), <= /span>

 &= nbsp;  5. Çocukların cinsel istismarı (Madde 103),

 &= nbsp;  6. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  7. Parada sahtecilik (Madde 197),

 &= nbsp;  8. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma (iki, yedi ve sekizinci fıkralar hariç, Madde 220),

 &= nbsp;  9. = (Ek alt bend: 25/05/2005-5353 S.K./17.mad) *1* Fuhuş (Madde 227, fıkra 3),

 &= nbsp;  10. İhaleye fesat karıştırma (Madde 235),

 &= nbsp;  11. Rüşvet (Madde 252),

 &= nbsp;  12. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini ak= lama (Madde 282),

 &= nbsp;  13. Silahlı örgüt (Madde 314) veya bu örgütlere si= lah sağlama (Madde 315),

 &= nbsp;  14. Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk (M= adde 328, 329, 330, 331, 333, 334, 335, 336, 337) suçları.

 &= nbsp;  b) Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde 12) suçları= ;.

 &= nbsp;  c) = (Ek bend: 25/05/2005-5353 S.K./17.mad) Bankalar Kanununun 22 nci Maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkralarında tanımlanan zimmet suçu= , *1*

 &= nbsp;  d) Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda tanımlana= n ve hapis cezasını gerektiren suçlar.

 &= nbsp;  e) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun = 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar.

 &= nbsp;  (7) Bu Maddede belirlenen esas ve usuller dışında hiç kimse, bir başkasının telekomünikasyon yoluyla iletişimini dinleyemez ve kayda alamaz.

 &= nbsp;  MÜDAFİİN BÜROSU VE YERLEŞİM YERİ<= /span>

&nbs= p;   Madde 136 - (1) Şüpheli veya sanığa yüklenen suç dolayısıyla müdafiin bürosu, konutu ve yerleşim yerindeki telekomünikasyon araçları hakkında, 135 inci Madde hükmü uygulanamaz.

 &= nbsp;  KARARLARIN YERİNE GETİRİLMESİ, İLETİŞİM İÇERİKLERİNİN YOK EDİLMESİ

&nbs= p;   Madde 137 - (1) 135 inci Maddeye göre verilecek karar gereğince Cumhuriyet savcısı veya görevlendireceği adlî kolluk görevlisi, telekomünikasyon hizmeti veren kurum ve kuruluşların yetkililerinden iletişimin tespiti, dinlenmesi = veya kayda alınması işlemlerinin yapılmasını ve bu= amaçla cihazların yerleştirilmesini yazılı olarak istediğinde, bu istem derhâl yerine getirilir; yerine getirilmem= esi hâlinde zor kullanılabilir. İşlemin başladığı ve bitirildiği tarih ve saat ile iş= lemi yapanın kimliği bir tutanakla saptanır.

 &= nbsp;  (2) 135 inci Maddeye göre verilen karar gereğince tutulan kayıtlar, Cumhuriyet Savcılığınca görevlendir= ilen kişiler tarafından çözülerek metin hâline getirilir. Yabancı dildeki kayıtlar, tercüman aracılığı ile Türkçe'ye çevrilir.

 &= nbsp;  (3) 135 inci Maddeye göre verilen kararın uygulanması sırasında şüpheli hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi ya da aynı Maddenin bir= inci fıkrasına göre hâkim onayının alınamaması halinde, bunun uygulanmasına Cumhuriyet savcısı tarafından derhâl son verilir. Bu durumda, yapılan tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar Cumhuriyet savcısının denetimi altında en geç on gün içinde yok edilerek, durum bir tutanakla tespit edilir.

 &= nbsp;  (4) Tespit ve dinlemeye ilişkin kayıtların yok edilmesi hali= nde soruşturma evresinin bitiminden itibaren , en geç onbeş gün içinde, Cumhuriyet Başsavcılığı, tedbirin nedeni, kapsamı, süresi ve sonucu hakkında ilgilisi= ne yazılı olarak bilgi verir.

 &= nbsp;  TESADÜFEN ELDE EDİLEN DELİLLER

&nbs= p;   Madde 138 - (1) Arama veya elkoyma koruma tedbirlerinin uygulanması sırasında, yapılmakta olan soruşturma veya kovuşturmayla ilgisi olmayan ancak, diğer bir suçun işlendiği şüphesini uyandırabilecek bir delil elde edilirse; bu delil muhafaza altına alınır ve durum Cumhuriyet Savcılığına derhâl bildirilir.

 &= nbsp;  (2) Telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin denetlenmesi sırasında, yapılmakta olan soruşturma veya kovuşturmayla ilgisi olmayan ve ancak, 135 inci Maddenin altınc&#= 305; fıkrasında sayılan suçlardan birinin işlendi= 7;i şüphesini uyandırabilecek bir delil elde edilirse; bu delil muhafaza altına alınır ve durum Cumhuriyet Savcılığına derhâl bildirilir.

 &= nbsp;  ALTINCI BÖLÜM: GİZLİ SORUŞTURMACI VE TEKNİK ARAÇLARLA İZLEME

&nbs= p;   GİZLİ SORUŞTURMACI GÖREVLENDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 139 - (1) Soruşturma konusu suçun işlendiği hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin bulunması ve başka surette delil elde edilememesi halinde, hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı kararı ile = kamu görevlileri gizli soruşturmacı olarak görevlendirilebil= ir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturmacının kimliği değiştirilebilir.= Bu kimlikle hukukî işlemler yapılabilir. Kimliğin oluşturulması ve devam ettirilmesi için zorunlu olması durumunda gerekli belgeler hazırlanabilir, değiştirilebilir = ve kullanılabilir. =

 &= nbsp;  (3) Soruşturmacı görevlendirilmesine ilişkin karar ve diğer belgeler ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı= nda muhafaza edilir. Soruşturmacının kimliği, görevinin sona ermesinden sonra da gizli tutulur.

 &= nbsp;  (4) Soruşturmacı, faaliyetlerini izlemekle görevlendirildiği örgüte ilişkin her türl&uum= l; araştırmada bulunmak ve bu örgütün faaliyetleri çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili delilleri toplamakla yükümlüdür.

 &= nbsp;  (5) Soruşturmacı, görevini yerine getirirken suç işleyemez ve görevlendirildiği örgütün işlemekte olduğu suçlardan sorumlu tutulamaz.

 &= nbsp;  (6) Soruşturmacı görevlendirilmesi suretiyle elde edilen kişisel bilgiler, görevlendirildiği ceza soruşturmas= 05; ve kovuşturması dışında kullanılamaz. =

 &= nbsp;  (7) Bu Madde hükümleri ancak aşağıda sayılan suçlarla ilgili olarak uygulanabilir:

 &= nbsp;  a) Türk Ceza Kanununda yer alan;

 &= nbsp;  1. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  2. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma (iki, yedi ve sekizinci fıkralar hariç, Madde 220),

 &= nbsp;  3. Silahlı örgüt (Madde 314) veya bu örgütlere sil= ah sağlama (Madde 315).

 &= nbsp;  b) Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde 12) suçları= ;.

 &= nbsp;  c) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun = 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar.

 &= nbsp;  TEKNİK ARAÇLARLA İZLEME

&nbs= p;   Madde 140 - (1) Aşağıdaki suçların işlendiği hususunda kuvvetli şüphe sebepleri bulunmas&#= 305; ve başka suretle delil elde edilememesi hâlinde, şüphe= li veya sanığın kamuya açık yerlerdeki faaliyetleri= ve işyeri teknik araçlarla izlenebilir, ses veya görüntü kaydı alınabilir:

 &= nbsp;  a) Türk Ceza Kanununda yer alan;

 &= nbsp;  1. Göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti (Madde 79, 80),

 &= nbsp;  2. Kasten öldürme (Madde 81, 82, 83),

 &= nbsp;  3. Uyuşturucu veya uyarıcı Madde imal ve ticareti (Madde 188= ),

 &= nbsp;  4. Parada sahtecilik (Madde 197),

 &= nbsp;  5. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma (iki, yedi ve sekizinci fıkralar hariç, Madde 220),

 &= nbsp;  6. = (Ek alt bend: 25/05/2005-5353 S.K./19.mad) *1* Fuhuş (Madde 227, fıkra 3)

 &= nbsp;  7. İhaleye fesat karıştırma (Madde 235),

 &= nbsp;  8. Rüşvet (Madde 252),

 &= nbsp;  9. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini akl= ama (Madde 282),

 &= nbsp;  10. Silahlı örgüt (Madde 314) veya bu örgütlere si= lah sağlama (Madde 315),

 &= nbsp;  11. Devlet Sırlarına Karşı Suçlar ve Casusluk (M= adde 328, 329, 330, 331, 333, 334, 335, 336, 337),

 &= nbsp;  Suçları. =

 &= nbsp;  b) Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (Madde 12) suçları= ;.

 &= nbsp;  c) Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda tanıml= anan ve hapis cezasını gerektiren suçlar.

 &= nbsp;  d) Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun = 68 ve 74 üncü Maddelerinde tanımlanan suçlar.

 &= nbsp;  (2) Teknik araçlarla izlemeye hâkim, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilir. Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlar yirmidört saat içinde hâkim onayına sunulur.

 &= nbsp;  (3) Teknik araçlarla izleme kararı en çok dört haftalık süre için verilebilir. Bu süre gerektiğ= inde bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir. (Ek cümle: 25/05/2005-5353 S.K./19.mad) Ancak, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili olarak gerek= li görülmesi halinde, hâkim bir haftadan fazla olmamak üz= ere sürenin müteaddit defalar uzatılmasına karar verebilir.

 &= nbsp;  (4) Elde edilen deliller, yukarıda sayılan suçlarla ilgili soruşturma ve kovuşturma dışında kullanılamaz; ceza kovuşturması bakımından gerekli olmadığı taktirde Cumhuriyet savcısının gözetiminde derhâl yok edilir.

 &= nbsp;  (5) Bu Madde hükümleri, kişinin konutunda uygulanamaz.

 &= nbsp;  YEDİNCİ BÖLÜM:KORUMA TEDBİRLERİ NEDENİ= ;YLE TAZMİNAT<= o:p>

&nbs= p;   TAZMİNAT İSTEMİ

&nbs= p;   Madde 141 - (1) Suç soruşturması veya kovuşturması sırasında;

 &= nbsp;  a) Kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğunun devamına karar verilen,

 &= nbsp;  b) Kanunî gözaltı süresi içinde hâkim önüne çıkarılmayan,

 &= nbsp;  c) Kanunî hakları hatırlatılmadan veya hatırlatılan haklarından yararlandırılma isteğ= ;i yerine getirilmeden tutuklanan,

 &= nbsp;  d) Kanuna uygun olarak tutuklandığı hâlde makul sürede yargılama mercii huzuruna çıkarılmayan ve= bu süre içinde hakkında hüküm verilmeyen,

 &= nbsp;  e) Kanuna uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen,

 &= nbsp;  f) Mahkûm olup da gözaltı ve tutuklulukta geçirdi= 87;i süreleri, hükümlülük sürelerinden fazla olan = veya işlediği suç için kanunda öngörülen = cezanın sadece para cezası olması nedeniyle zorunlu olarak bu cezayla cezalandırılan,

 &= nbsp;  g) Yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarındaki suçlamalar kendilerine, yazıyla veya bunun hemen olanaklı bulunmadığı hâllerde sözle açıklanmay= an,

 &= nbsp;  h) Yakalanmaları veya tutuklanmaları yakınlarına bildirilmeyen,

 &= nbsp;  i) Hakkındaki arama kararı ölçüsüz bir şekilde gerçekleştirilen,

 &= nbsp;  j) Eşyasına veya diğer malvarlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde elkonulan veya korunması için gerekli tedbirler alınmayan = ya da eşyası veya diğer malvarlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen,

 &= nbsp;  Kişiler, maddî ve manevî her türlü zararlarını, Devletten isteyebilirler.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkranın (e) ve (f) bentlerinde belirtilen kararlar&#= 305; veren merciler, ilgiliye tazminat hakları bulunduğunu bildirirler= ve bu husus verilen karara geçirilir.

 &= nbsp;  TAZMİNAT İSTEMİNİN KOŞULLARI

&nbs= p;   Madde 142 - (1) Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde k= arar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde bulunulabilir.

 &= nbsp;  (2) İstem, zarara uğrayanın oturduğu yer ağır ceza mahkemesinde ve eğer o yer ağır ceza mahkemesi tazminat konusu işlemle ilişkili ise ve aynı yerde başka bir ağır ceza dairesi yoksa, en yakın yer ağır ceza mahkemesinde karara bağlanır.

 &= nbsp;  (3) Tazminat isteminde bulunan kişinin dilekçesine, açık kimlik ve adresini, zarara uğradığı işlemin ve zararın nitelik ve niceliğini kaydetmesi ve bunların belgelerini eklemesi gereklidir.

 &= nbsp;  (4) Dilekçesindeki bilgi ve belgelerin yetersizliği durumunda mahkeme, eksikliğin bir ay içinde giderilmesini, aksi hâl= de istemin reddedileceğini ilgiliye duyurur. Süresinde eksiği tamamlanmayan dilekçe, mahkemece, itiraz yolu açık olmak üzere reddolunur.

 &= nbsp;  (5) Mahkeme, dosyayı inceledikten sonra yeterliliğini belirlediği dilekçe ve eki belgelerin bir örneğini De= vlet Hazinesinin kendi yargı çevresindeki temsilcisine tebliğ ederek, varsa beyan ve itirazlarını onbeş gün iç= inde yazılı olarak bildirmesini ister.

 &= nbsp;  (6) İstemin ve ispat belgelerinin değerlendirilmesinde ve tazminat hukukunun genel prensiplerine göre verilecek tazminat miktarın= 05;n saptanmasında mahkeme gerekli gördüğü her türlü araştırmayı yapmaya veya hâkimlerinden birine yaptırmaya yetkilidir.

 &= nbsp;  (7) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./20.mad) Mahkeme, kararını duruşmal&= #305; olarak verir. İstemde bulunan ile Hazine temsilcisi, açıklamalı çağrı kâğıd= 05; tebliğine rağmen gelmezlerse, yokluklarında karar verilebili= r.

 &= nbsp;  (8) Karara karşı, istemde bulunan, Cumhuriyet savcısı v= eya Hazine temsilcisi, istinaf yoluna başvurabilir; inceleme öncelikl= e ve ivedilikle yapılır.

 &= nbsp;  TAZMİNATIN GERİ ALINMASI

&nbs= p;   Madde 143 - (1) Kovuşturmaya yer olmadığına iliş= ;kin kararı sonradan kaldırılarak, hakkında kamu davası açılan ve mahkûm edilenlerle, yargılamanın aley= hte yenilenmesiyle beraat kararı kaldırılıp mahkûm edilenlere ödenmiş tazminatların mahkûmiyet süres= ine ilişkin kısmı, Cumhuriyet savcısının yazılı istemi ile aynı mahkemeden alınacak kararla kamu alacaklarının tahsiline ilişkin mevzuat hükümleri uygulanarak geri alınır. Bu karara itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  (2) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./21.mad) Devlet, ödediği tazminattan dolayı, koruma tedbiriyle ilgili olarak görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle görevini kötüye kullanan kamu görevlilerine rücu eder.

 &= nbsp;  (3) İftira konusunu oluşturan suç veya yalan tanıklık nedeniyle gözaltına alınma ve tutuklama halinde; Devlet, iftira eden veya yalan tanıklıkta bulunan kişiye de rücu eder.

 &= nbsp;  TAZMİNAT İSTEYEMEYECEK KİŞİLER

&nbs= p;   Madde 144 - (1) Kanuna uygun olarak yakalanan veya tutuklanan kişilerden aşağıda belirtilenler tazminat isteyemezler:

 &= nbsp;  a) Gözaltı ve tutukluluk süresi başka bir hükümlülüğünden indirilenler.

 &= nbsp;  b) Tazminata hak kazanmadığı hâlde, sonradan yürürlüğe giren ve lehte düzenlemeler getiren kanun gereği, durumları tazminat istemeye uygun hâle dönüşenler.

 &= nbsp;  c) Genel veya özel af, şikâyetten vazgeçme, uzla#= 1;ma gibi nedenlerle hakkında kovuşturmaya yer olmadığı= na veya davanın düşmesine karar verilen veya kamu davası g= eçici olarak durdurulan veya kamu davası ertelenen veya düşürülenler.

 &= nbsp;  d) Kusur yeteneğinin bulunmaması nedeniyle hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilenler.

 &= nbsp;  e) Adlî makamlar huzurunda gerçek dışı beyanla suç işlediğini veya suça katıldığını bildirerek gözaltına alınmasına veya tutuklanmasına neden olanlar.

 &= nbsp;  BEŞİNCİ KISIM: İFADE VE SORGU

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM:İFADE VEYA SORGU İÇİN ÇAĞRI

&nbs= p;   İFADE VEYA SORGU İÇİN ÇAĞRI=

&nbs= p;   Madde 145 - (1) İfadesi alınacak veya sorgusu yapılacak kişi davetiye ile çağrılır; çağrılma nedeni açıkça belirtilir; gelm= ezse zorla getirileceği yazılır.

 &= nbsp;  ZORLA GETİRME

&nbs= p;   Madde 146 - (1) (Değişik fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.20.md) = Hakkında tutuklama kararı verilmesi veya yakalama emri düzenlenmesi için yeterli nedenler bulunan veya 145 inci maddeye göre çağrıldığı halde gelmeyen şüpheli veya sanığın zorla getirilmesine karar verilebilir.

 &= nbsp;  (2) Zorla getirme kararı, şüpheli veya sanığın açıkça kim olduğunu, kendisiyle ilgili suçu, gerektiğinde eşkâlini ve zorla getirilmesi nedenlerini içerir.

 &= nbsp;  (3) Zorla getirme kararının bir örneği şüpheli veya sanığa verilir.

 &= nbsp;  (4) (Değişik fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.20.md) Zorla getirme kararı ile çağrılan şüpheli veya sanık derhal, olanak bulunmadığında yol süresi hariç en geç yirmidört saat içinde çağıran hâkimin, mahkemenin veya Cumhuriyet savcısının önüne götürülür ve sorguya çekilir veya ifadesi alınır.

 &= nbsp;  (5) (Değişik fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.20.md) Zorla getirme, bunun için haklı görülecek bir zamanda başlar ve hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından, sorguya çekilmenin veya ifade almanın sonuna kadar devam eder.

 &= nbsp;  (6) Zorla getirme kararının yerine getirilememesinin nedenleri, köy veya mahalle muhtarı ile kolluk görevlisinin birlikte imzalayacakları bir tutanakla saptanır.

 &= nbsp;  (7) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.20.md) Çağrıya rağmen gelme= yen tanık, bilirkişi, mağdur ve şikâyetçi ile ilgili olarak da zorla getirme kararı verilebilir.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM: İFADE VE SORGU USULÜ

&nbs= p;   İFADE VE SORGUNUN TARZI

&nbs= p;   Madde 147 - (1) Şüphelinin veya sanığın ifadesinin alınmasında veya sorguya çekilmesinde aşağı= daki hususlara uyulur:

 &= nbsp;  a) Şüpheli veya sanığın kimliği saptanır. Şüpheli veya sanık, kimliğine ilişkin soruları doğru olarak cevaplandırmakla yükümlüdür.

 &= nbsp;  b) Kendisine yüklenen suç anlatılır.

 &= nbsp;  c) Müdafi seçme hakkının bulunduğu ve onun hukukî yardımından yararlanabileceği, müdafiin if= ade veya sorgusunda hazır bulunabileceği, kendisine bildirilir. Müdafi seçecek durumda olmadığı ve bir müda= fi yardımından faydalanmak istediği takdirde, kendisine baro tarafından bir müdafi görevlendirilir.

 &= nbsp;  d) 95 inci Madde hükmü saklı kalmak üzere, yakalanan kişinin yakınlarından istediğine yakalandığ&#= 305; derhâl bildirilir.

 &= nbsp;  e) Yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanunî hakkı olduğu söylenir.=

 &= nbsp;  f) Şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği hatırlatılır ve kendisi aleyhine var olan şüphe nedenlerini ortadan kaldırma= k ve lehine olan hususları ileri sürmek olanağı tanınır.

 &= nbsp;  g) İfade verenin veya sorguya çekilenin kişisel ve ekonomik durumu hakkında bilgi alınır.

 &= nbsp;  h) İfade ve sorgu işlemlerinin kaydında, teknik imkânlardan yararlanılır.

 &= nbsp;  i) İfade veya sorgu bir tutanağa bağlanır. Bu tutanakta aşağıda belirtilen hususlar yer alır:

 &= nbsp;  1. İfade alma veya sorguya çekme işleminin yapıldığı yer ve tarih.

 &= nbsp;  2. İfade alma veya sorguya çekme sırasında hazır bulunan kişilerin isim ve sıfatları ile ifade veren veya sor= guya çekilen kişinin açık kimliği.

 &= nbsp;  3. İfade almanın veya sorgunun yapılmasında yukarı= daki işlemlerin yerine getirilip getirilmediği, bu işlemler yerine getirilmemiş ise nedenleri.

 &= nbsp;  4. Tutanak içeriğinin ifade veren veya sorguya çekilen i= le hazır olan müdafi tarafından okunduğu ve imzalarının alındığı.

 &= nbsp;  5. İmzadan çekinme hâlinde bunun nedenleri.

 &= nbsp;  İFADE ALMA VE SORGUDA YASAK USULLER

&nbs= p;   Madde 148 - (1) Şüphelinin ve sanığın beyan= 5; özgür iradesine dayanmalıdır. Bunu engelleyici nitelikte kötü davranma, işkence, ilâç verme, yorma, alda= tma, cebir veya tehditte bulunma, bazı araçları kullanma gibi b= edensel veya ruhsal müdahaleler yapılamaz.

 &= nbsp;  (2) Kanuna aykırı bir yarar vaat edilemez.

 &= nbsp;  (3) Yasak usullerle elde edilen ifadeler rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez.

 &= nbsp;  (4) Müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alı= nan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda şüpheli veya sanık tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alına= maz.

 &= nbsp;  (5) Şüphelinin aynı olayla ilgili olarak yeniden ifadesinin alınması ihtiyacı ortaya çıktığın= da, bu işlem ancak Cumhuriyet savcısı tarafından yapılabilir.

 &= nbsp;  ALTINCI KISIM: SAVUNMA

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM: MÜDAFİ SEÇİMİ, GÖREVLENDİRİLMESİ, GÖREV = VE YETKİLERİ

&nbs= p;   ŞÜPHELİNİN VEYA SANIĞIN MÜDAFİ SEÇİMİ

&nbs= p;   Madde 149 - (1) Şüpheli veya sanık, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanabilir; kanunî temsilcisi varsa, o da şüpheliye veya sanığa müdafi seçebilir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturma evresinde, ifade almada en çok üç av= ukat hazır bulunabilir.

 &= nbsp;  (3) Soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasında avukatın, şüpheli veya sanıkla görüşme, ifade alma veya sorgu süresince yanında olma ve hukukî yardımda bulunma hakkı engellenemez, kısıtlanamaz.

 &= nbsp;  MÜDAFİİN GÖREVLENDİRİLMESİ=

&nbs= p;   Madde 150 - (= Değişik madde: 06/12/2006 - 5560 S.K.21.md)

 &= nbsp;  (1) Şüpheli veya sanıktan kendisine bir müdafi seçme= si istenir. Şüpheli veya sanık, müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse, istemi halinde bir müdafi görevlendirilir.

 &= nbsp;     (2) Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise, istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir.=

 &= nbsp;     (3) Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yapıl= an soruşturma ve kovuşturmada ikinci fıkra hükmü uygu= lanır.

 &= nbsp;     (4) Zorunlu müdafilikle ilgili diğer hususlar, = Türkiye Barolar Birliğinin görüşü alınarak çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

 &= nbsp;  MÜDAFİ GÖREVİNİ YERİNE GETİRMEDİĞİNDE YAPILACAK İŞLEM VE MÜDAFİLİK GÖREVİNDEN YASAKLANMA

&nbs= p;   Madde 151 - (1) 150 nci Madde hükmüne göre görevlendirilen müdafi, duruşmada hazır bulunmaz veya vakitsiz olarak duruşmadan çekilir veya görevini yerine getirmekten kaçınırsa, hâkim veya mahkeme derhâl başka bir müdafi görevlendirilmesi için gerekli işlemi yapa= r. Bu durumda mahkeme oturuma ara verebileceği gibi oturumun ertelenmesin= e de karar verebilir.=

 &= nbsp;  (2) Eğer yeni müdafi savunmasını hazırlamak için yeterli zaman olmadığını açıkla= rsa oturum ertelenir.

 &= nbsp;  (3) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./22.mad) 149 uncu Maddeye göre seçilen = veya 150 nci Maddeye göre görevlendirilen ve Türk Ceza Kanununun = 220 ve 314 üncü Maddesinde sayılan suçlar ile terör suçlarından tutuklu ve hükümlü olanların müdafilik veya vekillik görevini üstlenen avukat, hakkı= nda bu fıkrada sayılan suçlar nedeniyle kovuşturma açılması halinde tutuklu veya hükümlünü= ;n müdafilik veya vekilliğini üstlenmekten yasaklanabilir.

 &= nbsp;  (4) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./22.mad) Cumhuriyet savcısının yasaklamaya ilişkin talebi hakkında, müdafi veya vekil hakkında açılan kovuşturmanın yapıldığı mahkeme tarafından gecikmeksizin karar verilir. Bu kararlara karşı itiraz edilebilir. İtiraz sonucu= nda yasaklama kararının kaldırılması halinde avukat görevini devam ettirir. Müdafilik görevinden yasaklama kararı, kovuşturma konusu suçla sınırlı olm= ak üzere, bir yıl süre ile verilebilir. Ancak, kovuşturmanın niteliği itibariyle bu süreler altı aydan fazla olmamak üzere en fazla iki defa uzatılabilir. Kovuşturma sonunda mahkûmiyet dışında bir karar verilmesi halinde, kesinleşmesi beklenmeksizin yasaklama kararı kendiliğinden kalkar.

 &= nbsp;  (5) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./22.mad) Görevden yasaklama kararı, tutuk= lu veya hükümlü ile yeni bir müdafi görevlendirilmesi için derhal ilgili baro başkanlığına bildirilir.=

 &= nbsp;  (6) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./22.mad) Müdafi veya vekil görevden yasak= lanmış bulunduğu sürece başka davalarla ilgili olsa bile müdafiliğini veya vekilliğini üstlendiği kişi= yi ceza infaz kurumunda veya tutukevinde ziyaret edemez.

 &= nbsp;  ŞÜPHELİ VEYA SANIĞIN BİRDEN FAZLA OLMASI HÂLİNDE SAVUNMA

&nbs= p;   Madde 152 - (1) Yararları birbirine uygun olan birden fazla şüpheli veya sanığın savunması aynı müdafie verilebilir.

 &= nbsp;  MÜDAFİİN DOSYAYI İNCELEME YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 153 - (1) Müdafi, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin bir örneğini harçsız olarak alabilir.

 &= nbsp;  (2) Müdafiin dosya içeriğini incelemesi veya belgelerden örnek alması, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebilecek ise, Cumhuriyet savcısının iste= mi üzerine, sulh ceza hâkiminin kararıyla bu yetkisi kısıtlanabilir.

 &= nbsp;  (3) Yakalanan kişinin veya şüphelinin ifadesini içeren tutanak ile bilirkişi raporları ve adı geçenlerin hazır bulunmaya yetkili oldukları diğer adlî işlemlere ilişkin tutanaklar hakkında, ikinci fıkra hükmü uygulanmaz.

 &= nbsp;  (4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./23.mad) Müdafi, iddianamenin mahkeme tarafın= dan kabul edildiği tarihten itibaren dosya içeriğini ve muhafa= za altına alınmış delilleri inceleyebilir; bütün tutanak ve belgelerin örneklerini harçsız olarak alabilir.=

  = ;  (5)= Bu Maddenin içerdiği haklardan suçtan zarar görenin ve= kili de yararlanır. <= o:p>

 &= nbsp;  MÜDAFİ İLE GÖRÜŞME

&nbs= p;   Madde 154 - (1) Şüpheli veya sanık, vekâletname aranmaksızın müdafii ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir. Bu kişilerin müdafii ile yazışmaları denetime tâbi tutulamaz.

 &= nbsp;  KANUNÎ TEMSİLCİ VEYA EŞİN DURUŞMADA HAZIR BULUNMASI=

&nbs= p;   Madde 155 - (1) Sanığın kanunî temsilcisine duruşma gün ve saati bildirilir ve duruşmaya kabul edilerek istemi üzerine dinlenebilir.

 &= nbsp;  (2) Sanığın eşi hakkında da tebligat yapılmaksızın birinci fıkra hükmü uygulan= 5;r.

 &= nbsp;  MÜDAFİİN GÖREVLENDİRİLMESİNDE USUL

&nbs= p;   Madde 156 - (1) 150 nci Maddede yazılı olan hâllerde, müdafi;

 &= nbsp;  a) Soruşturma evresinde, ifadeyi alan merciin veya sorguyu yapan hâkimin istemi üzerine,

 &= nbsp;  b) Kovuşturma evresinde, mahkemenin istemi üzerine,

 &= nbsp;  Baro tarafından görevlendirilir.

 &= nbsp;  (2) Yukarıda belirtilen hâllerde müdafi soruşturman= 05;n veya kovuşturmanın yapıldığı yer barosunca görevlendirilir.

 &= nbsp;  (3) Şüpheli veya sanığın kendisinin sonradan müdafi seçmesi halinde, baro tarafından görevlendiril= en avukatın görevi sona erer.

 &= nbsp;  İKİNCİ KİTAP: SORUŞTURMA

&nbs= p;   BİRİNCİ KISIM: SUÇLARA İLİŞKİN İHBARLAR VE SORUŞTURMA

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM: SORUŞTURMANIN GİZLİLİĞİ, SUÇLARIN İHBARI<= b>

&nbs= p;   SORUŞTURMANIN GİZLİLİĞİ

&nbs= p;   Madde 157 - (1) Kanunun başka hüküm koyduğu hâller sakl= 5; kalmak ve savunma haklarına zarar vermemek koşuluyla soruştu= rma evresindeki usul işlemleri gizlidir.

 &= nbsp;  İHBAR VE ŞİKÂYET

&nbs= p;   Madde 158 - (1) Suça ilişkin ihbar veya şikâyet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlar= 5;na yapılabilir.

 &= nbsp;  (2) Valilik veya kaymakamlığa ya da mahkemeye yapılan ihbar = veya şikâyet, ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı= na gönderilir.

 &= nbsp;  (3) Yurt dışında işlenip ülkede takibi gereken suçlar hakkında Türkiye'nin elçilik ve konsoloslukl= arına da ihbar veya şikâyette bulunulabilir.

 &= nbsp;  (4) Bir kamu görevinin yürütülmesiyle bağlantılı olarak işlendiği iddia edilen bir suç nedeniyle, ilgili kurum ve kuruluş idaresine yapılan i= hbar veya şikâyet, gecikmeksizin ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir.

 &= nbsp;  (5) İhbar veya şikâyet yazılı veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir.

 &= nbsp;  (6) Yürütülen soruşturma sonucunda kovuşturma evre= sine geçildikten sonra suçun şikâyete bağlı olduğunun anlaşılması halinde; mağdur aç= 05;kça şikâyetten vazgeçmediği takdirde, yargılamaya d= evam olunur.

 &= nbsp;  ŞÜPHELİ ÖLÜMÜN İHBARI

&nbs= p;   Madde 159 - (1) Bir ölümün doğal nedenlerden meydana gelmediği kuşkusunu doğuracak bir durumun varlığ&#= 305; veya ölünün kimliğinin belirlenememesi halinde; kolluk görevlisi, köy muhtarı ya da sağlık veya cenaze işleriyle görevli kişiler, durumu derhâl Cumhuriyet Başsavcılığına bildirmekle yükümlüdürler.

 &= nbsp;  (2) Birinci fıkra kapsamına giren hallerde ölünün gömülmesi ancak Cumhuriyet savcısı tarafından verilecek yazılı izne bağlıdır.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM:SORUŞTURMA İŞLEMLERİ

&nbs= p;   BİR SUÇUN İŞLENDİĞİNİ ÖĞRENEN CUMHURİYET SAVCISININ GÖREVİ=

&nbs= p;   Madde 160 - (1) Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya = yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar.

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplaya= rak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür.

 &= nbsp;  CUMHURİYET SAVCISININ GÖREV VE YETKİLERİ<= b>

&nbs= p;   Madde 161 - (1) Cumhuriyet savcısı, doğrudan doğruya veya emrinde= ki adlî kolluk görevlileri aracılığı ile her türlü araştırmayı yapabilir; yukarıdaki Madde= de yazılı sonuçlara varmak için bütün kamu görevlilerinden her türlü bilgiyi isteyebilir. Cumhuriyet savcısı, adlî görevi gereğince nezdinde görev yaptığı mahkemenin yargı çevresi dışında bir işlem yapmak ihtiyacı ortaya çıkınca, bu hususta o yer Cumhuriyet savcısından söz konusu işlemi yapmasını ister.

 &= nbsp;  (2) Adlî kolluk görevlileri, elkoydukları olayları, yakalanan kişiler ile uygulanan tedbirleri emrinde çalıştıkları Cumhuriyet savcısına derhâl bildirmek ve bu Cumhuriyet savcısının adliyeye ilişkin bütün emirlerini gecikmeksizin yerine getirmekle yükümlüdür.

 &= nbsp;  (3) Cumhuriyet savcısı, adlî kolluk görevlilerine emir= leri yazılı; acele hâllerde, sözlü olarak verir. Sözlü emir, en kısa sürede yazılı olarak da bildirilir.

 &= nbsp;  (4) Diğer kamu görevlileri de, yürütülmekte olan soruşturma kapsamında ihtiyaç duyulan bilgi ve belgeleri, talep eden Cumhuriyet savcısına vakit geçirmeksizin temin etmekle yükümlüdür.

 &= nbsp;  (5) Kanun tarafından kendilerine verilen veya kanun dairesinde kendilerinden istenen adliye ile ilgili görev veya işlerde kötüye kullanma veya ihmalleri görülen kamu görevlileri ile Cumhuriyet savcılarının sözlü veya yazılı istem ve emirlerini yapmakta kötüye kullanma veya ihmalleri görülen kolluk âmir ve memurları hakkında Cumhuriyet savcılarınca doğrudan doğruya soruşturma yapılır. Vali ve kaymakamlar hakkında 2.12.1= 999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümleri , en üst dereceli kolluk amirleri hakkında is= e, hâkimlerin görevlerinden dolayı tâbi oldukları yargılama usulü uygulanır.

 &= nbsp;  (6) Ağır cezayı gerektiren suçüstü hâllerinde, bu Kanunun hükümleri uygulanmak koşuluyla, vali ve kaymakamların kişisel suçlarından dolayı haklarında genel hükümlere göre soruşturma yapılması kaymakamların mensup oldukları il ve valilerin bulundukları ile en yakın il Cumhuriyet başsavcısı= na aittir. Bu suçlarda kovuşturma yapmaya, soruşturmanın yapıldığı yerin görevli mahkemesi yetkilidir.

 &= nbsp;  SORUŞTURMADA CUMHURİYET SAVCISININ HÂKİM KARARI İSTEMİ

&nbs= p;   Madde 162 - (1) Cumhuriyet savcısı, ancak hâkim tarafından yapılabilecek olan bir soruşturma işlemine g= erek görürse, istemlerini bu işlemin yapılacağı ye= rin sulh ceza hâkimine bildirir. Sulh ceza hâkimi istenilen iş= lem hakkında, kanuna uygun olup olmadığını inceleyerek karar verir ve gereğini yerine getirir.

 &= nbsp;  SORUŞTURMANIN SULH CEZA HÂKİMİ TARAFINDAN YAPILMASI=

&nbs= p;   Madde 163 - (1) Suçüstü hâli ile gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Cumhuriyet savcısına erişilemiyorsa veya olay genişliği itibarıyla Cumhuriyet savcısının iş gücünü aşıyorsa, sulh ceza hâkimi de bütün soruşturma işlemlerini yapabilir.=

 &= nbsp;  (2) Kolluk âmir ve memurları, sulh ceza hâkimi tarafı= ndan emredilen tedbirleri alır ve araştırmaları yerine getirirler.

 &= nbsp;  ADLÎ KOLLUK VE GÖREVİ

&nbs= p;   Madde 164 - (1) Adlî kolluk; 4.6.1937 tarihli ve 3201 sayıl&#= 305; Emniyet Teşkilatı Kanununun 8, 9 ve 12 nci Maddeleri, 10.3.1983 tarihli ve 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununun 7 nci Maddesi, 2.7.1993 tarihli ve 485 sayılı Gümrük Müsteşarlığının Teşkila= t ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 8 inci Maddesi ve 9.7.1982 tarihli ve 2692 sayılı Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanununun 4 üncü Maddesinde belirtilen soruşturma işlemlerini yapan güvenlik görevlilerini ifa= de eder.

 &= nbsp;  (2) Soruşturma işlemleri, Cumhuriyet savcısının em= ir ve talimatları doğrultusunda öncelikle adlî kolluğ= ;a yaptırılır. Adlî kolluk görevlileri, Cumhuriyet s= avcısının adlî görevlere ilişkin emirlerini yerine getirir.

 &= nbsp;  (3) Adlî kolluk, adlî görevlerin haricindeki hizmetlerde, üstlerinin emrindedir.

 &= nbsp;  DİĞER KOLLUK BİRİMLERİNİN ADLÎ KOLLUK GÖREVİ

&nbs= p;   Madde 165 - (1) Gerektiğinde veya Cumhuriyet savcısın= 5;n talebi halinde, diğer kolluk birimleri de adlî kolluk görev= ini yerine getirmekle yükümlüdür. Bu durumda, kolluk görevlileri hakkında, adlî görevleri dolayısı= ;yla bu Kanun hükümleri uygulanır.

 &= nbsp;  DEĞERLENDİRME RAPORU YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 166 - (1) Cumhuriyet başsavcıları her yılı= ;n sonunda, o yerdeki adlî kolluğun sorumluları hakkında değerlendirme raporları düzenleyerek, mülkî idare amirlerine gönderir.

 &= nbsp;  YÖNETMELİK

&nbs= p;   Madde 167 - (1) Adlî kolluk görevlilerinin nitelikleri ve bunların hizmet öncesi ve hizmet içi eğitimi, diğ= ;er hizmet birimleri ile ilişkileri, değerlendirme raporların= 05;n düzenlenmesi, uzmanlık dallarına göre hangi bölümlerde çalıştırılacakları ve diğer hususlar; bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren= altı ay içinde Adalet ve İçişleri Bakanlıkları= nca müştereken çıkarılacak yönetmelikte belirle= nir.

 &= nbsp;  ADLÎ KOLLUĞUN OLAY YERİNDE ALDIĞI TEDBİRLERE UYULMAMASI HALİNDE YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 168 - (1) Olay yerinde görevine ait işlemlere başla= yan adlî kolluk görevlisi, bunların yapılmasına engel olan veya yetkisi içinde aldığı tedbirlere aykırı davranan kişileri, işlemler sonuçlanıncaya kadar ve gerektiğinde zor kullanarak bundan= men eder.

 &= nbsp;  SORUŞTURMA EVRESİNDE YAPILAN İŞLEMLERİN TUTANAĞA BAĞLANMASI

&nbs= p;   Madde 169 - (1) Şüphelinin ifadesinin alınması veya sorgusu, tanık ve bilirkişinin dinlenmesi veya bir keşif ve muayene sırasında Cumhuriyet savcısı veya sulh ceza hâkim= inin yanında bir zabıt kâtibi bulunur. Acele hâllerde, yem= in vermek koşuluyla, başka bir kimse, yazman olarak görevlendirilebilir.

 &= nbsp;  (2) Her soruşturma işlemi tutanağa bağlanır. Tutan= ak, adlî kolluk görevlisi, Cumhuriyet savcısı veya sulh ce= za hâkimi ile hazır bulunan zabıt kâtibi tarafından imza edilir.

 &= nbsp;  (3) Müdafi veya vekil sıfatıyla hazır bulunduğu işlemlerle ilgili tutanakta avukatın isim ve imzasına da yer verilir.

 &= nbsp;  (4) Tutanak, işlemin yapıldığı yeri, zamanı ve işleme katılan veya ilgisi bulunan kimselerin isimlerini içerir.

 &= nbsp;  (5) İşlemde hazır bulunan ilgililerce onanmak üzere tutanağın kendilerini ilgilendiren kısımları okunur veya okumaları için kendilerine verilir. Bu husus tutanağa yazılarak ilgililere imza ettirilir.

 &= nbsp;  (6) İmzadan kaçınma hâlinde nedenleri tutanağa geçirilir.

 &= nbsp;  İKİNCİ KISIM:KAMU DAVASININ AÇILMASI=

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM:KAMU DAVASININ AÇILMASI

&nbs= p;   KAMU DAVASINI AÇMA GÖREVİ

&nbs= p;   Madde 170 - (1) Kamu davasını açma görevi, Cumhuriyet savcısı tarafından yerine getirilir.

 &= nbsp;  (2) Soruşturma evresi sonunda toplanan deliller, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturuyorsa; Cumhuriyet savcısı, bir iddianame düzenler.

 &= nbsp;  (3) Görevli ve yetkili mahkemeye hitaben düzenlenen iddianamede; =

 &= nbsp;  a) Şüphelinin kimliği,

 &= nbsp;  b) Müdafii,

 &= nbsp;  c) Maktul, mağdur veya suçtan zarar görenin kimliği,<= /span>

 &= nbsp;  d) Mağdurun veya suçtan zarar görenin vekili veya kanun&ic= irc; temsilcisi,

 &= nbsp;  e) Açıklanmasında sakınca bulunmaması halinde ihbarda bulunan kişinin kimliği,

 &= nbsp;  f) Şikâyette bulunan kişinin kimliği,

 &= nbsp;  g) Şikâyetin yapıldığı tarih,

 &= nbsp;  h) Yüklenen suç ve uygulanması gereken kanun Maddeleri,

 &= nbsp;  i) Yüklenen suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilim= i,

 &= nbsp;  j) Suçun delilleri,

 &= nbsp;  k) Şüphelinin tutuklu olup olmadığı; tutuklanmış ise, gözaltına alma ve tutuklama tarihleri = ile bunların süreleri,

 &= nbsp;  Gösterilir.

 &= nbsp;  (4) İddianamede, yüklenen suçu oluşturan olaylar, mev= cut delillerle ilişkilendirilerek açıklanır.

 &= nbsp;  (5) İddianamenin sonuç kısmında, şüphelinin sadece aleyhine olan hususlar değil, lehine olan hususlar da ileri sürülür.

 &= nbsp;  (6) İddianamenin sonuç kısmında, işlenen su&cced= il; dolayısıyla ilgili kanunda öngörülen ceza ve güvenlik tedbirlerinden hangilerine hükmedilmesinin istendiğ= i; suçun tüzel kişinin faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde, ilgili tüzel kişi hakkında uygulanabilecek olan güvenlik tedbiri açıkça belirtilir.

 &= nbsp;  KAMU DAVASINI AÇMADA TAKDİR YETKİSİ<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   Madde 171 - (Değişik madde: 06/12/2006 - 5560 S.K.21.md)

 &= nbsp;  (1) Cezayı kaldıran şahsî sebep olarak etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasını gerektir= en koşulların ya da şahsî cezasızlık sebebinin varlığı halinde, Cumhuriyet savcısı kovuşturm= aya yer olmadığı kararı verebilir.

 &= nbsp;     (2) 253 üncü maddenin ondokuzuncu fıkras&#= 305; hükümleri saklı kalmak üzere, Cumhuriyet savcıs= 05;, soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olup, üst sınırı bir yıl veya daha= az süreli hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı= ;, yeterli şüphenin varlığına rağmen, kamu davasının açılmasının beş yıl süreyle ertelenmesine karar verebilir. Suçtan zarar gören,= bu karara 173 üncü madde hükümlerine göre itiraz edebilir. =

 &= nbsp;     (3) Kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilebilmesi için, uzlaşmaya ilişkin hükümler saklı kalm= ak üzere;

 &= nbsp;     a) Şüphelinin daha önce kasıtlı = bir suçtan dolayı hapis cezası ile mahkûm olmamı= 51; bulunması,<= /o:p>

 &= nbsp;     b) Yapılan soruşturmanın, kamu davası açılmasının ertelenmesi halinde şüphelinin suç işlemekten çekineceği kanaatini vermesi,=

 &= nbsp;     c) Kamu davası açılmasının ertelenmesinin, şüpheli ve toplum açısından kamu davası açılmasından daha yararlı olması,

 &= nbsp;     d) Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamu= nun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi,<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;     koşullarının birlikte gerçekleşmesi gerekir.

 &= nbsp;     (4) Erteleme süresi içinde kasıtlı = bir suç işlenmediği takdirde, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmesi halinde kamu davası açılır. Erteleme süresince zamanaşımı işlemez.

 &= nbsp;     (5) Kamu davasının açılmasının ertelenmesine ilişkin kararlar, bunl= ara mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma = veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halin= de, bu maddede belirtilen amaç için kullanılabilir.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM:KOVUŞTURMAYA YER OLMADIĞ= INA DAİR KARAR, İTİRAZ VE İDDİANAMENİN İADESİ

&nbs= p;   KOVUŞTURMAYA YER OLMADIĞINA DAİR KARAR

&nbs= p;   Madde 172 - (1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturma= ya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakk= 05;, süresi ve mercii gösterilir.

 &= nbsp;  (2) Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildikten sonra yeni delil meydana çıkmadıkça, aynı fiil= den dolayı kamu davası açılamaz.

 &= nbsp;  CUMHURİYET SAVCISININ KARARINA İTİRAZ

&nbs= p;   Madde 173 - (1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildi= 87;i tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesi başkanına itiraz edebilir. <= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

 &= nbsp;  (3) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./26.mad) Başkan, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek gör&uu= ml;r ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer sulh ceza hâkimini görevlendirebilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder = ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir= .

 &= nbsp;  (4) (Değişik fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./26.mad) Başkan istemi yerinde bulursa, Cumhur= iyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

 &= nbsp;  (5) Cumhuriyet savcısının kamu davasının aç= ılmaması hususunda takdir yetkisini kullandığı hâllerde bu Madde hükmü uygulanmaz.

 &= nbsp;  (6) İtirazın reddedilmesi halinde; Cumhuriyet savcısının, yeni delil varlığı nedeniyle kamu davasını açabilmesi, önceden verilen dilekçe hakkında karar vermiş olan ağır ceza mahkemesi başkanının bu hususta karar vermesine bağlıdı= r.

 &= nbsp;  İDDİANAMENİN İADESİ

&nbs= p;   Madde 174 - (Değişik madde: 25/05/2005-5353 S.K./27.mad)

 &= nbsp;  (1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;

 &= nbsp;  a) 170 inci Maddeye aykırı olarak düzenlenen,

 &= nbsp;  b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,

 &= nbsp;  c) Önödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşı= lan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen,

 &= nbsp;  İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesi= ne karar verilir.

 &= nbsp;  (2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.<= /span>

 &= nbsp;  (3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.

 &= nbsp;  (4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktalar= 5; düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianame= nin iadesi yoluna gidilemez.

 &= nbsp;  (5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı it= iraz edebilir.<= /span>

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ KİTAP: KOVUŞTURMA EVRESİ=

&nbs= p;   BİRİNCİ KISIM:KAMU DAVASININ YÜRÜTÜLMESİ=

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM:DURUŞMA HAZIRLIĞI

&nbs= p;   İDDİANAMENİN KABULÜ VE DURUŞMA HAZIRLIĞI

&nbs= p;   Madde 175 - (1) İddianamenin kabulüyle, kamu davası açılmış olur ve kovuşturma evresi başlar.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme, iddianamenin kabulünden sonra duruşma gününü belirler ve duruşmada hazır bulunması gereken kişileri çağırır.

 &= nbsp;  İDDİANAMENİN SANIĞA TEBLİĞİ VE SANIĞIN ÇAĞRILMASI

&nbs= p;   Madde 176 - (1) İddianame, çağrı kâğıdı ile birlikte sanığa tebliğ olunu= r.

 &= nbsp;  (2) Tutuklu olmayan sanığa tebliğ olunacak çağrı kâğıdına mazereti olmaksızın gelmediğinde zorla getirileceği yazılır.

 &= nbsp;  (3) Tutuklu sanığın çağrılması duruşma gününün tebliği suretiyle yapılı= r. Sanıktan duruşmada kendisini savunmak için bir istemde bul= unup bulunmayacağı ve bulunacaksa neden ibaret olduğunu bildirmesi istenir; müdafii de sanıkla birlikte davet olunur. Bu işlem, tutuklunun bulunduğu ceza infaz kurumunda cezaevi kâtibi veya bu işle görevlendirilen personel yanına getirilerek tutanak tutulmak suretiyle yapılır.

 &= nbsp;  (4) Yukarıdaki fıkralar gereğince, çağrı kâğıdının tebliğiyle duruşma gün&u= uml; arasında en az bir hafta süre bulunması gerekir.

 &= nbsp;  SANIĞIN SAVUNMA DELİLLERİNİN TOPLANMASI İSTEM&#= 304;

&nbs= p;   Madde 177 - (1) Sanık, tanık veya bilirkişinin davetini v= eya savunma delillerinin toplanmasını istediğinde, bunların ilişkin olduğu olayları göstermek suretiyle bu husustaki dilekçesini duruşma gününden en az beş gün önce mahkeme başkanına veya hâkime verir.

 &= nbsp;  (2) Bu dilekçe üzerine verilecek karar, kendisine derhâl bildirilir.

 &= nbsp;  (3) Sanığın kabul edilen istemleri, Cumhuriyet savcısına da bildirilir.

 &= nbsp;  ÇAĞRILMASI REDDEDİLEN TANIĞIN VE UZMAN KİŞİNİN DOĞRUDAN MAHKEMEYE GETİRİLMES= 04;

&nbs= p;   Madde 178 - (1) Mahkeme başkanı veya hâkim, sanığın veya katılanın gösterdiği tan= 05;k veya uzman kişinin çağrılması hakkındaki dilekçeyi reddettiğinde, sanık veya katılan o kişileri mahkemeye getirebilir. Bu kişiler duruşmada dinleni= r.

 &= nbsp;  ÇAĞRILAN TANIKLARIN AD VE ADRESLERİNİN SANIĞA= VE CUMHURİYET SAVCISINA BİLDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 179 - (1) Sanık, doğrudan doğruya davet ettirece= 87;i veya duruşma sırasında getireceği bilirkişi ve tanıkların ad ve adreslerini Cumhuriyet savcısına makul süre içinde bildirir.

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı da, iddianamede gösterilen veya sanığın istemi üzerine davet edilen tanık ve bilirkişiler dışında gerek mahkeme başkanı ve= ya hâkim kararıyla, gerek kendiliğinden başka kimseleri d= avet ettirecek ise bunların ad ve adreslerini sanığa yine makul süre içinde bildirir.

 &= nbsp;  TANIK VE BİLİRKİŞİNİN NAİPLE VEYA İSTİNABE YOLUYLA DİNLENMELERİ

&nbs= p;   Madde 180 - (1) Hastalık veya malûllük veya giderilmesi olanağı bulunmayan başka bir nedenle bir tanık veya bilirkişinin uzun ve önceden bilinmeyen bir zaman için duruşmada hazır bulunmasının olanaklı bulunmayacağı anlaşılırsa, mahkeme onun bir naiple veya istinabe yoluyla dinlenmesine karar verebilir.

 &= nbsp;  (2) Bu hüküm, konutlarının yetkili mahkemenin yargı çevresi dışında bulunmasından dolayı getirilmesi zor olan tanık ve bilirkişinin dinlenmesinde de uygulanır.<= /o:p>

 &= nbsp;  (3) Davayı görmekte olan mahkeme, zorunluluk olmadıkç= a, büyükşehir belediye sınırları içerisin= de bulunan şikâyetçi, katılan, sanık, müdafi = veya vekil, tanık ve bilirkişilerin istinabe yoluyla dinlenmesine karar veremez.

 &= nbsp;  (4) İstinabe olunan mahkeme, büyükşehir belediye sınırları içerisinde ise, ilgililer kendi yargı çevresinde bulunmasa da büyükşehir belediye sınırları içerisinde yerine getirilmesi gereken istin= abe evrakını geri çevirmeksizin gereğini yapar.

 &= nbsp;  (5) Yukarıdaki fıkralar içeriğine göre tanık veya bilirkişinin aynı anda görüntülü ve sesli iletişim tekniğinin kullanılması suretiyle dinlenebilme= leri olanağının varlığı hâlinde bu yönt= em uygulanarak ifade alınır. Buna olanak verecek teknik donanımın kurulmasına ve kullanılmasına ilişk= in esas ve usuller yönetmelikte gösterilir.

 &= nbsp;  TANIK VE BİLİRKİŞİNİN DİNLENECEĞİ GÜNÜN BİLDİRİLMESİ=

&nbs= p;   Madde 181 - (1) Tanık veya bilirkişilerin dinlenmesi için belirlenen gün, Cumhuriyet savcısına, suçtan zarar görene, vekiline, sanığa ve müdafiine bildirilir. Düzenlenen tutanağın örneği hazır bulunan Cumhuriyet savcısına ve müdafie verilir.

 &= nbsp;  (2) Yeniden keşif ve muayeneye ihtiyaç duyulursa, yukarıda= ki fıkra hükümleri uygulanır.

 &= nbsp;  (3) Tutuklu olan sanık, ancak tutuklu bulunduğu yer mahkemesinde yapılacak bu tür işlerde hazır bulundurulmasın= 5; isteyebilir. Ancak, hâkim veya mahkeme tarafından zorunlu sayılan hâllerde tutuklu bulunan şüpheli veya sanığın da bu tür işlerde hazır bulunması= ;na karar verilebilir.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM:DURUŞMA

&nbs= p;   DURUŞMANIN AÇIKLIĞI

&nbs= p;   Madde 182 - (1) Duruşma herkese açıktır.

 &= nbsp;  (2) Genel ahlâkın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hâllerde, duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmas&= #305;na mahkemece karar verilebilir.

 &= nbsp;  (3) Duruşmanın kapalı yapılması konusundaki gerekçeli karar ile hüküm açık duruşmada açıklanır.

 &= nbsp;  SES VE GÖRÜNTÜ ALICI ALETLERİN KULLANILMASI YASA= 6;I

&nbs= p;   Madde 183 - (1) 180 inci Maddenin beşinci fıkrası ile 196 ncı Maddenin dördüncü fıkrası hükmü sakl= 5; kalmak üzere, adliye binası içerisinde ve duruşma başladıktan sonra duruşma salonunda her türlü sesli veya görüntülü kayıt veya nakil olanağı sağlayan aletler kullanılamaz. Bu hüküm, adliye binas&#= 305; içerisinde ve dışındaki diğer adlî işlemlerin icrasında da uygulanır.

 &= nbsp;  AÇIKLIĞIN KALDIRILMASI HAKKINDA KARAR

&nbs= p;   Madde 184 - (1) 182 nci Maddede gösterilen hâllerde, açıklığın kaldırılması istemine ilişkin olarak yapılacak duruşma, istem üzerine veya mahkemece uygun görülürse kapalı yapılır.

 &= nbsp;  ZORUNLU KAPALILIK

&nbs= p;   Madde 185 - (1) Sanık, onsekiz yaşını doldurmamış ise duruşma kapalı yapılır; hüküm de kapalı duruşmada açıklanır.

 &= nbsp;  KAPALILIK KARARININ VE NEDENLERİNİN YAZILMASI

&nbs= p;   Madde 186 - (1) Açıklığın kaldırılması kara= rı, nedenleriyle birlikte tutanağa geçirilir.

 &= nbsp;  KAPALI DURUŞMADA BULUNABİLME

&nbs= p;   Madde 187 - (1) Kapalı duruşmada mahkeme, bazı kişil= erin hazır bulunmasına izin verebilir. Bu hâlde adı geçenler, duruşmanın kapalı olmasını gerekt= iren hususları açıklamamaları bakımından uyarılırlar ve bu husus tutanağa yazılır.

 &= nbsp;  (2) Kapalı duruşmanın içeriği hiçbir iletişim aracıyla yayımlanamaz.

 &= nbsp;  (3) Açık duruşmanın içeriği, millî güvenliğe veya genel ahlâka veya kişilerin saygınlık, onur ve haklarına dokunacak veya suç işlemeye kışkırtacak nitelikte ise; mahkeme, bunlar= 5; önlemek amacı ile ve gerektiği ölçüde duruşmanın içeriğinin kısmen veya tamamen yayımlanmasını yasaklar ve kararını açı= ;k duruşmada açıklar.

 &= nbsp;  DURUŞMADA HAZIR BULUNACAKLAR

&nbs= p;   Madde 188 - (1) Duruşmada, hükme katılacak hâkimler ve Cumhuriyet savcısı ile zabıt kâtibinin ve Kanunun zorunlu müdafiliği kabul ettiği hâllerde müdafiin haz= 5;r bulunması şarttır.

 &= nbsp;  (2) Sulh ceza mahkemelerinde yapılan duruşmalarda Cumhuriyet savcısı bulunmaz.

 &= nbsp;  (3) Bir oturumda bitmeyecek davada, herhangi bir nedenle bulunamayacak üyenin yerine geçmek ve oya katılmak üzere yedek &uum= l;ye bulundurulabilir.

 &= nbsp;  BİRDEN ÇOK CUMHURİYET SAVCISI VE AVUKATIN DURUŞMAYA KATILMASI=

&nbs= p;   Madde 189 - (1) Birden çok Cumhuriyet savcısı ve birden çok avukat aynı zamanda duruşmaya katılabilecekleri g= ibi aralarında işbölümü de yapabilirler.

 &= nbsp;  ARA VERME

&nbs= p;   Madde 190 - (1) Duruşmaya, ara verilmeksizin devam edilerek hüküm verilir. Ancak, zorunlu hâllerde davanın makul sürede sonuçlandırılmasını olanaklı kılacak surette duruşmaya ara verilebilir.

 &= nbsp;  (2) 176 ncı Maddede belirlenen süreye uyulmamış ise duruşmaya ara verilmesini istemeye hakkı olduğu sanı= 87;a hatırlatılır.

 &= nbsp;  DURUŞMANIN BAŞLAMASI

&nbs= p;   Madde 191 - (1) Sanığın ve müdafiinin hazır bulunup bulunmadığı, çağrılmış tanık= ve bilirkişilerin gelip gelmedikleri saptanarak duruşmaya başlanır. Sanık, duruşmaya bağsız olarak alınır. Mahkeme başkanı veya hâkim, duruşmanın başladığını, iddianamenin kabulü kararını okuyarak açıklar.

 &= nbsp;  (2) Tanıklar duruşma salonundan dışarı çıkarılırlar.

 &= nbsp;  (3) Duruşmada, sırasıyla;

 &= nbsp;  a) Sanığın açık kimliği saptanır, kişisel ve ekonomik durumu hakkında kendisinden bilgi alınır,

 &= nbsp;  b) İddianame veya iddianame yerine geçen belge okunur, <= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  c) Sanığa, yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanunî hakkı olduğu ve 147 nci Maddede belirtilen diğer hakları bildirili= r,

 &= nbsp;  d) Sanık açıklamada bulunmaya hazır olduğunu bildirdiğinde, usulüne göre sorgusu yapılır.

 &= nbsp;  BAŞKAN VEYA HÂKİMİN GÖREVİ<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

&nbs= p;   Madde 192 - (1) Mahkeme başkanı veya hâkim, duruşmayı yönetir ve sanığı sorguya çeker; delillerin ikame edilmesini sağlar.

 &= nbsp;  (2) Duruşmada ilgili olanlardan biri duruşmanın yönetim= ine ilişkin olarak mahkeme başkanı tarafından emrolunan bir tedbirin hukuken kabul edilemeyeceğini öne sürerse mahkeme, = bu hususta bir karar verir.

 &= nbsp;  SANIĞIN DURUŞMADA HAZIR BULUNMAMASI

&nbs= p;   Madde 193 - (1) Kanunun ayrık tuttuğu hâller saklı kalmak üzere, hazır bulunmayan sanık hakkında duruşma yapılmaz. Gelmemesinin geçerli nedeni olmayan sanığın zorla getirilmesine karar verilir.

 &= nbsp;  (2) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./28.mad) Sanık hakkında, toplanan delille= re göre mahkûmiyet dışında bir karar verilmesi gerektiği kanısına varılırsa, sorgusu yapılmamış olsa da dava yokluğunda bitirilebilir.

 &= nbsp;  SANIĞIN MAHKEMEDEN UZAKLAŞMASI

&nbs= p;   Madde 194 - (1) Mahkemeye gelen sanığın duruşmanın devam= 5; süresince hazır bulunması sağlanır ve savuşmasının önüne geçmek için mahke= me gereken tedbirleri alır.

 &= nbsp;  (2) Sanık savuşur veya ara vermeyi izleyen oturuma gelmezse, önceden sorguya çekilmiş ve artık hazır bulunmasına mahkemece gerek görülmezse, dava yokluğunda bitirilebilir. <= /o:p>

 &= nbsp;  SANIĞIN YOKLUĞUNDA DURUŞMA

&nbs= p;   Madde 195 - (1) Suç, yalnız veya birlikte adlî para cezasını veya müsadereyi gerektirmekte ise; sanık gelme= se bile duruşma yapılabilir. Bu gibi hâllerde sanığa gönderilecek davetiyede gelmese de duruşmanın yapılacağı yazılır.

 &= nbsp;  SANIĞIN DURUŞMADAN BAĞIŞIK TUTULMASI

&nbs= p;   Madde 196 - (1) Mahkemece sorgusu yapılmış olan sanık veya bu hususta sanık tarafından yetkili kılındığı hâllerde müdafii isterse, mah= keme sanığı duruşmada hazır bulunmaktan bağışık tutabilir.

 &= nbsp;  (2) Sanık, alt sınırı beş yıl ve daha fazla h= apis cezasını gerektiren suçlar hariç olmak üzere, istinabe suretiyle sorguya çekilebilir. Sorgu için belirlenen gün, Cumhuriyet savcısı ile sanık ve müdafiine bildirilir. Cumhuriyet savcısı ile müdafiin sorgu sırasında hazır bulunması zorunlu değildir. Sorgusundan önce sanığa, ifadesini esas mahkemesi huzurunda vermek isteyip istemediği sorulur.

 &= nbsp;  (3) Sorgu tutanağı duruşmada okunur.

 &= nbsp;  (4) Yukarıdaki fıkralar içeriğine göre sanığın aynı anda görüntülü ve sesli iletişim tekniğinin kullanılması suretiyle sorgusunun yapılabilmesi olanağının varlığı hâlinde bu yöntem uygulanarak sorgu yapılır.

 &= nbsp;  (5) Hastalık veya disiplin önlemi ya da zorunlu diğer nedenl= erle yargılamanın yapıldığı yargı çevr= esi dışındaki bir hastahane veya tutukevine nakledilmiş olan sanığın, sorgusu yapılmış olmak koşuluyl= a, hazır bulundurulmasına gerek görülmeyen oturumlar için getirilmemesine mahkemece karar verilebilir.

 &= nbsp;  (6) Yurt dışında bulunan sanığın, belirlenen duruşma tarihinde hazır bulunmasının zorluğu halin= de, bu tarihten önce duruşma açılarak veya istinabe suret= iyle sorgusu yapılabilir.

 &= nbsp;  SANIĞIN MÜDAFİ GÖNDEREBİLMESİ

&nbs= p;   Madde 197 - (1) Sanık hazır bulunmasa da müdafii bütün oturumlarda hazır bulunmak yetkisine sahiptir.<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  SANIK HAZIR BULUNMAKSIZIN YAPILAN DURUŞMADA ESKİ HÂLE GETİRME KOŞULU

&nbs= p;   Madde 198 - (1) Duruşma, sanık hazır bulunmaksız= 5;n yapılırsa, mahkemenin karar ve işlemlerinin kendisine tebliği tarihinden itibaren bir hafta içinde, sürenin geçmesinden doğan sonuçları gidermek için sanık, kanunî nedenlere dayanarak, mahkemenin o karar ve iş= lemleri hakkında eski hâle getirme isteminde bulunabilir.

 &= nbsp;  (2) Ancak, sanık kendi istemi üzerine duruşmadan bağışık tutulmuş veya müdafii aracılığıyla temsil edilmek yetkisini kullanmı#= 1; olursa artık eski hâle getirme isteminde bulunamaz.

 &= nbsp;  SANIĞIN ZORLA GETİRİLEBİLMESİ

&nbs= p;   Madde 199 - (1) Mahkeme, sanığın hazır bulunması= ;na ve zorla getirme kararı veya yakalama emriyle getirilmesine her zaman karar verebilir.=

 &= nbsp;  SORGU SIRASINDA SANIĞIN MAHKEME SALONUNDAN ÇIKARILABİLMESİ

&nbs= p;   Madde 200 - (1) Sanığın yüzüne karşı suç ortaklarından birinin veya bir tanığın gerçeği söylemeyeceğinden endişe edilirse, mahke= me, sorgu ve dinleme sırasında o sanığın mahkeme salonundan çıkarılmasına karar verebilir.

 &= nbsp;  (2) Sanık tekrar getirildiğinde, tutanaklar okunur ve gerektiğinde içeriği anlatılır.

 &= nbsp;  DOĞRUDAN SORU YÖNELTME

&nbs= p;   Madde 201 - (1) Cumhuriyet savcısı, müdafi veya vekil sıfatı= yla duruşmaya katılan avukat; sanığa, katılana, tanıklara, bilirkişilere ve duruşmaya çağrılmış diğer kişilere, duruşma disiplinine uygun olarak doğrudan soru yöneltebilirler. Sanı= k ve katılan da mahkeme başkanı veya hâkim aracılığı ile soru yöneltebilir. Yöneltilen soruya itiraz edildiğinde sorunun yöneltilmesinin gerekip gerekmediğine, mahkeme başkanı karar verir. Gerektiğind= e ilgililer yeniden soru sorabilir.

 &= nbsp;  (2) Heyet halinde görev yapan mahkemelerde, heyeti oluşturan hâkimler, birinci fıkrada belirtilen kişilere soru sorabili= r.

 &= nbsp;  TERCÜMAN BULUNDURULACAK HÂLLER

&nbs= p;   Madde 202 - (1) Sanık veya mağdur, meramını anlatabilecek ölçüde Türkçe bilmiyorsa; mahkeme tarafından atanan tercüman aracılığıyla duru&= #351;madaki iddia ve savunmaya ilişkin esaslı noktalar tercüme edilir.

 &= nbsp;  (2) Engelli olan sanığa veya mağdura, duruşmadaki iddia= ve savunmaya ilişkin esaslı noktalar, anlayabilecekleri biçim= de anlatılır. =

 &= nbsp;  (3) Bu Madde hükümleri, soruşturma evresinde dinlenen şüpheli, mağdur veya tanıklar hakkında da uygulanır. Bu evrede tercüman, hâkim veya Cumhuriyet savcısı tarafından atanır.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM:DURUŞMANIN DÜZEN = VE DİSİPLİNİ

&nbs= p;   HÂKİM VEYA BAŞKANIN YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 203 - (1) Duruşmanın düzeni, mahkeme başkan= 05; veya hâkim tarafından sağlanır.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme başkanı veya hâkim, duruşmanın düzenini bozan kişinin, savunma hakkının kullanılmasını engellememek koşuluyla salondan çıkarılmasını emreder.

 &= nbsp;  (3) Kişi dışarı çıkarılması sırasında direnç gösterir veya karışıklıklara neden olursa yakalanır ve hâk= im veya mahkeme tarafından, avukatlar hariç, verilecek bir kararla derhâl dört güne kadar disiplin hapsine konulabilir. Ancak çocuklar hakkında disiplin hapsi uygulanmaz.

 &= nbsp;  SANIĞIN DIŞARI ÇIKARILMASI

&nbs= p;   Madde 204 - (1) Davranışları nedeniyle, hazır bulunmasının duruşmanın düzenli olarak yürütülmesini tehlikeye sokacağı anlaşıldığında sanık, duruşma salonundan= çıkarılır. Mahkeme, sanığın duruşmada hazır bulunmasın&#= 305; dosyanın durumuna göre savunması bakımından zorunlu görmezse, oturumu yokluğunda sürdürür ve bitirir. Ancak, sanığın müdafii yoksa, mahkeme barodan bir müdafi görevlendirilmesini ister. Oturuma yeniden alınmasına karar verilen sanığa, yokluğunda yapılan işlemler açıklanır.

 &= nbsp;  DURUŞMA SIRASINDA İŞLENEN SUÇ HAKKINDA İŞ= ;LEM

&nbs= p;   Madde 205 - (1) Bir kimse, duruşma sırasında bir su&ccedi= l; işlerse, mahkeme olayı tespit eder ve bu hususta düzenleyeceği tutanağı yetkili makama gönderir; ge= rek görürse failin tutuklanmasına da karar verebilir.

 &= nbsp;  DÖRDÜNCÜ BÖLÜM:DELİLLERİN ORTAYA KONULMASI VE TARTIŞILMASI

&nbs= p;   DELİLLERİN ORTAYA KONULMASI VE REDDİ

&nbs= p;   Madde 206 - (1) Sanığın sorguya çekilmesinden sonra delillerin ortaya konulmasına başlanır. (Ek cümlele= r: 25/05/2005-5353 S.K./29.mad) Ancak, sanığın tebligata rağmen ma= zeretsiz olarak gelmemesi sebebiyle sorgusunun yapılamamış olması= ;, delillerin ortaya konulmasına engel olmaz. Ortaya konulan deliller, sonradan gelen sanığa bildirilir.

 &= nbsp;  (2) Ortaya konulması istenilen bir delil aşağıda yazılı hâllerde reddolunur:

 &= nbsp;  a) Delil, kanuna aykırı olarak elde edilmişse.

 &= nbsp;  b) Delil ile ispat edilmek istenilen olayın karara etkisi yoksa.

 &= nbsp;  c) İstem, sadece davayı uzatmak maksadıyla yapılmışsa.

 &= nbsp;  (3) Cumhuriyet savcısı ile sanık veya müdafii birlikte rıza gösterirlerse, tanığın dinlenmesinden veya başka herhangi bir delilin ortaya konulmasından vazgeçilebilir.

 &= nbsp;  (4) (Madde metninden çıkarılan fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./29.ma= d)

 &= nbsp;  = DELİL VE OLAYIN GEÇ BİLDİRİLMESİ

&nbs= p;   Madde 207 - (1) Delilin ortaya konulması istemi, bunun veya ispat edilmek istenen olayın geç bildirilmiş olması nedeniy= le reddedilemez.

 &= nbsp;  TANIĞIN DURUŞMA SALONUNDAN AYRILMASI

&nbs= p;   Madde 208 - (1) Tanıklar, dinlendikten sonra ancak mahkeme başkanı veya hâkimin izniyle duruşma salonundan ayrılabilir.

 &= nbsp;  DURUŞMADA OKUNMASI ZORUNLU BELGE VE TUTANAKLAR

&nbs= p;   Madde 209 - (1) Naip veya istinabe yoluyla sorgusu yapılan sanığa ait sorgu tutanakları, naip veya istinabe yoluyla dinlenen tanığın ifade tutanakları ile muayene ve keşif tutanakları gibi delil olarak kullanılacak belgeler ve diğer yazılar, adlî sicil özetleri ve sanığın kişisel ve ekonomik durumuna ilişkin bilgilerin yer aldığı belgeler, duruşmada okunur.

 &= nbsp;  (2) Sanığa veya mağdura ait kişisel verilerin yer aldığı belgelerin, açıkça istemeleri hali= nde, kapalı oturumda okunmasına mahkemece karar verilebilir.

 &= nbsp;  DURUŞMADA OKUNMAYACAK BELGELER

&nbs= p;   Madde 210 - (1) Olayın delili, bir tanığın açıklamalarından ibaret ise, bu tanık duruşmada mutlaka dinlenir. Daha önce yapılan dinleme sırasında düzenlenmiş tutanağın veya yazılı bir açıklamanın okunması dinleme yerine geçemez.

 &= nbsp;  (2) Tanıklıktan çekinebilecek olan kişi, duruşma= da tanıklıktan çekindiğinde, önceki ifadesine ilişkin tutanak okunamaz.

 &= nbsp;  DURUŞMADA OKUNMASIYLA YETİNİLEBİLECEK BELGELER

&nbs= p;   Madde 211 - (1) a) Tanık veya sanığın suç ortağı ölmüş veya akıl hastalığ= 5;na tutulmuş olur veya bulunduğu yer öğrenilemezse,<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  b) Tanık veya sanığın suç ortağını= ;n duruşmada hazır bulunması, hastalık, malûllük veya giderilmesi olanağı bulunmayan başka bir nedenle belli olmayan bir süre için olanaklı değilse,

 &= nbsp;  c) İfadesinin önem derecesi itibarıyla tanığın duruşmada hazır bulunması gerekli sayılmıyorsa,

 &= nbsp;  Bu kişilerin dinlenmesi yerine, daha önce yapılan dinleme sırasında düzenlenmiş tutanaklar ile kendilerinin yazm&= #305;ş olduğu belgeler okunabilir.

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı, katılan veya vekili, sanık veya müdafii birinci fıkrada belirtilenlerin dışında ka= lan tutanakların okunmasına birlikte rıza gösterebilirler. =

 &= nbsp;  TANIĞIN ÖNCEKİ İFADESİNİN OKUNMASI

&nbs= p;   Madde 212 - (1) Tanık, bir hususu hatırlayamadığını söylerse önceki ifades= ini içeren tutanağın ilgili kısmı okunarak hatırlamasına yardım edilir.

 &= nbsp;  (2) Tanığın duruşmadaki ifadesiyle önceki ifadesi arasında çelişki bulunduğunda, evvelce alınmış ifadesi okunarak çelişkinin giderilmesine çalışılır.

 &= nbsp;  SANIĞIN ÖNCEKİ İFADESİNİN OKUNMASI

&nbs= p;   Madde 213 - (1) Aralarında çelişki bulunması halin= de; sanığın, hâkim veya mahkeme huzurunda yaptığı açıklamalar ile Cumhuriyet savcıs&#= 305; tarafından alınan veya müdafiinin hazır bulunduğu kolluk ifadesine ilişkin tutanaklar duruşmada okunabilir. =

 &= nbsp;  RAPOR, BELGE VE DİĞER YAZILARIN OKUNMASI

&nbs= p;   Madde 214 - (1) Bir açıklamayı ve görüşü içeren resmî belge ve diğer yazılar ve fennî muayene ve doktor raporlarının okunmasından sonra gerekli görülürse belge ve diğer yazılar veya raporda imzası bulunanlar, açıklamada bulunmak üzere duruşmaya çağrılabilirler.=

 &= nbsp;  (2) Açıklama ve görüş veya rapor bir kurul tarafından verilmişse mahkeme, kurulun görüşünü açıklamak üzere gör= evi, üyelerden birine vermeyi kurula önerebilir.

 &= nbsp;  (3) Bilimsel görüşlere ilişkin açıklama, bu Kanunun 68 inci Madde hükümlerine göre yapılır.

 &= nbsp;  DİNLEME VE OKUMADAN SONRA DİYECEĞİN SORULMASI

&nbs= p;   Madde 215 - (1) Suç ortağının, tanığ= 5;n veya bilirkişinin dinlenmesinden ve herhangi bir belgenin okunmasından sonra bunlara karşı bir diyecekleri olup olmadığı katılana veya vekiline, Cumhuriyet savcısına, sanığa ve müdafiine sorulur.

 &= nbsp;  DELİLLERİN TARTIŞILMASI

&nbs= p;   Madde 216 - (1) Ortaya konulan delillerle ilgili tartışmada söz, sırasıyla katılana veya vekiline, Cumhuriyet savcısına, sanığa ve müdafiine veya kanunî temsilcisine verilir.=

 &= nbsp;  (2) Cumhuriyet savcısı, katılan veya vekili, sanığın, müdafiinin veya kanunî temsilcisinin açıklamalarına; sanık ve müdafii ya da kanun&ici= rc; temsilcisi de Cumhuriyet savcısının ve katılanın v= eya vekilinin açıklamalarına cevap verebilir.

 &= nbsp;  (3) Hükümden önce son söz, hazır bulunan sanığa verilir.

 &= nbsp;  DELİLLERİ TAKDİR YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 217 - (1) Hâkim, kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir. Bu deliller hâkimin vicdanî kanaatiyle serbestçe takdir edilir.

 &= nbsp;  (2) Yüklenen suç, hukuka uygun bir şekilde elde edilmi#= 1; her türlü delille ispat edilebilir.

 &= nbsp;  CEZA MAHKEMELERİNİN EK YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 218 - (1) Yüklenen suçun ispatı, ceza mahkemeleri= nden başka bir mahkemenin görev alanına giren bir sorunun çözümüne bağlı ise; ceza mahkemesi bu sorun= la ilgili olarak da bu Kanun hükümlerine göre karar verebilir. Ancak, bu sorunla ilgili olarak görevli mahkemede dava açı= lması veya açılmış davanın sonuçlanması ile ilgili olarak bekletici sorun kararı verebilir.

 &= nbsp;  (2) Kovuşturma evresinde mağdur veya sanığın yaşının ceza hükümleri bakımından tespit= iyle ilgili bir sorunla karşılaşılması halinde; mahkeme, ilgili kanunda belirlenen usule göre bu sorunu çözerek hükmünü verir.

 &= nbsp;  BEŞİNCİ BÖLÜM:DURUŞMA TUTANAĞI

&nbs= p;   DURUŞMA TUTANAĞI

&nbs= p;   Madde 219 - (1) Duruşma için tutanak tutulur. Tutanak, mahke= me başkanı veya hâkim ile zabıt kâtibi tarafın= dan imzalanır. Duruşmada yapılan işlemlerin teknik araçlarla kayda alınması halinde, bu kayıtlar vakit geçirilmeksizin yazılı tutanağa dönüştürülerek mahkeme başkanı veya hâkim ile zabıt kâtibi tarafından imzalanır.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme başkanının mazereti bulunursa tutanak, üyel= erin en kıdemlisi tarafından imzalanır.

 &= nbsp;  DURUŞMA TUTANAĞININ BAŞLIĞI

&nbs= p;   Madde 220 - (1) Duruşma tutanağının başlığında;

 &= nbsp;  a) Duruşmanın yapıldığı mahkemenin adı,<= /span>

 &= nbsp;  b) Oturum tarihleri, =

 &= nbsp;  c) Hâkimin, Cumhuriyet savcısının ve zabıt kâtibinin adı ve soyadı,

 &= nbsp;  Belirtilir.

 &= nbsp;  DURUŞMA TUTANAĞININ İÇERİĞİ

&nbs= p;   Madde 221 - (1) Duruşma tutanağında;

 &= nbsp;  a) Oturumlara katılan sanığın, müdafiin, katılanın, vekilinin, kanunî temsilcisinin, bilirkişin= in, tercümanın, teknik danışmanın adı ve soyad= 05;,

 &= nbsp;  b) Duruşmanın seyrini ve sonuçlarını yansıt= an ve yargılama usulünün bütün temel kurallarına uyulduğunu gösteren unsurlar,

 &= nbsp;  c) Sanık açıklamaları,

 &= nbsp;  d) Tanık ifadeleri,

 &= nbsp;  e) Bilirkişi ve teknik danışman açıklamaları= ;,

 &= nbsp;  f) Okunan veya okunmasından vazgeçilen belge ve yazılar,

 &= nbsp;  g) İstemler, reddi halinde gerekçesi,

 &= nbsp;  h) Verilen kararlar, =

 &= nbsp;  i) Hüküm, <= o:p>

 &= nbsp;  Yer alır.

 &= nbsp;  DURUŞMA TUTANAĞININ İSPAT GÜCÜ

&nbs= p;   Madde 222 - (1) Duruşmanın nasıl yapıldığı, kanunda belirtilen usul ve esaslara uygun ol= arak yapılıp yapılmadığı, ancak tutanakla ispat olunabilir. Tutanağa karşı yalnız sahtecilik iddias= 5; yöneltilebilir.<= o:p>

 &= nbsp;  İKİNCİ KISIM:KAMU DAVASININ SONA ERMESİ

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM:DURUŞMANIN SONA ERMESİ VE HÜKÜM

&nbs= p;   DURUŞMANIN SONA ERMESİ VE HÜKÜM

&nbs= p;   Madde 223 - (1) Duruşmanın sona erdiği açıklandıktan sonra hüküm verilir. Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve düşmesi kararı, hükümdür.

 &= nbsp;  (2) Beraat kararı;

 &= nbsp;  a) Yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamı= 51; olması,

 &= nbsp;  b) Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması,

 &= nbsp;  c) Yüklenen suç açısından failin kast veya taksirinin bulunmaması,

 &= nbsp;  d) Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmesine rağmen, olayda bir hukuka uygunluk nedeninin bulunması,

 &= nbsp;  e) Yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğ= inin sabit olmaması, =

 &= nbsp;  Hallerinde verilir. <= o:p>

 &= nbsp;  (3) Sanık hakkında;

 &= nbsp;  a) Yüklenen suçla bağlantılı olarak yaş küçüklüğü, akıl hastalığ= 5; veya sağır ve dilsizlik hali ya da geçici nedenlerin bulunması, =

 &= nbsp;  b) = (Değişik bend: 25/05/2005-5353 S.K./30.mad) Yüklenen suçun hukuka aykırı fakat bağlayıcı emrin yerine getirilmesi suretiyle veya zorunluluk hali ya da cebir veya tehdit etkisiyle işlenmesi,<= /o:p>

 &= nbsp;  c) Meşru savunmada sınırın heyecan, korku ve telaş= nedeniyle aşılması,

 &= nbsp;  d) Kusurluluğu ortadan kaldıran hataya düşülmesi,<= /span>

 &= nbsp;  Hallerinde, kusurunun bulunmaması dolayısıyla ceza verilmesi= ne yer olmadığı kararı verilir.

 &= nbsp;  (4) İşlenen fiilin suç olma özelliğini devam ettirmesine rağmen;

 &= nbsp;  a) Etkin pişmanlık,

 &= nbsp;  b) Şahsî cezasızlık sebebinin varlığı, =

 &= nbsp;  c) Karşılıklı hakaret,

 &= nbsp;  d) İşlenen fiilin haksızlık içeriğinin azlığı,

 &= nbsp;  Dolayısıyla, faile ceza verilmemesi hallerinde, ceza verilmesine = yer olmadığı kararı verilir.

 &= nbsp;  (5) Yüklenen suçu işlediğinin sabit olması halin= de, sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilir.

 &= nbsp;  (6) Yüklenen suçu işlediğinin sabit olması halin= de, belli bir cezaya mahkûmiyet yerine veya mahkûmiyetin yanı sıra güvenlik tedbirine hükmolunur.

 &= nbsp;  (7) Aynı fiil nedeniyle, aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir da= va varsa davanın reddine karar verilir.

 &= nbsp;  (8) Türk Ceza Kanununda öngörülen düşme sebeplerinin varlığı ya da soruşturma veya kovuştu= rma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hallerinde, davanın düşmesine kar= ar verilir. Ancak, soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaş= 5;lırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir.= Bu karara itiraz edilebilir.

 &= nbsp;  (9) Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı karar= 5; verilemez.=

 &= nbsp;  (10) Adlî yargı dışındaki bir yargı merciine yönelik görevsizlik kararı kanun yolu bakımından hüküm sayılır.

 &= nbsp;  KARAR VE HÜKÜMLERDE GEREKLİ OY SAYISI

&nbs= p;   Madde 224 - (1) Mahkemece karar ve hükümler oybirliği veya oyçokluğuyla verilir.

 &= nbsp;  (2) Karşı oya tutanakta yer verilir; gerekçesi de tutanakta gösterilir.=

 &= nbsp;  HÜKMÜN KONUSU VE SUÇU DEĞERLENDİRMEDE MAHKEMENİN YETKİSİ

&nbs= p;   Madde 225 - (1) Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve faili hakkında verili= r.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme, fiilin nitelendirilmesinde iddia ve savunmalarla bağl= 5; değildir.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM:SUÇ NİTELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK

&nbs= p;   SUÇUN NİTELİĞİNİN DEĞİŞMES&#= 304;

&nbs= p;   Madde 226 - (1) Sanık, suçun hukukî niteliğinin değişmesinden önce haber verilip de savunmasını yapabilecek bir hâlde bulundurulmadıkça, iddianamede kanunî unsurları gösterilen suçun değindiği kanun hükmünden başkasıyla mahkûm edilemez.

 &= nbsp;  (2) Cezanın artırılmasını veya cezaya ek olarak güvenlik tedbirlerinin uygulanmasını gerektirecek hâll= er, ilk defa duruşma sırasında ortaya çıktığında aynı hüküm uygulan= 5;r.

 &= nbsp;  (3) Ek savunma verilmesini gerektiren hâllerde istem üzerine sanığa ek savunmasını hazırlaması için süre verilir.

 &= nbsp;  (4) Yukarıdaki fıkralarda yazılı bildirimler, varsa müdafie yapılır. Müdafii sanığa tanınan haklardan onun gibi yararlanır.

 &= nbsp;  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM:KARAR VE HÜKÜM

&nbs= p;   MÜZAKEREYE KATILACAK HÂKİMLER

&nbs= p;   Madde 227 - (1) Müzakerede ancak karara ve hükme katılaca= k hâkimler bulunur.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme başkanı, mahkemesinde staj yapmakta olan hâkim = ve avukat adaylarının müzakere sırasında hazır bulunmalarına izin verebilir.

 &= nbsp;  MÜZAKERENİN YÖNETİMİ

&nbs= p;   Madde 228 - (1) Müzakereyi mahkeme başkanı yönetir.<= /span>

 &= nbsp;  OYLARIN TOPLANMASI

&nbs= p;   Madde 229 - (1) Mahkeme başkanı, kıdemsiz üyeden başlayarak oyları ayrı ayrı toplar ve en sonra kendi oyunu verir.

 &= nbsp;  (2) Mahkeme başkan ve üyelerinden hiçbiri herhangi bir konu veya sorun üzerinde azınlıkta kaldığını ileri sürerek oylamaya katılmaktan çekinemez.

 &= nbsp;  (3) Oylar dağılırsa sanığın en çok aleyhine olan oy, çoğunluk meydana gelinceye kadar kendisine da= ha yakın olan oya eklenir.

 &= nbsp;  HÜKMÜN GEREKÇESİNDE GÖSTERİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

&nbs= p;   Madde 230 - (1) Mahkûmiyet hükmünün gerekçes= inde aşağıdaki hususlar gösterilir:

 &= nbsp;  a) İddia ve savunmada ileri sürülen görüşler.=

 &= nbsp;  b) Delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin belirtilmesi; bu kapsa= mda dosya içerisinde bulunan ve hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delillerin ayrıca ve açıkça gösterilmesi.

 &= nbsp;  c) Ulaşılan kanaat, sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiili ve bunun nitelendirilme= si; bu hususta ileri sürülen istemleri de dikkate alarak, Türk C= eza Kanununun 61 ve 62 nci Maddelerinde belirlenen sıra ve esaslara gö= ;re cezanın belirlenmesi; yine aynı Kanunun 53 ve devamı Maddele= rine göre, cezaya mahkûmiyet yerine veya cezanın yanı s= 5;ra uygulanacak güvenlik tedbirinin belirlenmesi.

 &= nbsp;  d) Cezanın ertelenmesine, hapis cezasının adlî para cezasına veya tedbirlerden birine çevrilmesine veya ek güvenlik tedbirlerinin uygulanmasına veya bu hususlara ilişk= in istemlerin kabul veya reddine ait dayanaklar.

 &= nbsp;  (2) Beraat hükmünün gerekçesinde, 223 üncü Maddenin ikinci fıkrasında belirtilen hallerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir. <= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;  (3) Ceza verilmesine yer olmadığına dair kararın gerekçesinde, 223 üncü Maddenin üçünc&uum= l; ve dördüncü fıkralarında belirtilen hallerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir= .

 &= nbsp;  (4) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen hükümlerin dışında başka bir karar veya hükmün verilmesi hâlinde bunun nedenleri gerekçede gösterilir.

 &= nbsp;  HÜKMÜN AÇIKLANMASI VE HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI

&nbs= p;   Madde 231 - (1) Duruşma sonunda, 232 nci Maddede belirtilen esaslara göre duruşma tutanağına geçirilen hüküm fıkrası okunarak gerekçesi ana çizgileriyle anlatılır. =

 &= nbsp;  (2) Hazır bulunan sanığa ayrıca başvurabileceğ= ;i kanun yolları, mercii ve süresi bildirilir.

 &= nbsp;  (3) Beraat eden sanığa, tazminat isteyebileceği bir hâl varsa bu da bildirilir.

 &= nbsp;  (4) Hüküm fıkrası herkes tarafından ayakta dinleni= r.

 &= nbsp;  (5) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Sanığa yüklenen suçt= an dolayı yapılan yargılama sonunda hükmolunan ceza, iki yıl* veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası i= se; mahkemece, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklıdır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, kurul= an hükmün sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmamasını ifade eder.

 &= nbsp;     (6) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için;

 &= nbsp;     a) Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,

 &= nbsp;     b) Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması,

 &= nbsp;     c) Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamu= nun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi,<= span style=3D'font-size:10.0pt;color:#060606'>

 &= nbsp;     gerekir.

 &= nbsp;  (7) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümde, mahkûm olunan hapis cezası ertelenemez ve kısa süreli olması halinde seçenek yaptırımlara çevrilemez.

 &= nbsp;     (8) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının verilmesi halinde sanık, beş yıl süreyle denetim süresine tâbi tutulur. Bu süre içinde bir yıldan fazla olmamak üzere mahkemenin belirleye= ceği süreyle, sanığın denetimli serbestlik tedbiri olarak;

 &= nbsp;     a) Bir meslek veya sanat sahibi olmaması halinde, me= slek veya sanat sahibi olmasını sağlamak amacıyla bir eğitim programına devam etmesine,

 &= nbsp;     b) Bir meslek veya sanat sahibi olması halinde, bir = kamu kurumunda veya özel olarak aynı meslek veya sanatı icra eden= bir başkasının gözetimi altında ücret karşılığında çalıştırılmasına,

 &= nbsp;     c) Belli yerlere gitmekten yasaklanmasına, belli yer= lere devam etmek hususunda yükümlü kılınmasına ya = da takdir edilecek başka yükümlülüğü yerine= getirmesine,

 &= nbsp;     karar verilebilir. Denetim süresi içinde dava zamanaşımı durur.

 &= nbsp;     (9) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Altıncı fıkranın (c) bendinde belirtilen koşulu derhal yerine getiremediği takdirde; sanık hakkında mağdura veya kamu= ya verdiği zararı denetim süresince aylık taksitler halinde ödemek suretiyle tamamen gidermesi koşuluyla da hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilir.

 &= nbsp;     (10) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Denetim sür= esi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde, açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak, davanın düşmesi kararı verilir.

 &= nbsp;     (11) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Denetim sür= esi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde, mahkeme hükmü açıklar. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek; cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümd= eki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkûmiyet hükmü kurabilir.

 &= nbsp;     (12) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına itiraz edilebilir.

 &= nbsp;     (13) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md) Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak= bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, bu maddede belirtilen amaç için kullanılabilir.<= o:p>

 &= nbsp;     (14) (Ek fıkra: 06/12/2006 - 5560 S.K.23.md;Değişik fıkra: 23/01/2008-5728 S.K./562.mad) Bu maddenin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümleri, Anayasanın 174 üncü maddes= inde koruma altına alınan inkılâp kanunlarında yer alan suçlarla ilgili olarak uygulanmaz.

 &= nbsp;  HÜKMÜN GEREKÇESİ VE HÜKÜM FIKRASININ İÇERECEĞİ HUSUSLAR

&nbs= p;   Madde 232 - (1) Hükmün başına, "Türk Mille= ti adına" verildiği yazılır.

 &= nbsp;  (2) Hükmün başında;

 &= nbsp;  a) Hükmü veren mahkemenin adı,

 &= nbsp;  b) Hükmü veren mahkeme başkanının ve üyelerin= in veya hâkimin, Cumhuriyet savcısının ve zabıt kâtibinin, katılanın, mağdurun, vekilinin, kanunî temsilcisinin ve müdafiin adı ve soyadı ile sanığın açık kimliği,

 &= nbsp;  c) Beraat kararı dışında, suçun işlendi= 7;i yer, tarih ve zaman dilimi,

 &= nbsp;  d) Sanığın gözaltında veya tutuklu kaldığı tarih ve süre ile halen tutuklu olup olmadığı,

 &= nbsp;  Yazılır.

 &= nbsp;  (3) Hükmün gerekçesi, tümüyle tutanağa geçirilmemişse açıklanmasından itibaren en geç onbeş gün içinde dava dosyasına konulur.

 &= nbsp;  (4) Karar ve hükümler bunlara katılan hâkimler tarafından imzalanır.

 &= nbsp;  (5) Hâkimlerden biri hükmü imza edemeyecek hâle gelir= se, bunun nedeni mahkeme başkanı veya hükümde bulunan hâkimlerin en kıdemlisi tarafından hükmün alt= 5;na yazılır.

 &= nbsp;  (6) Hüküm fıkrasında, 223 üncü Maddeye gö= ;re verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun Maddelerinin, veril= en ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve merciinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir.

 &= nbsp;  (7) Hükümlerin nüshaları ve özetleri mahkeme başkanı veya hâkim ile zabıt kâtibi tarafın= dan imzalanır ve mühürlenir.

 &= nbsp;  DÖRDÜNCÜ KİTAP: MAĞDUR, ŞİKÂYETÇİ, MALEN SORUMLU, KATILAN=

&nbs= p;   BİRİNCİ KISIM:SUÇUN MAĞDURU İLE ŞİKÂYETÇİNİN HAKLARI

&nbs= p;   SUÇUN MAĞDURU İLE ŞİKÂYETÇİNİN ÇAĞIRILMASI

&nbs= p;   Madde 233 - (1) Mağdur ile şikâyetçi, Cumhuriyet savcısı veya mahkeme başkanı veya hâkim tarafından çağrı kâğıdı ile çağırılıp dinlenir.

 &= nbsp;  (2) Bu hususta yapılacak çağrı bakımından tanıklara ilişkin hükümler uygulanır.

 &= nbsp;  MAĞDUR İLE ŞİKÂYETÇİNİN HAKLA= RI

&nbs= p;   Madde 234 - (1) Mağdur ile şikâyetçinin haklar= 05; şunlardır:<= o:p>

 &= nbsp;  a) Soruşturma evresinde;

 &= nbsp;  1. Delillerin toplanmasını isteme,

 &= nbsp;  2. Soruşturmanın gizlilik ve amacını bozmamak koşuluyla Cumhuriyet savcısından belge örneği iste= me,

 &= nbsp;  3. Vekili yoksa, baro tarafından kendisine bir avukat görevlendirilmesini isteme,

 &= nbsp;  4. 153 üncü Maddeye uygun olmak koşuluyla vekili aracılığı ile soruşturma belgelerini ve elkonulan = ve muhafazaya alınan eşyayı inceletme,

 &= nbsp;  5. Cumhuriyet savcısının, kovuşturmaya yer olmadığı yönündeki kararına kanunda yazılı usule göre itiraz hakkını kullanma. =

 &= nbsp;  b) Kovuşturma evresinde;

 &= nbsp;  1. Duruşmadan haberdar edilme,

 &= nbsp;  2. Kamu davasına katılma,

 &= nbsp;  3. Tutanak ve belgelerden vekili aracılığı ile örn= ek isteme,

 &= nbsp;  4. Tanıkların davetini isteme,

 &= nbsp;  5. Vekili yoksa, baro tarafından kendisine avukat atanmasını isteme,

 &= nbsp;  6. Davaya katılmış olma koşuluyla davayı sonuçlandıran kararlara karşı kanun yollarına başvurma.

 &= nbsp;  (2) Mağdur, onsekiz yaşını doldurmamış, sağır veya dilsiz ya da meramını ifade edemeyecek derec= ede malûl olur ve bir vekili de bulunmazsa, istemi aranmaksızın= bir vekil görevlendirilir.

 &= nbsp;  (3) Bu haklar, suçun mağdurları ile şikâyetçiye anlatılıp açıklanı= r ve bu husus tutanağa yazılır.

 &= nbsp;  MAĞDUR İLE ŞİKÂYETÇİNİN DAVETE UYMAMALARI

&nbs= p;   Madde 235 - (1) Mağdur, şikâyetçi veya vekilinin, dilekçelerinde veya tutanağa geçirilmiş olan beyanlarında belirttikleri adresleri tebligata esas alınır.<= /span>

 &= nbsp;  (2) Bu adrese çıkartılan çağrıya rağ= men gelmeyen kimseye yeniden tebligatta bulunulmaz.

 &= nbsp;  (3) Belirtilen adresin yanlışlığı, eksikliği = veya adres değişikliğinin bildirilmemesi nedeniyle tebligat yapılamaması hâllerinde adresin araştırılması gerekmez.

 &= nbsp;  (4) Bu kimselerin beyanının alınması zorunlu görüldüğü hâllerde üçünc&uu= ml; fıkra uygulanmaz.

 &= nbsp;  MAĞDUR İLE ŞİKÂYETÇİNİN DİNLENMESİ

&nbs= p;   Madde 236 - (1) Mağdurun tanık olarak dinlenmesi halinde, yemin hariç, tanıklığa ilişkin hükümler uygulanır. =

 &= nbsp;  (2) İşlenen suçun etkisiyle psikolojisi bozulmuş çocuk veya mağdur, bu suça ilişkin soruşturma = veya kovuşturmada tanık olarak bir defa dinlenebilir. Maddî gerçeğin ortaya çıkarılması açısından zorunluluk arz eden haller saklıdır. <= /span>

 &= nbsp;  (3) Mağdur çocukların veya işlenen suçun etkis= iyle psikolojisi bozulmuş olan diğer mağdurun tanık olarak dinlenmesi sırasında psikoloji, psikiyatri, tıp veya eğ= itim alanında uzman bir kişi bulundurulur. Bunlar hakkında bilirkişilere ilişkin hükümler uygulanır.

 &= nbsp;  İKİNCİ KISIM:KAMU DAVASINA KATILMA

&nbs= p;   KAMU DAVASINA KATILMA

&nbs= p;   Madde 237 - (1) Mağdur, suçtan zarar gören gerçe= k ve tüzel kişiler ile malen sorumlu olanlar, ilk derece mahkemesindeki kovuşturma evresinin her aşamasında hüküm verilinc= eye kadar şikâyetçi olduklarını bildirerek kamu davasına katılabilirler.

 &= nbsp;  (2) Kanun yolu muhakemesinde davaya katılma isteğinde bulunulamaz. Ancak, ilk derece mahkemesinde ileri sürülüp reddolunan veya karara bağlanmayan katılma istekleri, kanun yolu başvurusunda açıkça belirtilmişse incelenip karara bağlanır. <= o:p>

 &= nbsp;  KATILMA USULÜ

&nbs= p;   Madde 238 - (1) Katılma, kamu davasının açılmasından sonra mahkemeye dilekçe verilmesi veya katılma istemini içeren sözlü başvurunun duruşma tutanağ= 5;na geçirilmesi suretiyle olur.

 &= nbsp;  (2) Duruşma sırasında şikâyeti belirten ifade üzerine, suçtan zarar görenden davaya katılmak isteyip istemediği sorulur.

 &= nbsp;  (3) Cumhuriyet savcısının, sanık ve varsa müdafiin= in dinlenmesinden sonra davaya katılma isteminin uygun olup olmadığına karar verilir.

 &= nbsp;  (4) Sulh ceza mahkemesinde açılmış olan davalarda katılma hususunda Cumhuriyet savcısının görüşü alınmaz.

 &= nbsp;  KATILANIN HAKLARI

&nbs= p;   Madde 239 - (1) Mağdur veya suçtan zarar gören, davaya katıldığında, mahkemeden istemesi halinde baro tarafından bir avukat görevlendirilir.

 &= nbsp;  (2) Mağdur veya suçtan zarar görenin çocuk, sağır ve dilsiz veya kendisini savunamayacak derecede akıl hastası olması halinde avukat görevlendirilmesi için istem aranmaz.

 &= nbsp;  KATILMANIN DAVAYA ETKİSİ

&nbs= p;   Madde 240 - (1) Katılma davayı durdurmaz.

 &= nbsp;  (2) Tarihi belirlenmiş olan duruşma ve yargılama usulüne ilişkin diğer işlemler vaktin darlığından dolayı katılan kimse çağrılamayacak veya kendisi= ne haber verilemeyecek olsa bile belirli gününde yapılır.<= /span>

 &= nbsp;  KATILMADAN ÖNCEKİ KARARLARA İTİRAZ

&nbs= p;   Madde 241 - (1) Katılmadan önce verilmiş olan kararlar katılana tebliğ edilmez.

 &= nbsp;  (2) Bu kararlara karşı kanun yoluna başvurabilmesi iç= in Cumhuriyet savcısı için öngörülen süre= nin geçmesiyle katılan da başvuru hakkını kaybeder.<= /span>

 &= nbsp;  KATILANIN KANUN YOLUNA BAŞVURMASI

&nbs= p;   Madde 242 - (1) Katılan, Cumhuriyet savcısına bağl&#= 305; olmaksızın kanun yollarına başvurabilir.

 &= nbsp;  (2) Karar, katılanın başvurusu üzerine bozulursa, Cumhuriyet savcısı işi yeniden takip eder.

 &= nbsp;  KATILMANIN HÜKÜMSÜZ KALMASI

&nbs= p;   Madde 243 - (1) Katılan, vazgeçerse veya ölürse katılma hükümsüz kalır. Mirasçılar, katılanın haklarını takip etmek üzere davaya katılabilirler.<= o:p>

 &= nbsp;  BEŞİNCİ KİTAP: ÖZEL YARGILAMA USULLERİ=

&nbs= p;   BİRİNCİ KISIM:GAİPLERİN VE KAÇAKLARIN YARGILANMASI, TÜZEL KİŞİLERİN SORUŞTURMADA VEKOVUŞTURMADA TEMSİLİ, BAZI SUÇLARA İLİŞKİN MUHAKEME USULÜ

&nbs= p;   BİRİNCİ BÖLÜM:GAİPLERİN YARGILANMASI

&nbs= p;   GAİBİN TANIMI VE YAPILABİLECEK İŞLEMLER=

&nbs= p;   Madde 244 - (1) Bulunduğu yer bilinmeyen veya yurt dışında bulunup da yetkili mahkeme önüne getirilem= eyen veya getirilmesi uygun bulunmayan sanık gaip sayılır.=

 &= nbsp;  (2) Gaip hakkında duruşma açılmaz; mahkeme, delillerin ele geçirilmesi veya korunması amacıyla gerekli işlem= leri yapar.

 &= nbsp;  (3) Bu işlemler naip hâkim veya istinabe olunan mahkeme aracılığıyla da yapılabilir.

 &= nbsp;  (4) Bu işlemler sırasında sanığın müdafii veya kanunî temsilcisi veya eşi hazır bulunabilir. Gerektiğinde, mahkemece barodan bir müdafi görevlendirilmesi istenir. <= /span>

 &= nbsp;  GAİBE İHTAR

&nbs= p;   Madde 245 - (1) Adresi bilinmeyen gaibe, mahkeme önüne gelmesi veya adresini bildirmesi hususları uygun bir iletişim aracıy= la ihtar edilir.

 &= nbsp;  SANIĞA VERİLECEK GÜVENCE BELGESİ

&nbs= p;   Madde 246 - (1) Mahkeme, gaip olan sanık hakkında duruşma= ya gelmesi hâlinde tutuklanmayacağı hususunda bir güvence belgesi verebilir ve bu güvence koşullara bağlanabilir.

 &= nbsp;  (2) Sanık, hapis cezası ile mahkûm olur veya kaçmak hazırlığında bulunur veya güvence belgesinin bağlı olduğu koşullara uymazsa belgenin hükmü kalmaz.

 &= nbsp;  İKİNCİ BÖLÜM:KAÇAKLARIN YARGILANMASI=

&nbs= p;   KAÇAĞIN TANIMI

&nbs= p;   Madde 247 - (1) Hakkındaki kovuşturmanın sonuçsuz kalmasını sağlamak amacıyla yurt içinde saklanan veya yabancı ülkede bulunan ve bu nedenle mahkeme tarafından kendisine ulaşılamayan kişiye kaçak denir.

 &= nbsp;  (2) (Ek fıkra: 25/05/2005-5353 S.K./31.mad) *1* Hakkında, 248 inci Maddenin ikinci fıkrasında belirtilen suçlardan dolayı kovuşturma başlatılmış olan sanığın, yetkili mahkem= ece usulüne göre yapılan tebligata uymamasından dolayı verilen zorla getirilme kararı da yerine getirilemez ise, mahkeme;

 &= nbsp;  a) Çağrının bir gazete ile sanığın bil= inen konutunun kapısına asılmak suretiyle ilânına karar verir; yapılacak ilânlarda, onbeş gün içinde ge= lmediği takdirde 248 inci Maddede gösterilen tedbirlere hükmedilebileceğini ayrıca açıklar,

 &= nbsp;  b) Bu işlemlerin yerine getirildiğinin bir tutanak ile saptanmasından itibaren onbeş gün içinde başvurm= ayan sanığın kaçak olduğuna karar verir.

 &= nbsp;  (3) Kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilir. Ancak, daha önce sorgusu yapılmamış ise, mahkûmiy= et kararı verilemez.

 &= nbsp;  (4) Duruşma yapılan hâllerde kaçak sanığın müdafii yoksa, mahkeme barodan bir avukat görevlendirilmesini ister.

 &= nbsp;  ZORLAMA AMAÇLI ELKOYMA VE TEMİNAT BELGESİ=

&nbs= p;   Madde 248 - (1) Kaçak sanığın duruşmaya gelme= sini sa